ΚΕΦΙΜ: Το 2025 εργασθήκαμε 177 ημέρες για το κράτος, 2 ημέρες λιγότερες σε σχέση με το 2024 – Μισή χρονιά για φόρους, μισή για ζωή

Το 2025 οι Έλληνες φορολογούμενοι εργάστηκαν 177 ημέρες αποκλειστικά για να καλύψουν φόρους και εισφορές προς το κράτος. Μόνο από τις τελευταίες ημέρες του Ιουνίου και μετά, θεωρητικά, άρχισαν να δουλεύουν για το δικό τους εισόδημα. Αυτή είναι η ουσία της φετινής Ημέρας Φορολογικής Ελευθερίας, όπως την υπολογίζει το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών, αποτυπώνοντας με έναν απλό αλλά αποκαλυπτικό τρόπο τη συνολική φορολογική επιβάρυνση της ελληνικής οικονομίας.

Η εικόνα παρουσιάζει μια μικρή αλλά μετρήσιμη βελτίωση. Σε σχέση με το 2024, η Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας μετακινήθηκε δύο ημέρες νωρίτερα, ενώ σε σύγκριση με το 2019 η διαφορά φτάνει τις τρεις ημέρες. Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι, παρά τη διατήρηση υψηλών εσόδων, το φορολογικό βάρος ως ποσοστό της οικονομικής δραστηριότητας έχει αρχίσει να αποκλιμακώνεται, έστω και αργά.

Τι μετρά πραγματικά η Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας

Η μελέτη του ΚΕΦΙΜ βασίζεται στη διεθνή μεθοδολογία του Tax Foundation και δεν εξετάζει έναν μόνο φόρο ή συντελεστή. Υπολογίζει το σύνολο των φόρων και των ασφαλιστικών εισφορών που πληρώνουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις και τα συγκρίνει με το συνολικό εισόδημα της οικονομίας. Με απλά λόγια, απαντά στο ερώτημα πόσο από τον ετήσιο κόπο των πολιτών κατευθύνεται στο κράτος πριν μείνει κάτι για ιδιωτική κατανάλωση, αποταμίευση ή επένδυση.

Για το 2025, τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνουν ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται στο «βαρύ» άκρο της Ευρώπης. Η χώρα κατατάσσεται δέκατη υψηλότερα μεταξύ των 27 κρατών-μελών ως προς τη συνολική φορολογική επιβάρυνση, γεγονός που υπογραμμίζει ότι το πρόβλημα δεν είναι μόνο ελληνικό αλλά και συγκριτικό, σε σχέση με τις οικονομίες με τις οποίες ανταγωνίζεται για επενδύσεις και ανθρώπινο κεφάλαιο.

Έσοδα που αυξάνονται, βάρος που παραμένει

Το ενδιαφέρον στοιχείο της φετινής μελέτης είναι ότι η αποκλιμάκωση της Ημέρας Φορολογικής Ελευθερίας δεν προέρχεται από πτώση των φορολογικών εσόδων. Αντίθετα, το 2025 τα έσοδα εκτιμάται ότι ξεπέρασαν τις προβλέψεις του Προϋπολογισμού κατά περίπου 2,8%. Η αύξηση αυτή αποδίδεται κυρίως στη διεύρυνση των ηλεκτρονικών συναλλαγών, που περιορίζει τη φοροδιαφυγή, και στην άνοδο των αμοιβών εξαρτημένης εργασίας.

Ωστόσο, η δομή των εσόδων παραμένει το μεγάλο αγκάθι. Πάνω από το 55% των φορολογικών εισπράξεων προέρχεται από έμμεσους φόρους, δηλαδή από φόρους στην κατανάλωση αγαθών και υπηρεσιών. Ο ΦΠΑ συνέχισε να αυξάνεται με ρυθμό άνω του 3%, ενώ και οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης κινήθηκαν ανοδικά. Αυτό σημαίνει ότι το κράτος εξακολουθεί να στηρίζεται κυρίως στη φορολόγηση της καθημερινής δαπάνης, επιβαρύνοντας αναλογικά περισσότερο τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα.

Η τάση για τα επόμενα χρόνια

Σύμφωνα με τις προβολές της μελέτης, η εικόνα αναμένεται να βελτιωθεί σταδιακά. Η Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας εκτιμάται ότι θα υποχωρήσει περίπου στις 174 ημέρες το 2026 και στις 172 ημέρες το 2027. Αν επαληθευτούν αυτά τα σενάρια, θα σημαίνουν ότι η Ελλάδα θα πλησιάσει περισσότερο τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, χωρίς όμως να εγκαταλείπει τη ζώνη των χωρών με υψηλή φορολογική επιβάρυνση.

Η προοπτική αυτή δεν είναι αυτόματη. Όπως επισημαίνει και η ηγεσία του ΚΕΦΙΜ, η βιώσιμη μείωση του φορολογικού βάρους δεν μπορεί να προκύψει μόνο από καλύτερη είσπραξη. Απαιτείται αύξηση της παραγωγικότητας, λιγότερη εξάρτηση από έμμεσους φόρους και μια πιο απλή και ουδέτερη φορολογική δομή που δεν αποθαρρύνει την εργασία, την επιχειρηματικότητα και τις επενδύσεις.

Τι σημαίνει για την καθημερινότητα των πολιτών

Πίσω από τους αριθμούς, η Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας αποτυπώνει μια βαθύτερη πραγματικότητα. Για πάνω από το μισό της χρονιάς, ο μέσος Έλληνας εργάζεται για να χρηματοδοτήσει το κράτος και μόνο στο υπόλοιπο διάστημα για να καλύψει τις προσωπικές του ανάγκες. Η μικρή βελτίωση του 2025 δείχνει ότι κάτι κινείται, αλλά δεν αρκεί για να αλλάξει την εικόνα μιας οικονομίας που εξακολουθεί να φορολογεί βαριά την εργασία και την κατανάλωση.

Διαβάστε επίσης: Φόροι, ΕΝΦΙΑ, ενοίκια: O «χάρτης» της φορολογίας για το 2026