Νέα ρύθμιση του Υπουργείου Δικαιοσύνης δίνει τέλος στις αμφισβητήσεις του Δημοσίου για ιδιωτικά ακίνητα – Τι αλλάζει από Σεπτέμβριο 2025

Μια νέα σελίδα στις σχέσεις πολιτών και Δημοσίου για ιδιοκτησιακές διαφορές ανοίγει με τη ρύθμιση που φέρνει στη Βουλή το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Στόχος είναι να δοθεί οριστική λύση σε χρόνια διεκδικήσεις του Δημοσίου επί ιδιωτικών ακινήτων, οι οποίες στηρίζονται συχνά σε ιστορικά έγγραφα αμφισβητούμενης νομικής βαρύτητας, και να προστατευθούν οι πολίτες από μακροχρόνιες και κοστοβόρες δικαστικές περιπέτειες.

Τέλος σε μια 10ετία αντιδικιών με τίτλους από εποχής Τουρκοκρατίας

Η νέα ρύθμιση προβλέπει δυνατότητα εξωδικαστικής επίλυσης διαφορών μεταξύ ιδιοκτητών και Δημοσίου (ή ΟΤΑ και ΝΠΔΔ), δίνοντας σαφή διέξοδο σε χιλιάδες περιπτώσεις αντιδικιών. Σήμερα, το Δημόσιο εμφανίζεται να διεκδικεί ιδιοκτησίες ακόμα και με τίτλους που ανάγονται στην Οθωμανική περίοδο, οδηγώντας σε συνιδιοκτησίες και διεκδικήσεις που συχνά απορρίπτονται στα δικαστήρια ως αβάσιμες.

Η ρύθμιση φιλοδοξεί να αποσυμφορήσει τα δικαστήρια και να προστατεύσει τους πολίτες από πολυετείς εκκρεμότητες. Όπως επισημαίνεται και στην αιτιολογική έκθεση του σχεδίου νόμου, στόχος είναι η θεσμοθέτηση μιας συνοπτικής, δίκαιης και αποδοτικής διαδικασίας επίλυσης των διαφορών, πριν την αναγκαστική προσφυγή στη Δικαιοσύνη.

Πώς θα λειτουργεί ο εξωδικαστικός μηχανισμός – Τι προβλέπεται για το Κτηματολόγιο

Η διαδικασία προβλέπει την υποχρεωτική συμμετοχή των νομικών εκπροσώπων του Δημοσίου (Νομικό Συμβούλιο του Κράτους) σε συνεδρίαση με τον διαμεσολαβητή, είτε εξ αποστάσεως είτε με φυσική παρουσία. Μέχρι τότε, οφείλουν να έχουν στα χέρια τους γνωμοδότηση των υπηρεσιών για το αν το Δημόσιο προβάλλει ή όχι δικαιώματα επί της περιουσίας.

Αν δεν προσκομιστεί σχετικό έγγραφο, τεκμαίρεται η μη ύπαρξη διεκδίκησης, ενώ η αδράνεια των αρμόδιων υπαλλήλων μπορεί να επιφέρει πειθαρχικές ποινές.

Το αποτέλεσμα της εξωδικαστικής συμφωνίας θα καταγράφεται στο Κτηματολόγιο με τη μορφή εκτελεστού τίτλου, κατοχυρώνοντας οριστικά τον ιδιοκτήτη και βάζοντας τέλος σε εκκρεμότητες και παγωμένες περιουσίες.

Η ισχύς της ρύθμισης ξεκινά στις 16 Σεπτεμβρίου 2025

Η ρύθμιση αναμένεται να τεθεί σε ισχύ τον Σεπτέμβριο του 2025, παρέχοντας τον αναγκαίο χρόνο στις υπηρεσίες να προετοιμαστούν και στο κοινό να ενημερωθεί για τα νέα εργαλεία που θα έχει στη διάθεσή του.

Με αυτό το νέο πλαίσιο, το Δημόσιο υιοθετεί έναν πιο σύγχρονο, λειτουργικό και φιλικό προς τον πολίτη ρόλο, απομακρυνόμενο από τη γραφειοκρατική λογική των αχρείαστων αντιδικιών.