Το μήνυμα Καραμανλή για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις: Ανάγκη για ολιστική στρατηγική απέναντι στην Τουρκία – «Ανάσχεση, όχι υποχώρηση»
Με ιδιαίτερες αιχμές και κριτική διάθεση, ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής τοποθετήθηκε στην παρουσίαση του βιβλίου του καθηγητή και πρώην υφυπουργού Εξωτερικών Γιάννη Βαληνάκη, με τίτλο «Μια Νέα Στρατηγική Απέναντι στην Τουρκία». Η ομιλία του, εστιασμένη στη σημασία μιας ολιστικής, αλλά ταυτόχρονα πρακτικής προσέγγισης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, περιείχε σαφείς αιχμές για τις επιλογές της σημερινής κυβέρνησης στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής.
Ο κ. Καραμανλής υπογράμμισε ότι το βιβλίο του Γιάννη Βαληνάκη καταθέτει μια συνεκτική στρατηγική για την αντιμετώπιση της αναθεωρητικής πολιτικής της Τουρκίας, όπως αυτή εκφράζεται μέσα από το δόγμα της Γαλάζιας Πατρίδας. Όπως είπε, πρόκειται για μια προσέγγιση «που δεν είναι θεωρητική, αλλά πρακτική και συγκεκριμένη, προσφέροντας ένα όραμα για την Ελλάδα του μέλλοντος».
Με σαφή κριτική διάθεση, ο πρώην πρωθυπουργός άσκησε κριτική σε όσους υιοθετούν πολιτικές αδράνειας, χαρακτηρίζοντας τη στάση αυτή «παραπλανητική και επιζήμια». Όπως τόνισε, «δεν είναι λύση οι μονομερείς υποχωρήσεις σε ζωτικά συμφέροντα, όπως η επέκταση των χωρικών μας υδάτων ή οι εκ των προτέρων παραχωρήσεις, χωρίς ανταλλάγματα».
Αιχμές για κυβερνητική πολιτική
Ο Κώστας Καραμανλής άφησε αιχμές για την προσέγγιση που επικεντρώνεται αποκλειστικά στην αποφυγή της έντασης, υποστηρίζοντας ότι η «θεωρία του ψευδοδιλήμματος: υποχωρήσεις ή πόλεμος» δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. «Όσοι πιστεύουν ότι με υποχωρήσεις μπορούμε να εξαγοράσουμε την ειρήνη, ουσιαστικά ανοίγουν την όρεξη της Τουρκίας για περισσότερες διεκδικήσεις», ανέφερε.
Σημείωσε, μάλιστα, ότι «τα ήρεμα νερά δεν πρέπει να είναι αυτοσκοπός, αλλά μια ευκαιρία για να ενισχύσουμε τη στρατηγική μας, ενδυναμώνοντας παράλληλα τη στρατιωτική μας αποτροπή».
«Αντίθετα, η χώρα καθίσταται όμηρος των αυθαίρετων τακτικών της Τουρκίας και της ανοίγει την όρεξη για περισσότερες παράνομες διεκδικήσεις. Αλλά και σε ζητήματα που το Διεθνές Δίκαιο μας καλεί να διαπραγματευτούμε ,όπως είναι οι ΑΟΖ, και που θα έπρεπε, όπως κάνουν όλες οι χώρες του κόσμου, να προσέλθουμε με το μέγιστο των διεκδικήσεών μας, δεν συνιστούν πρωτοβουλίες οι εκ των προτέρων παραχωρήσεις. Και, μάλιστα, χωρίς ανταλλάγματα», υπογράμμισε.
Ανέφερε, επίσης, ότι δυστυχώς η Τουρκία έχει καταφέρει να μας εμφυσήσει το δίλημμα υποχωρήσεις ή πόλεμος επιδιώκοντας να αποκομίσει κέρδη, χωρίς να πέσει σφαίρα και πως όσο η Ελλάδα δεν αντιδρά ή αντιδρά με φοβικότητα, η Τουρκία διευρύνει τις απαιτήσεις της.
«Όχι σε υποχωρήσεις, Ναι στη στρατηγική διεκδίκηση»
Ο κ. Καραμανλής υπογράμμισε την ανάγκη η Ελλάδα να ακολουθήσει μια μακροπρόθεσμη στρατηγική, αποφεύγοντας την παγίδα των υποχωρήσεων. «Η ειρήνη δεν εξαγοράζεται με συμβιβασμούς σε ζωτικά συμφέροντα και μονομερή δικαιώματα, όπως η επέκταση των χωρικών μας υδάτων», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τόνισε ότι οι λεγόμενες «παραχωρήσεις» δεν οδηγούν σε σταθερότητα, αλλά ανοίγουν την όρεξη της Τουρκίας για περισσότερες παράνομες διεκδικήσεις. «Όσο η Ελλάδα δεν αντιδρά ή δείχνει φοβικότητα, η Τουρκία διευρύνει τις απαιτήσεις της», είπε, αναφερόμενος στην ανάγκη μιας σθεναρής διεκδικητικής στάσης, ιδιαίτερα σε ζητήματα όπως οι ΑΟΖ, όπου η Ελλάδα πρέπει να προσέλθει με το μέγιστο των διεκδικήσεών της.
«Το έχω ξαναπεί, δεν αμφισβητώ τον πατριωτισμό κανενός. Αλλά κάποιοι στην Ελλάδα, καλοπροαίρετοι θα πω εγώ, με καλή διάθεση, επαναλαμβάνουν ουσιαστικά τα επιχειρήματα της Τουρκίας. Είναι μια σχολή σκέψης που μας λέει να δείξουμε κατανόηση και στις «εύλογες» ανησυχίες της Τουρκίας. Μας λένε ότι έχει και η Τουρκία δικαιώματα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Και ότι η Τουρκία αντιδρά με προκλήσεις, γιατί εμείς την κάνουμε να νοιώθει περικυκλωμένη. Μα το Αιγαίο είναι κατάσπαρτο από ελληνικά νησιά! Η γεωγραφία είναι αυτή που επιβάλλει τη συνέχεια του ελληνικού χώρου! Κανείς δεν απέκλεισε την Τουρκία από το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο και κανείς δεν αρνήθηκε τα δικαιώματά της στις περιοχές αυτές. Τα δικαιώματα εκείνα, βεβαίως, που απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο, από τις Συνθήκες, από τη γεωγραφία την ίδια!», υπογράμμισε ο πρώην πρωθυπουργός.
Είπε, επίσης, ότι ένα άλλο επιχείρημα που προβάλλεται είναι ότι επιδεικνύουμε μαξιμαλισμό.
«Ότι θέλουμε να εξαντλήσουμε τα όσα προβλέπει η Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας, χωρίς πνεύμα συμβιβασμού. Μα, ασφαλώς, όπως καταδεικνύεται και στο βιβλίο, σε κάθε διαπραγμάτευση πας με το μέγιστο των όσων προβλέπει το Διεθνές Δίκαιο! Η διεθνής σκηνή, η εξωτερική πολιτική, είναι σκληρή και όλα τα κράτη προσπαθούν να μεγιστοποιήσουν τα οφέλη τους. Και αυτό ακριβώς οφείλει να κάνει και η Ελλάδα», επισήμανε και πρόσθεσε ότι η θεωρία ότι, όσο περνάει ο καιρός, η θέση μας επιδεινώνεται ή ότι δεν αξιοποιούμε και τα λίγα που θα μπορούσαμε να έχουμε με την προσδοκία των πολλών είναι, επίσης, καινοφανής.
«Τα ζητήματα αυτά είναι ζωτικά για τη χώρα μας και τα οφέλη ή οι επιπτώσεις από την έκβασή τους θα συνοδεύουν την Ελλάδα στο διηνεκές. Δεν είναι λύση το να τα υπονομεύσουμε μακροπρόθεσμα, για να κερδίσουμε το όποιο όφελος τώρα. Λέγεται, μάλιστα, ότι ο χρόνος λειτουργεί εναντίον μας, ότι όσο δεν λύνουμε το ένα, η Τουρκία προσθέτει συνεχώς νέες διεκδικήσεις. Όμως το πακέτο των τουρκικών διεκδικήσεων ήταν και είναι ενιαίο. Μπορεί να το ξεδιπλώνει σταδιακά, αλλά η στόχευση ήταν και είναι πάντα η ίδια. Και αυτήν την στόχευση μάς την περιγράφει ευθαρσώς το όραμα της Γαλάζιας Πατρίδας που κωδικοποιεί τις διαχρονικές διεκδικήσεις της Τουρκίας. Επομένως, δεν θα ήταν λιγότερες οι διεκδικήσεις αυτές, αν συμβιβαζόμασταν και τις σταματούσαμε κάπου στο χρόνο», συμπλήρωσε.
Και συνέχισε: «Αντιθέτως, χρειαζόμαστε μια μακροπρόθεσμη στρατηγική, στα χνάρια αυτής που περιγράφεται στο βιβλίο που παρουσιάζεται σήμερα, προκειμένου να αναχαιτίσουμε κάποια στιγμή τις βλέψεις της Τουρκίας και να δρέψουμε από τη διαπραγμάτευση τα μέγιστα δυνατά οφέλη για την πατρίδα μας».
Συνεκμετάλλευση και συμμαχίες
Ο πρώην πρωθυπουργός αναφέρθηκε και σε όσους μιλούν για συνεκμετάλλευση. «Αλλά συνεκμετάλλευση πού; Σε όλο το Αιγαίο; Ή συνεκμετάλλευση, εφόσον θα είναι όλα σαφώς οριοθετημένα με βάση το Διεθνές Δίκαιο, εκεί και μόνον εκεί που ενδεχομένως συμπίπτουν τα όριά μας, αν και εφόσον επιβάλλεται από τα ευρήματα, και με βάση τα αντίστοιχα ποσοστά; Το ζήτημα, όμως, γενικά, είναι άλλο. Είναι το πώς διαβάζουμε την Τουρκία. Γιατί το πώς διαβάζουμε την Τουρκία είναι εκείνο που θα υπαγορεύσει και το πώς θα πρέπει να ανταποκριθούμε στις προκλήσεις που τίθενται από τις πρακτικές της ‘Αγκυρας», τονισε.
Επ΄αυτού ανέφερε πως από κάποιους, τόσο εντός όσο και εκτός Ελλάδας, γίνεται λάθος ανάγνωση της Τουρκίας. Γιατί – είπε- το πρόβλημα δεν είναι το αν θα κάνουμε αυτήν ή εκείνη την παραχώρηση, αυτόν ή εκείνο τον συμβιβασμό, προκειμένου να επικρατήσει επιτέλους η ειρήνη και η συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών. «Η σωστή ανάγνωση της Τουρκίας, η οφθαλμοφανής, η αυταπόδεικτη, είναι ότι είναι μια χώρα αναθεωρητική, όπως αναλύεται διεξοδικά και στο βιβλίο. Η Τουρκία μας το λέει με χίλιους δυο τρόπους. Μάς το λέει συνεχώς. Ότι αυτό που την ενδιαφέρει είναι να αλλάξει το καθεστώς στην περιοχή. Να διορθώσει τις «αδικίες» που θεωρεί ότι έχουν γίνει ιστορικά εις βάρος της. Είναι μια χώρα, βασικός, διαχρονικός, στόχος της οποίας είναι η ηγεμονία στην περιοχή. Πλέον, όμως, έχει ντύσει τις πάγιες επιδιώξεις της και με έναν θεωρητικό μανδύα, αυτόν της Γαλάζιας Πατρίδας που από εδώ και στο εξής θα διδάσκεται και στη νέα γενιά της Τουρκίας στα σχολεία. Η Γαλάζια Πατρίδα μάς λέει από μόνη της τι επιδιώκει η Τουρκία. Δεν χρειάζεται να πάμε πολύ μακριά. Ας δούμε μόνο τον χάρτη της Γαλάζιας Πατρίδας και θα καταλάβουμε. Και ο λόγος που η Τουρκία κλιμακώνει τις προσπάθειές της τα τελευταία χρόνια είναι γιατί θεωρεί ότι τώρα την ευνοεί το διεθνές περιβάλλον», υπογράμμισε.
Ο Κώστας Καραμανλής ανέφερε ότι η μεταπολεμική αρχή του απαραβιάστου των συνόρων βάλλεται πλέον από παντού και έφερε ως παράδειγμα ότι έχει ανοίξει συζήτηση ακόμα και για επαναχάραξη των συνόρων των ΗΠΑ με ενσωμάτωση της Γροιλανδίας και του Καναδά, ενώ το διεθνές περιβάλλον έχει γίνει περισσότερο πολύ-πολικό και ταυτόχρονα η Τουρκία διακρίνει την απροθυμία των ΗΠΑ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης να παρέμβουν δυναμικά στην περιοχή.
«Και αυτές οι εκτιμήσεις της ‘Αγκυρας δεν αφορούν μόνο τη χώρα μας. Η Τουρκία εισβάλλει και παρεμβαίνει παντού στη γειτονιά μας», σημείωσε και αναφέρθηκε στην ανάμειξη της γειτονικής χώρας στις εξελίξεις στη Συρία.
«Είναι εξωφρενικό ότι η ίδια η ‘Αγκυρα παραδέχθηκε ότι οι εξελίξεις αυτές δρομολογήθηκαν ως απάντηση στην άρνηση του προηγούμενου συριακού καθεστώτος να συναποφασίσει το μέλλον της χώρας του με την Τουρκία. Και είναι ακριβώς αυτό ενδεικτικό του πώς βλέπει η Τουρκία το ρόλο της και το μέλλον της στην περιοχή. Αναθεωρητικό και ηγεμονικό, αλλάζοντας δηλαδή την υπάρχουσα τάξη πραγμάτων και επιφυλάσσοντας ηγετικό ρόλο για τον εαυτό της, με γειτονικά κράτη δορυφόρους ή – στην καλύτερη περίπτωση – κράτη που θα συναποφασίζουν με την Τουρκία όσα εσωτερικά τους ζητήματα θεωρεί η ‘Αγκυρα ότι την αφορούν. Το ίδιο καταδεικνύει και η ανάμειξη της Τουρκίας στη Λιβύη. Με δική της παρέμβαση, έκλινε η πλάστιγγα υπέρ της μίας παράταξης των εμπολέμων, με αποτέλεσμα η Τρίπολη να εξαρτάται πλέον από την Τουρκία, κάτι που οδήγησε, ως γνωστόν, και στο εντελώς παράλογο και παράνομο Τουρκο-Λιβυκό Μνημόνιο. Με τον ίδιο τρόπο λειτουργεί η ‘Αγκυρα και σε ότι αφορά το Αιγαίο, τη Θράκη και την Κύπρο, όπου απαιτεί να συναποφασίζει με την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία», τόνισε.
Στρατηγική εθνικής ενότητας
Καταλήγοντας, ο Κώστας Καραμανλής υπογράμμισε την ανάγκη για εθνική ομοψυχία και μακροπρόθεσμο στρατηγικό σχεδιασμό. «Οφείλουμε να προστατεύσουμε τα ζωτικά μας συμφέροντα με ενότητα, στρατηγική και αποφασιστικότητα, αποτρέποντας την Τουρκία από περαιτέρω προκλήσεις και διεκδικήσεις», δήλωσε.
Η ομιλία του πρώην πρωθυπουργού υπογράμμισε την ανάγκη για μια διεκδικητική εξωτερική πολιτική, απορρίπτοντας την αδράνεια και τον εφησυχασμό, και κατέδειξε την πρόκληση που θέτει η Τουρκία για την ελληνική διπλωματία.
Διαβάστε επίσης: Ενημέρωση Γεραπετρίτη: Στο επίκεντρο τα ελληνοτουρκικά και οι εξελίξεις στη Συρία
Μ.Η.Τ. 242183