Σε μια δραματική ανατροπή στρατηγικής, η κυβέρνηση Τραμπ φέρεται να σχεδιάζει πρόταση χρηματοδότησης ύψους 30 δισ. δολαρίων για ένα νέο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν χωρίς εμπλουτισμό ουρανίου, στο πλαίσιο προσέγγισης για μια συνολική ειρηνευτική συμφωνία.
«Όχι» στην αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν λέει ο Τραμπ πριν τη σύνοδο ΝΑΤΟ
Η κυβέρνηση Τραμπ φέρεται να εξετάζει το ενδεχόμενο να βοηθήσει το Ιράν να αποκτήσει πρόσβαση σε 30 δισεκατομμύρια δολάρια για την οικοδόμηση ενός πυρηνικού προγράμματος παραγωγής ενέργειας, να χαλαρώσει τις κυρώσεις και να απελευθερώσει δισεκατομμύρια δολάρια σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια – όλα αυτά στο πλαίσιο μιας προσπάθειας να φέρει την Τεχεράνη στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, αναφέρει το CNN, επικαλούμενο τέσσερις πηγές με γνώση του θέματος.
Αξιωματούχοι των ΗΠΑ και από τη Μέση Αναστολή είχαν παρασκηνιακές επαφές με Ιρανούς, ακόμη και εν μέσω της πρόσφατης σύρραξης Ιράν-Ισραήλ τις τελευταίες δύο εβδομάδες, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.
Οι συζητήσεις αυτές συνεχίστηκαν αυτή την εβδομάδα μετά την επίτευξη συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός, αναφέρουν.
Αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ τόνισαν ότι έχουν διατυπωθεί διάφορες προτάσεις, οι οποίες παραμένουν σε προκαταρκτικό επίπεδο και ενδέχεται να αλλάξουν αλλά με μια ξεκάθαρη κόκκινη γραμμή: μηδενικό εμπλουτισμό ουρανίου, κάτι που το Ιράν έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι χρειάζεται.
Ωστόσο, το προσχέδιο πρότασης, το οποίο περιέγραψαν στο CNN δύο πηγές, περιλαμβάνει αρκετά κίνητρα για το Ιράν.
Ορισμένες λεπτομέρειες συζητήθηκαν σε μια μυστική, πολύωρη συνάντηση μεταξύ του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και των εταίρων του Κόλπου στον Λευκό Οίκο την περασμένη Παρασκευή, μια ημέρα δηλαδή πριν από τα στρατιωτικά πλήγματα των ΗΠΑ κατά του Ιράν.
Τι προτείνουν οι ΗΠΑ
- – Επένδυση ύψους περίπου 20-30 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε ένα νέο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα χωρίς εμπλουτισμό ουρανίου, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί για σκοπούς παραγωγής ενέργειας.
Αξιωματούχος επέμεινε ότι τα χρήματα δεν θα προέλθουν απευθείας από τις ΗΠΑ, αλλά από τις χώρες του Κόλπου. Οι επενδύσεις στις εγκαταστάσεις πυρηνικής ενέργειας του Ιράν έχουν συζητηθεί σε προηγούμενους γύρους συνομιλιών τους τελευταίους μήνες.
«Οι ΗΠΑ είναι πρόθυμες να ηγηθούν αυτών των συνομιλιών» με το Ιράν, δήλωσε ο αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ στο CNN. «Και κάποιος θα πρέπει να πληρώσει για την κατασκευή του πυρηνικού προγράμματος, αλλά δεν θα αναλάβουμε αυτή τη δέσμευση».
- – Δυνητική άρση ορισμένων κυρώσεων κατά του Ιράν
- – Δυνατότητα πρόσβασης της Τεχεράνης στα 6 δισεκατομμύρια δολάρια που βρίσκονται σήμερα παγωμένα σε ξένους τραπεζικούς λογαριασμούς
Μια άλλη ιδέα που διατυπώθηκε την περασμένη εβδομάδα και εξετάζεται επί του παρόντος είναι να πληρώσουν οι υποστηριζόμενοι από τις ΗΠΑ σύμμαχοι στον Κόλπο για την ανακατασκευή την πυρηνικής εγκατάστασης του Φορντό -την οποία οι ΗΠΑ βομάρδισαν το Σαββατοκύριακο- με το “πρόγραμμα μη εμπλουτισμού”, δήλωσαν δύο πηγές που γνωρίζουν το θέμα. Δεν ήταν άμεσα σαφές εάν το Ιράν θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει την ίδια την εγκατάσταση, ούτε και το πόσο σοβαρά εξετάζεται αυτή η πρόταση.
«Υπάρχουν πολλές ιδέες που διατυπώνονται από διάφορους ανθρώπους», αναφέρουν οι ίδιες πηγές.
Ο Γουίτκοφ δήλωσε την Τετάρτη στο CNBC ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν μια «συνολική ειρηνευτική συμφωνία» και ένας αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ τόνισε ότι όλες οι προτάσεις αποσκοπούν στο να εμποδίσουν το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο.
Οι ΗΠΑ έχουν πει ότι το Ιράν μπορεί να έχει πυρηνικό πρόγραμμα για ειρηνικούς, πολιτικούς (μη στρατιωτικούς) σκοπούς, αλλά ότι δεν μπορεί να εμπλουτίσει ουράνιο για το πρόγραμμα αυτό. Αντ’ αυτού, η Ουάσινγκτον έχει προτείνει ότι το Ιράν θα μπορούσε να εισάγει το εμπλουτισμένο ουράνιο. Ο Γουίτκοφ παρομοίασε το πιθανό πρόγραμμα με αυτό των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.
«Τώρα το ζήτημα και η συζήτηση με το Ιράν θα είναι, πώς θα ξαναχτίσουμε ένα καλύτερο μη στρατιωτικό πυρηνικό πρόγραμμα για εσάς που δεν θα [έχει εμπλουτισμό]», δήλωσε στο CNBC.
Η κυβέρνηση μπορεί να έχει την ευκαιρία να παρουσιάσει ένα τους όρους αυτούς στους Ιρανούς. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τετάρτη ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν θα καθίσουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων την επόμενη εβδομάδα – αν και ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαήλ Μπαγκάι ανέφερε ότι δεν είναι ενήμερος για κάτι τέτοιο.
Μ.Η.Τ. 242183