Ιρανικοί πύραυλοι πλήττουν την αμερικανική βάση στο Κατάρ, προκαλώντας παγκόσμια ανησυχία – Νευρικότητα στις διεθνείς αγορές

Σε μια κίνηση που κλιμακώνει θεαματικά την κρίση στη Μέση Ανατολή, το Ιράν εκτόξευσε έξι πυραύλους εναντίον της αμερικανικής στρατιωτικής βάσης Al Udeid στο Κατάρ, σύμφωνα με αναφορές που επικαλούνται Ισραηλινούς αξιωματούχους και πηγές ασφαλείας των ΗΠΑ. Η επίθεση έρχεται ως αντίποινα στα πλήγματα των ΗΠΑ σε τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις (Natanz, Fordow και Isfahan) και σηματοδοτεί τη μεταφορά της κρίσης από τα σύνορα Ιράν-Ισραήλ στον πυρήνα των αμερικανικών υποδομών στην ευρύτερη περιοχή.

Οι έξι πύραυλοι εκτοξεύτηκαν, στόχευαν την αμερικανική βάση Al Udeid, έναν από τους σημαντικότερους στρατιωτικούς κόμβους της Ουάσιγκτον στον Περσικό Κόλπο. Το Κατάρ, που φιλοξενεί τη βάση, προχώρησε άμεσα σε αναστολή της εναέριας κυκλοφορίας και έδωσε εντολή να διακοπούν προσωρινά όλες οι εμπορικές πτήσεις, επικαλούμενο λόγους ασφαλείας για τους πολίτες και τους επισκέπτες.

Η κατάσταση στη Ντόχα έγινε ακόμη πιο τεταμένη μετά από αναφορές για «εκρήξεις στον ουρανό» και ήχους παρεμβολών από αντιαεροπορικά συστήματα. Η κυβέρνηση του Κατάρ δεν επιβεβαίωσε επισήμως την επίθεση, ωστόσο διπλωματικές πηγές στη Δύση τη θεωρούν «επιβεβαιωμένη» και σε άμεση σύνδεση με την ιρανική αντίδραση στα χτυπήματα που δέχθηκε τις προηγούμενες ημέρες.

Το μήνυμα της Τεχεράνης: «Αν μας χτυπήσατε, θα πληρώσετε»

Η Τεχεράνη είχε προαναγγείλει ότι δεν θα αφήσει αναπάντητα τα πλήγματα των ΗΠΑ. Όπως είχε μεταδώσει το Reuters, η ιρανική ηγεσία είχε προειδοποιήσει για στοχευμένες επιθέσεις σε βάσεις και συμφέροντα των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή. Ο Ιρανός εκπρόσωπος Τύπου των Ενόπλων Δυνάμεων δήλωσε χαρακτηριστικά: «Η επιθετικότητα κατά των πυρηνικών μας εγκαταστάσεων αποτελεί πράξη πολέμου. Δεν θα μείνουμε αδρανείς».

Η επιλογή της Al Udeid δεν είναι τυχαία: φιλοξενεί περί τους 10.000 στρατιώτες και υποστηρίζει επιχειρησιακά σχεδόν το σύνολο των αμερικανικών δραστηριοτήτων στην περιοχή. Πρόκειται για την πρώτη φορά που το Ιράν επιτίθεται άμεσα σε αμερικανική βάση εντός του Κατάρ, μέλους του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου και στενού συμμάχου της Ουάσιγκτον.

Οι πρώτες διεθνείς αντιδράσεις

Οι ΗΠΑ δεν έχουν ακόμη επισήμως ανακοινώσει απώλειες ή ζημιές, όμως πηγές ασφαλείας εκφράζουν «υψηλή ανησυχία» για το εύρος της ιρανικής επιθετικότητας. Οι βρετανικές δυνάμεις που επίσης βρίσκονται στην Al Udeid τέθηκαν σε ύψιστο συναγερμό, ενώ η αμερικανική πρεσβεία στη Ντόχα κάλεσε όλους τους Αμερικανούς πολίτες να παραμείνουν σε ασφαλείς τοποθεσίες «μέχρι νεοτέρας».

Η επίθεση προκάλεσε παγκόσμιο προβληματισμό:

• Η Ε.Ε. καλεί σε άμεση αποκλιμάκωση και αποφυγή ευρύτερης σύρραξης.

• Η Ρωσία τηρεί «επιφυλακτική σιωπή» αποφεύγοντας καταδίκη, ενώ

• Η Κίνα ζήτησε «συγκράτηση από όλα τα μέρη».

Οι αγορές σε κατάσταση «κλονισμού»

Οι γεωπολιτικές εντάσεις έσπρωξαν τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια σε αρνητικό έδαφος, ενώ οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύτηκαν κατά 3%, καθώς η αστάθεια στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το 1/5 του παγκόσμιου πετρελαίου, επανέρχεται στο προσκήνιο.

Αναλυτές εκτιμούν ότι εάν υπάρξει δεύτερος γύρος ιρανικών πληγμάτων, οι αγορές θα μπουν σε φάση «ενεργειακής αβεβαιότητας».

Το ερώτημα που πλέον τίθεται είναι αν η επίθεση στο Κατάρ αποτελεί «μήνυμα περιορισμένου χαρακτήρα» ή την έναρξη γενικευμένης σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Το γεγονός ότι μέχρι στιγμής η απάντηση της Ουάσιγκτον είναι συγκρατημένη ίσως υποδεικνύει διάθεση αποφυγής πλήρους πολέμου αλλά η ένταση χτυπά ήδη την πόρτα των Δυτικών.

Το Ιράν, με αυτή την κίνηση, δείχνει πως δεν θα περιοριστεί στο πλαίσιο ενός «αντιπροσώπου πολέμου» (proxy war) με το Ισραήλ. Αντιθέτως, διεκδικεί την πρωτοβουλία σε ευθεία αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ.

Διαβάστε επίσης: Το Ιράν ξεκινά τα αντίποινα με ρωσική στήριξη: Στρατηγικά πλήγματα στη Συρία