Ευρώπη: Μία από τις πιο ανησυχητικές αβεβαιότητες των ευρωατλαντικών σχέσεων επανέρχεται στο προσκήνιο: ο σιωπηρός οικονομικός πόλεμος μεταξύ Ε.Ε. και ΗΠΑ. Οι δασμοί 15% που εισάγονται σε βασικά ευρωπαϊκά προϊόντα αναμένεται να προκαλέσουν συρρίκνωση του ΑΕΠ της ευρωζώνης κατά 0,3% έως 0,5%, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Κέντρου Μελετών Ευρωπαϊκής Πολιτικής (CEPS).
Οι δασμοί Τραμπ και οι επιπτώσεις στα ελληνικά προϊόντα – Ελαιόλαδο, φέτα, κρασί και ελιές
Η Κομισιόν δείχνει να αποδέχεται έναν γεωοικονομικό μονόλογο της Ουάσινγκτον, στη βάση μίας «κοινής δήλωσης» – χωρίς νομική ισχύ, χωρίς δεσμεύσεις. Οι Βρυξέλλες υπόσχονται επενδύσεις ύψους 1,3 τρισεκατομμυρίων ευρώ στην αμερικανική αγορά, αλλά το ποσό παραμένει ευμετάβλητο, όπως και η στρατηγική της Ε.Ε.
Ο Σέφκοβιτς προειδοποιεί, η αγορά καταρρέει
Ο Επίτροπος Εμπορίου Μάρος Σέφκοβιτς προειδοποιεί για τις συνέπειες: πτώση του διατλαντικού εμπορίου, που ήδη φτάνει τα 1,6 τρισεκατομμύρια ευρώ, πλήγμα στις αλυσίδες εφοδιασμού, και αποσύνδεση βασικών κλάδων. Το παγκόσμιο εμπόριο –το 30% του οποίου αφορά ΗΠΑ και Ε.Ε.– δέχεται ισχυρό πλήγμα, με τη μεταβλητότητα να γίνεται η νέα «κανονικότητα».
Οι αγορές αντιδρούν ήδη: οι ευρωπαϊκοί δείκτες υποχώρησαν κατά σχεδόν 3% την Παρασκευή, προεξοφλώντας ύφεση, πολιτική αδυναμία και στρατηγική αμηχανία από την πλευρά της Ευρώπης.
Η «πολιτική Τραμπ» χωρίς Τραμπ
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι δεν υπάρχει καν επίσημη συμφωνία. Ο Ντόναλντ Τραμπ –είτε επιστρέψει στον Λευκό Οίκο είτε όχι– μπορεί να ανατρέψει μονομερώς τους όρους. Το πλαίσιο δεν δεσμεύει ούτε την Ε.Ε. ούτε τις ΗΠΑ. Η αμερικανική εμπορική πολιτική βρίσκεται πλέον στο έλεος ερμηνειών και αυθαιρεσίας, χωρίς κανένα θεσμικό αντίβαρο.
Ορισμένοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι διατηρούν την ψευδαίσθηση ότι οι δασμοί θα επιβαρύνουν τους Αμερικανούς καταναλωτές. Η πραγματικότητα, όμως, είναι ότι το κόστος θα κατανεμηθεί απρόβλεπτα μεταξύ εταιρειών και τελικών αγοραστών, με την ισοτιμία ευρώ-δολαρίου να λειτουργεί ως επιπλέον μεταβλητή πίεσης στην ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών εξαγωγών.
Ποιοι χάνουν περισσότερο: Γερμανία, Ιρλανδία, Ιταλία
Η ζημιά δεν θα είναι ισομερώς κατανεμημένη. Ιρλανδία, Γερμανία και Ιταλία συγκαταλέγονται στους «μεγάλους χαμένους» του νέου δασμολογικού καθεστώτος. Η Ιρλανδία, εξαρτημένη από την παρουσία αμερικανικών πολυεθνικών, βλέπει τη φαρμακοβιομηχανία και τον τεχνολογικό της τομέα να απειλούνται ευθέως. Η Γερμανία, με ναυαρχίδα τον αυτοκινητοβιομηχανικό κλάδο, βρίσκεται αντιμέτωπη με δασμούς 15% σε βασικά προϊόντα και εξαρτήματα – ένα πλήγμα στην «καρδιά» της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.
Η Ευρώπη εκβιάζεται, και δεν αντιδρά
Το CEPS δεν κρύβει τον σκεπτικισμό του. Στην ανάλυσή του κατακεραυνώνει τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής: η Κομισιόν απέτυχε να αξιοποιήσει την ενιαία αγορά ως γεωοικονομικό όπλο, κατέρρευσε μπροστά στις πιέσεις της Ουάσινγκτον και άφησε το περιβόητο «εργαλείο κατά του καταναγκασμού» –τη λεγόμενη «μπαζούκα»– να σκουριάσει σε κάποια επιτροπή των Βρυξελλών.
Η απουσία αποφασιστικότητας καθιστά την Ε.Ε. ευάλωτη, αναξιόπιστη και αδύναμη να σταθεί ως ισότιμος παίκτης σε ένα παγκόσμιο σκηνικό που ολοένα και περισσότερο χαρακτηρίζεται από πολιτικό κυνισμό, μονομέρεια και επιβολή.
Η ύφεση δεν είναι πλέον απειλή – είναι προοπτική
Τα πρώτα προειδοποιητικά σημάδια είναι εδώ: υποχώρηση αγορών, απώλεια εμπιστοσύνης, μεταβολή επενδυτικών ροών. Η Ευρώπη μπαίνει σε έναν κύκλο στρατηγικής σύγχυσης, γεωοικονομικής πίεσης και αναζήτησης ταυτότητας. Κι αυτή τη φορά, δεν φαίνεται να υπάρχει σχέδιο Β.
Μ.Η.Τ. 242183