Οι αγρότες έκαναν το πρόβλημά τους, πρόβλημα της κοινωνίας
Παρουσιάζεται συχνά το αφήγημα ότι οι αγροτικές κινητοποιήσεις αποτελούν μονόδρομο και ότι κάθε ταλαιπωρία είναι ένα αναγκαίο κακό στο όνομα ενός δίκαιου αιτήματος. Συγγνώμη σε όποιους το χαλάω, αλλά αυτή η ανάγνωση είναι βολική και ελλιπής. Γιατί πίσω από τα μπλόκα, τα κλειστά οδικά δίκτυα και τις αιφνιδιαστικές διακοπές κυκλοφορίας, υπάρχουν πραγματικοί άνθρωποι και πραγματικές τοπικές κοινωνίες που πληρώνουν το κόστος – χωρίς να φταίνε και χωρίς να έχουν λόγο στις αποφάσεις. Οι ακυρώσεις ταξιδιών, κρατήσεων και επαγγελματικών ραντεβού δεν είναι μια… αφηρημένη «παράπλευρη απώλεια». Είναι χαμένο εισόδημα για μικρές επιχειρήσεις, τουριστικά καταλύματα, εστίαση και τοπικές αγορές που ήδη παλεύουν να σταθούν όρθιες. Είναι επισκέπτες που δεν ξανάρχονται άμεσα. Κάθε ακύρωση είναι ένα ακόμη πλήγμα στην αξιοπιστία και την οικονομική ανάσα μιας περιοχής.
Όλοι αναλώσιμοι για χάρη των αγροτών
Ακόμη πιο έντονη είναι η ταλαιπωρία όσων τελικά τόλμησαν να ταξιδέψουν. Άνθρωποι που βρέθηκαν εγκλωβισμένοι σε δρόμους, που χρειάστηκαν διπλάσιο χρόνο από τον κανονικό για να επιστρέψουν σπίτι τους, εξαντλημένοι σωματικά και ψυχολογικά. Οικογένειες, εργαζόμενοι, ασθενείς, επαγγελματίες – όλοι αντιμετωπίστηκαν σαν αναλώσιμοι, σαν ένα αναγκαίο «μέσο πίεσης», λες και η καθημερινότητά τους δεν έχει καμία αξία. Το δικαίωμα στη διαμαρτυρία είναι θεμελιώδες. Το ίδιο, όμως, και το δικαίωμα των πολιτών να κινούνται, να εργάζονται και να ζουν χωρίς να γίνονται όμηροι. Όταν η πίεση ασκείται οριζόντια στην κοινωνία αντί να κατευθύνεται εκεί όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις, τότε η διαμαρτυρία χάνει το ηθικό της πλεονέκτημα. Και τελικά, αντί να κερδίζει συμμάχους, δημιουργεί αγανάκτηση, κούραση και μια βαθιά αίσθηση αδικίας σε όσους απλώς ήθελαν να φτάσουν στο σπίτι τους. Επίσης, για να το κλείσω, ψάχνω να βρω πού είναι η… ολόκληρη κοινωνία που είναι στο πλευρό τους. Αυτά…
Καρυστιανού και Τσίπρας με ίδιο στόχο
Με βάση τις τελευταίες πληροφορίες και τη συζήτηση που έχει ανοίξει, τίθεται ένα σημαντικό ερώτημα. Μπορεί η κοινωνία να υποστηρίξει ταυτόχρονα δύο νέες πολιτικές πρωτοβουλίες; Η έντονη δημοφιλία που καταγράφεται γύρω από τη Μαρία Καρυστιανού φαίνεται να επηρεάζει τους σχεδιασμούς του Αλέξη Τσίπρα, καθώς απευθύνονται σε εν μέρει κοινό ακροατήριο – τα πρόσωπα μπορεί να μην έχουν το ίδιο μπακγκράουντ αλλά έχουν κοινούς ψηφοφόρους. Το ζητούμενο είναι αν υπάρχουν επαρκή περιθώρια πολιτικής διαφοροποίησης ή αν η συνύπαρξη δύο τέτοιων σχημάτων θα οδηγήσει σε κατακερματισμό δυνάμεων. Ποιος θα έβγαινε χαμένος σε μια τέτοια περίπτωση; Το πρόσωπο που έχει δοκιμαστεί ήδη. Οι κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις του επόμενου διαστήματος είναι αρκετά περίεργες.
Μια συζήτηση με ειδικό βάρος
Η απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού, μέσω του Υπερταμείου, να προχωρήσει σε διεθνή διαγωνισμό για τη μακροχρόνια παραχώρηση 24 κτιρίων του Κτήματος Τατοΐου σε ιδιώτη επενδυτή, διαμόρφωσε ένα νέο πλαίσιο με σαφείς πολιτικές και συμβολικές προεκτάσεις. Η εγκατάλειψη του αρχικού σχεδίου για ενιαίο κρατικό φορέα διαχείρισης επαναφέρει στο προσκήνιο ερωτήματα για τον χαρακτήρα και το μέλλον του ιστορικού χώρου. Σε αυτό το περιβάλλον, αναζωπυρώνεται το ενδιαφέρον του Παύλου Ντε Γκρες, ο οποίος συνδέεται προσωπικά και οικογενειακά με το Τατόι. Πέρα από την ιστορική και συναισθηματική διάσταση, το ενδεχόμενο εμπλοκής του αποκτά πολιτικό βάρος, καθώς θα μπορούσε να εκληφθεί ως μια έμμεση «επιστροφή» σε έναν χώρο υψηλού συμβολισμού για τη σύγχρονη ελληνική ιστορία.
Πίσω από την κουίντα
Παρότι στο παρελθόν είχε κρατήσει αποστάσεις, υπογραμμίζοντας ότι το Τατόι δεν αποτελεί πλέον οικογενειακή κατοικία, οι νέες συνθήκες φαίνεται να τροφοδοτούν σκέψεις για μια επιχειρηματική αξιοποίηση που θα αναδεικνύει την ιστορική μνήμη του χώρου. Πηγές αναφέρουν ότι ο Παύλος Ντε Γκρες εξετάζει ένα σχήμα στο οποίο δεν θα φαίνεται. Λέγεται πως ακόμη δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση. Σε κάθε περίπτωση, η συζήτηση για το Τατόι δεν αφορά, πλέον, μόνο την πολιτιστική διαχείριση ενός μνημείου.
Ρεσιτάλ αερολογίας και τσιτάτων από τον Δούκα
Με αφορμή τη συμπλήρωση δύο χρόνων στη δημαρχία, ο Χάρης Δούκας μας ενημέρωσε ότι «η Αθήνα αλλάζει κάθε μέρα» και ότι «μπήκαν οι βάσεις». Τι όνειρο έχει δει ο δήμαρχος; Γιατί αν κρίνουμε από την εικόνα της πόλης, η Αθήνα δύο χρόνια μετά δεν είναι πιο καθαρή. Το κέντρο συνεχίζει να παλεύει με τα σκουπίδια και μάλιστα σε ώρες αιχμής. Μια εικόνα εγκατάλειψης και μια αίσθηση μόνιμης προχειρότητας. Δεν είναι πιο φωτεινή. Και σίγουρα δεν είναι πιο ασφαλής, αφού η καθημερινή εμπειρία των πολιτών δεν διαφέρει ουσιαστικά από εκείνη της προηγούμενης δημοτικής αρχής – αν δεν είναι, σε ορισμένες περιπτώσεις, χειρότερη. Ο Δούκας έδωσε ρεσιτάλ αερολογίας και κενών εκφράσεων. Έριξε μερικά τσιτάτα του τύπου: «Τα δύο αυτά χρόνια δεν ήταν εύκολα. Ήταν γεμάτα προκλήσεις» (θα ήθελα να μας πει τις μεγάλες προκλήσεις που αντιμετώπισε) ή «ο δήμος επέστρεψε εκεί που ανήκει – σε εσάς, στους ανθρώπους της πόλης μας» (να πούμε και ένα αριστερό να γουστάρει ο κόσμος) και «Και αυτή τη μάχη τη δίνουμε μαζί» (οι πολίτες συνηθίζουν να ψηφίζουν δήμαρχο για να τους λύνει τα προβλήματα, όχι να τα λύνουν μαζί του). Νομίζω πως ο λόγος του είναι πιο τραγικός από τις πράξεις του.
Τα σημάδια υπήρχαν, εμείς δεν τα βλέπαμε
Διαβάζω κατά καιρούς τις τοποθετήσεις του Νάσου Ηλιόπουλου της Νέας Αριστεράς. Ο Ηλιόπουλος, την εποχή του Casa de Papel, θυμάμαι πως είχε παρομοιαστεί από τον Αλέξη Τσίπρα ως ο «προφεσόρ» της αγαπημένης σειράς. Υπήρχαν σημάδια από τότε που έδειχναν τη συντριβή του ΣΥΡΙΖΑ που ερχόταν. Εμείς δεν τα βλέπαμε. «Ο profesor Ηλιόπουλος θα τινάξει την μπάνκα στον αέρα», είχε πει ο πρώην πρωθυπουργός. Προφεσόρ ο Νάσος Ηλιόπουλος; Καλά, εδώ ο Χάρης Δούκας πιστεύει πως έβαλε τις βάσεις για την αλλαγή της Αθήνας, θα μου πείτε…
Μ.Η.Τ. 242183