Fiscal Monitor: Η Ελλάδα κόντρα στο παγκόσμιο χρέος, πρωταθλήτρια δημοσιονομικής προσαρμογής – Οι νέες προβλέψεις ΔΝΤ
Σε μια περίοδο όπου το δημόσιο χρέος διεθνώς ακολουθεί ανοδική τροχιά, η Ελλάδα καταγράφει μια αξιοσημείωτη διαφοροποίηση, σύμφωνα με τις τελευταίες προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. Στην έκθεση Fiscal Monitor, το Ταμείο εκτιμά ότι το ελληνικό χρέος θα μειωθεί με ταχείς ρυθμούς τα επόμενα χρόνια, φτάνοντας από το 145,7% του ΑΕΠ το 2025 στο 110,9% έως το 2031.
Η αποκλιμάκωση αυτή δεν είναι συγκυριακή, αλλά αποτυπώνει μια σταθερή δημοσιονομική τροχιά, η οποία οδηγεί την Ελλάδα κάτω από τον μέσο όρο των αναπτυγμένων οικονομιών. Ήδη από το 2026, το χρέος προβλέπεται να υποχωρήσει στο 136,9% του ΑΕΠ και να συνεχίσει πτωτικά στο 130,3% το 2027, επιβεβαιώνοντας μια μακροπρόθεσμη τάση εξυγίανσης των δημόσιων οικονομικών.
Η εικόνα αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία αν συγκριθεί με τη διεθνή πραγματικότητα. Στις αναπτυγμένες οικονομίες, το χρέος αυξήθηκε στο 108% του ΑΕΠ το 2025 και εκτιμάται ότι θα φτάσει σχεδόν στο 115% έως το 2031. Η απόκλιση της Ελλάδας από αυτή την τάση αποτελεί ένδειξη βελτιωμένης δημοσιονομικής διαχείρισης, αλλά και αυξημένης εμπιστοσύνης των αγορών.
Πρωτογενή πλεονάσματα «κλειδί»: Η βάση της δημοσιονομικής στρατηγικής
Στον πυρήνα της θετικής πρόβλεψης του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου βρίσκονται τα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, τα οποία λειτουργούν ως βασικός μηχανισμός μείωσης του χρέους. Το Ταμείο εκτιμά ότι, παρά τη σταδιακή αποκλιμάκωσή τους, θα παραμείνουν σε επίπεδα που επιτρέπουν τη συνεχή βελτίωση των δημοσιονομικών δεικτών.
Συγκεκριμένα, το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να διαμορφωθεί στο 3,8% του ΑΕΠ το 2026, από 4,4% το 2025, και να μειωθεί περαιτέρω στο 3,1% το 2027, για να φτάσει στο 2,7% το 2031. Πρόκειται για επίπεδα σημαντικά υψηλότερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, όπου προβλέπεται διατήρηση πρωτογενών ελλειμμάτων, έστω και μειούμενων.
Η διαφοροποίηση αυτή αναδεικνύει τη στρατηγική επιλογή της Ελλάδας να διατηρήσει δημοσιονομική πειθαρχία, ακόμη και σε ένα περιβάλλον αυξημένων πιέσεων και διεθνών αβεβαιοτήτων. Τα πλεονάσματα λειτουργούν ως «μαξιλάρι» απέναντι σε εξωτερικά σοκ, ενώ ταυτόχρονα ενισχύουν την αξιοπιστία της χώρας στις αγορές.
Ωστόσο, η διατήρησή τους προϋποθέτει συνεχή ισορροπία μεταξύ δημοσιονομικής σταθερότητας και αναπτυξιακών πολιτικών, καθώς η υπερβολική αυστηρότητα μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την οικονομική δραστηριότητα.
Παγκόσμιο χρέος σε άνοδο: Προειδοποιήσεις για αγορές και γεωπολιτικούς κινδύνους
Η θετική εικόνα για την Ελλάδα έρχεται σε αντίθεση με τη γενικότερη επιδείνωση των δημοσιονομικών μεγεθών διεθνώς. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποιεί ότι το παγκόσμιο δημόσιο χρέος αυξάνεται με ταχύτερο ρυθμό από τις προηγούμενες εκτιμήσεις, φτάνοντας στο 94% του ΑΕΠ το 2025 και αναμένεται να αγγίξει το 100% ήδη από το 2029.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η πορεία των Ηνωμένες Πολιτείες, όπου το χρέος προβλέπεται να εκτιναχθεί από 123,9% στο 142,1% του ΑΕΠ έως το 2031, αλλά και της Κίνα, η οποία αποτελεί βασικό παράγοντα επιδείνωσης των παγκόσμιων δημοσιονομικών ισορροπιών.
Το Ταμείο υπογραμμίζει ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις, και ειδικά οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, εντείνουν την αβεβαιότητα σε ένα ήδη επιβαρυμένο περιβάλλον. Σε αυτό το πλαίσιο, καλεί τις κυβερνήσεις να υιοθετήσουν πειθαρχημένες και στοχευμένες δημοσιονομικές πολιτικές, αποφεύγοντας γενικευμένα μέτρα στήριξης που επιβαρύνουν τα δημόσια οικονομικά.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι οι αγορές εμφανίζονται πλέον λιγότερο «ανεκτικές» απέναντι σε δημοσιονομικές αποκλίσεις. Τα πρόσφατα επεισόδια ανατιμολόγησης κινδύνου σε χώρες όπως η Ιαπωνία, οι ΗΠΑ και ευρωπαϊκές οικονομίες καταδεικνύουν αυξημένη ευαισθησία των επενδυτών σε ζητήματα χρέους και αξιοπιστίας.
Σε αυτό το περιβάλλον, η πορεία της Ελλάδας αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς λειτουργεί ως παράδειγμα σταδιακής αποκατάστασης της δημοσιονομικής ισορροπίας. Το ζητούμενο, ωστόσο, παραμένει η διατήρηση αυτής της δυναμικής, σε ένα διεθνές σκηνικό που γίνεται ολοένα και πιο απαιτητικό.
Διαβάστε επίσης; ΔΝΤ: Τριγμοί στο παγκόσμιο χρέος από τις αμυντικές δαπάνες
Μ.Η.Τ. 242183