Η αγορά ομολόγων στέλνει ισχυρό σήμα κινδύνου καθώς οι αποδόσεις εκτοξεύονται λόγω πληθωρισμού, πολέμου και ακριβής ενέργειας
Την ώρα που οι χρηματιστηριακοί δείκτες συνεχίζουν να κινούνται κοντά σε ιστορικά υψηλά, στηριγμένοι στην έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης και στα ισχυρά εταιρικά κέρδη, μια άλλη αγορά -πολύ πιο «σκληρή» και συνήθως πιο διορατική- εκπέμπει όλο και πιο ανησυχητικά σήματα.
Η αγορά ομολόγων αρχίζει να προεξοφλεί ότι η παγκόσμια οικονομία εισέρχεται σε μια νέα και πιο επικίνδυνη εποχή. Και ο φόβος πλέον δεν περιορίζεται μόνο στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή ή στις αναταράξεις γύρω από το Ιράν και τα Στενά του Ορμούζ.
Οι επενδυτές ανησυχούν ότι καταρρέει σταδιακά το οικονομικό μοντέλο πάνω στο οποίο στηρίχθηκε η ανάπτυξη των τελευταίων δεκαπέντε ετών: χαμηλός πληθωρισμός, φθηνή ενέργεια, άφθονη ρευστότητα και σχεδόν μηδενικά επιτόκια.
Η εικόνα αποτυπώνεται πλέον καθαρά στις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων. Το αμερικανικό 10ετές Treasury πλησίασε το 4,6%, ενώ το 30ετές ξεπέρασε το ψυχολογικό όριο του 5% για πρώτη φορά μετά από σχεδόν δύο δεκαετίες. Για τις αγορές, αυτές οι κινήσεις δεν αποτελούν απλώς τεχνικές διακυμάνσεις. Θεωρούνται καμπανάκι κινδύνου για ολόκληρο το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Η άνοδος των αποδόσεων καταγράφεται ταυτόχρονα σε ΗΠΑ, Βρετανία, Ιαπωνία και Ευρώπη, καθώς οι επενδυτές προσπαθούν να αποτιμήσουν τον κίνδυνο ενός νέου, επίμονου πληθωριστικού σοκ που μπορεί να προκαλέσει η κρίση στον Περσικό Κόλπο και η πιθανή αναταραχή στις ροές πετρελαίου και LNG.
Η αγορά φοβάται ότι επιστρέφει ο «δύσκολος» πληθωρισμός
Σύμφωνα με αναλυτές και μεγάλους διαχειριστές κεφαλαίων, το πρόβλημα δεν είναι μόνο η τρέχουσα γεωπολιτική ένταση αλλά η συσσώρευση αλλεπάλληλων παγκόσμιων σοκ που αλλάζουν τη δομή της οικονομίας. Η πανδημία, ο πόλεμος στην Ουκρανία, οι εμπορικοί δασμοί, οι περιορισμοί στη μετανάστευση, οι διαταραχές στις αλυσίδες εφοδιασμού και τώρα η κρίση με το Ιράν δημιουργούν -σύμφωνα με πολλούς οικονομολόγους- ένα νέο καθεστώς μόνιμα υψηλότερου κόστους.
Η αγορά αρχίζει έτσι να εγκαταλείπει την πεποίθηση ότι οι κεντρικές τράπεζες θα μπορέσουν εύκολα να επιστρέψουν στο περιβάλλον μηδενικών επιτοκίων που χαρακτήρισε τη δεκαετία μετά την κρίση του 2008. Και αυτό ακριβώς εξηγεί γιατί οι αποδόσεις των ομολόγων ανεβαίνουν τόσο επιθετικά.
Όταν οι επενδυτές θεωρούν ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει υψηλός για μεγαλύτερο διάστημα, απαιτούν υψηλότερες αποδόσεις για να συνεχίσουν να χρηματοδοτούν κράτη και οικονομίες.
Το πρόβλημα είναι ότι η άνοδος των yields μεταφράζεται άμεσα σε ακριβότερο χρήμα για ολόκληρη την οικονομία. Τα στεγαστικά δάνεια, ο επιχειρηματικός δανεισμός, οι πιστωτικές κάρτες και συνολικά το κόστος χρηματοδότησης επηρεάζονται από τις αποδόσεις των αμερικανικών ομολόγων.
Όσο το 10ετές Treasury ανεβαίνει, τόσο πιο δύσκολη και ακριβή γίνεται η οικονομική δραστηριότητα.
Και αρκετοί επενδυτές φοβούνται πλέον ότι ο συνδυασμός ακριβού πετρελαίου και υψηλών επιτοκίων μπορεί να εξελιχθεί σε παγκόσμια παγίδα ανάπτυξης.
Το μεγάλο ρήγμα μεταξύ Wall Street και πραγματικής οικονομίας
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο για πολλούς διαχειριστές κεφαλαίων είναι ότι οι αγορές μετοχών συνεχίζουν ακόμη να λειτουργούν σαν να μην έχει αλλάξει τίποτα δραματικό. Η S&P 500 και η Wall Street παραμένουν στηριγμένες στο λεγόμενο AI trade, δηλαδή στην εκρηκτική ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, στις επενδύσεις σε data centers και στα τεράστια κέρδη των τεχνολογικών κολοσσών.
Σύμφωνα με το Reuters, τα εταιρικά αποτελέσματα στις ΗΠΑ συνεχίζουν να ξεπερνούν τις προσδοκίες, καταγράφοντας τους υψηλότερους ρυθμούς ανόδου από το 2021. Αυτό το κύμα αισιοδοξίας διατηρεί ζωντανό το ράλι των μετοχών και αποτρέπει -προς το παρόν- μια ευρύτερη διόρθωση.
Ωστόσο, όλο και περισσότεροι επενδυτές μιλούν πλέον ανοιχτά για επικίνδυνη αποσύνδεση μεταξύ της Wall Street και της πραγματικής οικονομίας.
Η αγορά ομολόγων, που παραδοσιακά θεωρείται πιο ευαίσθητη στις μακροοικονομικές εξελίξεις, δείχνει ήδη ότι ο πληθωρισμός και το κόστος χρήματος επιστρέφουν με πολύ πιο επιθετικό τρόπο από όσο προεξοφλούν οι μετοχές. Στο επίκεντρο της ανησυχίας βρίσκονται τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και μεγάλες ποσότητες LNG.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι ακόμη και μια μερική διαταραχή στη ναυσιπλοΐα θα μπορούσε να κρατήσει τις τιμές της ενέργειας σε υψηλά επίπεδα για μήνες, τροφοδοτώντας ένα νέο κύμα πληθωρισμού.
Την ίδια στιγμή επιστρέφει και ένας παλιός όρος των αγορών, οι «bond vigilantes», οι επενδυτές δηλαδή που τιμωρούν κυβερνήσεις και κεντρικές τράπεζες απαιτώντας ολοένα υψηλότερες αποδόσεις όταν θεωρούν ότι ο πληθωρισμός και τα ελλείμματα ξεφεύγουν από τον έλεγχο.
Και εδώ βρίσκεται ο μεγαλύτερος φόβος των αγορών.
Αν οι αποδόσεις κινηθούν σταθερά πάνω από το 5%, αρκετοί οικονομολόγοι θεωρούν πιθανό ότι κυβερνήσεις και κεντρικές τράπεζες θα αναγκαστούν να παρέμβουν πιο επιθετικά για να συγκρατήσουν το κόστος δανεισμού και να αποτρέψουν χρηματοπιστωτική ασφυξία.
Στην πραγματικότητα, η αγορά ομολόγων δεν φοβάται μόνο τον πόλεμο ή τον πληθωρισμό. Φοβάται ότι ο κόσμος του φθηνού χρήματος που στήριξε την παγκόσμια οικονομία μετά το 2008 ίσως τελειώνει οριστικά.
Διαβάστε επίσης: Wall Street: Το «ράλι» της AI λύγισε από πετρέλαιο και ομόλογα
Μ.Η.Τ. 242183