Στο κυνήγι των πόρων το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών για 15 νέους συρμούς του μετρό
Συρμός και…πρόστιμο. Έτσι θα προχωρά από εδώ και μπρος η σύμβαση για την αναβάθμιση των 14 συρμών του ηλεκτρικού, που είναι και το μοναδικό βήμα ουσιαστικής ανανέωσης της Γραμμής 1, πέρα από τις μικρότερες παρεμβάσεις στους σταθμούς. Οι μέχρι σήμερα καθυστερήσεις στην εκτέλεση της σύμβασης με την ισπανική CAF SA, που έχει περάσει από σαράντα κύματα από την υπογραφή της τον Δεκέμβριο του 2022, αθροίζουν περίπου ένα έτος.
Πριν λίγες ημέρες, το διοικητικό συμβούλιο της ΣΤΑΣΥ επέβαλε στην ανάδοχο για καθυστέρηση 216 ημερών στην παράδοση του πρώτου αναβαθμισμένου συρμού πρόστιμο 45.377,75 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ). Ως νέα ημερομηνία παράδοσης εγκρίθηκε η 5η/9/2025. Δεδομένων των απαραίτητων δοκιμών και πιστοποιήσεων, ο πλήρως ανακαινισμένος συρμός θα είναι λειτουργικός δύο μήνες μετά, ώστε να προχωρήσει εν συνεχεία εντατικά η ολοκλήρωση και των υπολοίπων.
Πρόκειται για τους 14 συρμούς της όγδοης γενιάς, που παραδόθηκαν στη κυκλοφορία μεταξύ 1983 – 1985. Με την ολοκλήρωση των εργασιών, που εκτελούνται πια -μετά από πολλά μπρος πίσω- στο εργοστάσιο της «NK trailers» στον Βόλο, ο χρόνος ζωής τους θα επεκταθεί για τα επόμενα 25 χρόνια.
Μέχρι σήμερα έχει εγκριθεί μετάθεση ενδιάμεσων χρόνων παράδοσης, σε μία σύμβαση αρχικής διάρκειας 35 μηνών, η οποία ως και το περασμένο καλοκαίρι βρισκόταν σε τεντωμένο σχοινί. Έχοντας προχωρήσει με καλούς ρυθμούς όμως από τότε, εκτιμάται ότι μετά την παράδοση του πρώτου έτοιμου συρμού κι εφόσον λάβει το «πράσινο φως» από την επιτροπή παραλαβής, τότε η παραδόσεις θα ακολουθήσουν ανά μήνα. Κάθε παράδοση θα συνοδεύεται και με νέο πρόστιμο, λόγω της καθυστέρησης.
Τι περιλαμβάνει το έργο
Το αντικείμενο της σύμβασης, κόστους 65,49 εκατ. ευρώ, περιλαμβάνει, ενδεικτικά, την αντικατάσταση των παλαιών και ενεργοβόρων DC κινητήρων έλξης με σύγχρονους κινητήρες AC και του συστήματος έλξης, της περιστρεφόμενης γεννήτριας με σύγχρονη γεννήτρια στατικού τύπου, των αεροσυμπιεστών και του πνευματικού συστήματος, περιλαμβανομένου του συστήματος ελέγχου των θυρών επιβατών.
Επιπρόσθετα, οι συρμοί θα γίνουν πρόσβασιμοι σε άτομα με αναπηρία, θα τοποθετηθούν ζώνες ασφαλείας για αμαξίδια, ενώ θα ενισχυθεί και το αίσθημα ασφάλειας των επιβατών (εγκατάσταση κλειστού κυκλώματος καμερών και οθονών πληροφόρησης κοινού). Θα γίνει συντήρηση του συστήματος κλιματισμού, τοποθέτηση νέου δαπέδου και πλευρικών τοιχωμάτων, αισθητική αναβάθμιση του εσωτερικού χώρου των επιβατών (αντικατάσταση παραθύρων, καθισμάτων, εγκατάσταση φωτισμού LED κ.ά.).
Με την ολοκλήρωση του έργου και την είσοδο των 14 συρμών στο δίκτυο της Γραμμής 1, από τους 22 διαθέσιμους συρμούς σήμερα θα φτάσουμε στους 31, αφού με την προσθήκη των ανακαινισμένων -οι μισοί εκ των οποίων σήμερα είναι εκτός λειτουργίας-, θα γυρίσουν πίσω στις Γραμμές 2 και 3 οι τέσσερις «δανεικοί» συρμοί που σήμερα ενισχύουν το δίκτυο του ηλεκτρικού.
Αναζήτηση χρηματοδότησης
Όσο για την απαραίτητη ενίσχυση των Γραμμών 2 και 3 που ασφυκτιούν, όσο αυξάνεται η επιβατική κίνηση, βρίσκεται προ των πυλών η εξασφάλιση χρηματοδότησης για 7 διρευματικούς συρμούς, εκκρεμεί όμως η χρηματοδοτική λύση για 8 ακόμα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, θα χρειαστούν συνολικά περί τα 300 εκατ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) για την απόκτηση της νέας φουρνιάς συρμών, με τους τελευταίους να έχουν μπει στο δίκτυο το 2014.
Σε κάθε περίπτωση, με το «κλείδωμα» των απαραίτητων πόρων να χρειάζεται μία τριετία, ενώ και οι διαγωνιστικές διαδικασίες θέλουν χρόνο για να ωριμάσουν, θεωρείται ότι δεν μπορεί η νέα προμήθεια να γίνει πριν το 2029-2030.
Τα τελευταία χρόνια, έχει καταβληθεί μεγάλη προσπάθεια από το προσωπικό της ΣΤΑΣΥ για να ξαναμπούν σε τροχιά συρμοί που έμεναν εκτός δρομολογίων, προκειμένου να στηρίξουν το καθημερινό πρόγραμμα. Στη Γραμμή 3 που είναι και η πλέον επιβαρυμένη, λόγω των έξι επιπλέον σταθμών της επέκτασης προς Πειραιά, αλλά και του φόρτου του αεροδρομίου, από το 2019 έχουν προστεθεί επτά συρμοί φτάνοντας φέτος τους 25. Εκτιμάται, δε, ότι με την προσθήκη ακόμα τριών ως το τέλος του έτους, θα καλυφθεί ικανοποιητικά η επιβατική κίνηση.
Έχει, ακόμη, κατατεθεί πρόταση για την αναβάθμιση ορισμένων από τους συρμούς της σειράς 1 του μετρό, που κυκλοφόρησε το 2000 και πλησιάζει στο όριο ζωής της. Πρόκειται για αυτούς που εκ κατασκευής δεν έχουν κλιματισμό, τέσσερις εκ των οποίων είναι μάλιστα παροπλισμένοι λόγω έλλειψης ανταλλακτικών και προσωπικού για την ανάταξή τους, σε συνδυασμό με την επέκταση του χρόνου ζωής τους για 20 χρόνια.
Στόχος είναι το 2026, μέσα από το ευρύ πρόγραμμα ανατάξεων, στη Γραμμή 3 η χρονοαπόσταση να κατέβει στα 3,5 λεπτά, διενεργώντας 70-80 επιπλέον δρομολόγια, ενώ στη Γραμμή 2 να είναι στα 4 λεπτά στις ώρες αιχμής. Παράλληλα, ο μακρόπνοος σχεδιασμός που βρίσκεται στα σκαριά προβλέπει από τους 51 συρμούς που είναι σήμερα διαθέσιμοι και στις δύο γραμμές του μετρό, να αυξηθούν στους 79.
Μ.Η.Τ. 242183