Πώς η αβεβαιότητα αλλάζει τις προβλέψεις ανάπτυξης στην Ευρωζώνη και τι σημαίνει για πληθωρισμό και επενδύσεις

Σε κίνηση-ανάχωμα απέναντι στους νέους αμερικανικούς δασμούς προσανατολίζεται η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η οποία αναμένεται –σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αναλυτών– να ανακοινώσει μείωση των επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης στη συνεδρίαση της Μεγάλης Πέμπτης, στις 17 Απριλίου. Αν επιβεβαιωθεί, θα πρόκειται για την έβδομη διαδοχική μείωση από τον Ιούνιο του 2024, οδηγώντας το επιτόκιο καταθέσεων στο 2,25%.

Οι δασμοί Τραμπ αλλάζουν τις ισορροπίες

Η αιφνιδιαστική απόφαση του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, να επιβάλει «ανταποδοτικούς» δασμούς ύψους 20% στις εισαγωγές από την ΕΕ –και ακολούθως 10% για 90 ημέρες, υπό την αίρεση διαπραγματεύσεων– επαναπροσδιόρισε άρδην τις μακροοικονομικές προοπτικές για την Ευρωζώνη.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κρατά ανοιχτά όλα τα ενδεχόμενα, με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να ξεκαθαρίζει πως τα ευρωπαϊκά αντίμετρα είναι στο τραπέζι, εφόσον οι συνομιλίες με τις ΗΠΑ αποτύχουν. Οι ευρωπαϊκές εξαγωγές, ήδη υπό το βάρος κλαδικών δασμών σε χάλυβα, αλουμίνιο και αυτοκίνητα, δέχονται πλήγμα, με άμεση επίπτωση στο επενδυτικό και επιχειρηματικό κλίμα.

Η ανάπτυξη πιέζεται, οι επενδύσεις παγώνουν

Η ΕΚΤ προέβλεπε από τον Μάρτιο μια οριακή ανάκαμψη στην Ευρωζώνη, της τάξης του 0,9%. Πλέον, η αβεβαιότητα από τον εμπορικό πόλεμο με τις ΗΠΑ, συνδυαστικά με την αναστολή επενδύσεων λόγω των γεωοικονομικών πιέσεων, δημιουργεί έναν αρνητικό φαύλο κύκλο. Οι θετικές επιδράσεις από την αναγγελθείσα αύξηση δημοσίων δαπανών στη Γερμανία (500 δισ. ευρώ σε 10ετία), φαίνεται να αντισταθμίζονται από τις εμπορικές απώλειες.

Μείωση πληθωρισμού και ανατίμηση ευρώ

Σε αυτό το περιβάλλον, η μείωση των επιτοκίων λειτουργεί ως βασικό εργαλείο σταθεροποίησης. Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη διαμορφώθηκε τον Μάρτιο στο 2,2%, πλησίον του στόχου της ΕΚΤ, ενώ ο δείκτης στις υπηρεσίες ακολουθεί πτωτική τάση. Η ενίσχυση του ευρώ έναντι του δολαρίου, ενισχυόμενη από την αποσταθεροποιητική πολιτική Τραμπ, σε συνδυασμό με την πτώση των τιμών πετρελαίου (μπρεντ στα 60-65 δολάρια/βαρέλι), διευκολύνει τον αποπληθωριστικό κύκλο.

Ωστόσο, εάν η ΕΕ απαντήσει με δικούς της δασμούς, ο πληθωρισμός ενδέχεται να αυξηθεί – αν και μέχρι στιγμής δεν αναμένονται τέτοιες κινήσεις πριν υπάρξει σαφές αποτέλεσμα από τις διαπραγματεύσεις.

Η απόφαση της ΕΚΤ τη Μεγάλη Πέμπτη αναμένεται να αποτυπώσει τις νέες γεωοικονομικές πραγματικότητες. Και σε αυτή τη συγκυρία, η μείωση των επιτοκίων δεν αποτελεί απλώς εργαλείο πολιτικής, αλλά πράξη άμυνας απέναντι στις πιέσεις ενός παγκόσμιου εμπορικού παιχνιδιού χωρίς κανόνες.

Διαβάστε επίσης: Τα ομόλογα σε τροχιά απογείωσης: Ο εμπορικός πόλεμος «ρίχνει» τα επιτόκια και «ανεβάζει» τις αποδόσεις