Νέο θεσμικό πλαίσιο για την ενίσχυση της θέσης των παραγωγών στην αγροδιατροφική αλυσίδα και τη διασφάλιση πιο δίκαιων και διαφανών τιμών στα τελικά προϊόντα ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Οι νέοι κανόνες, που αφορούν κυρίως τα προϊόντα κρέατος, στοχεύουν ώστε οι τελικές τιμές στα ράφια να αντικατοπτρίζουν με μεγαλύτερη ακρίβεια το πραγματικό κόστος παραγωγής, περιορίζοντας τις στρεβλώσεις στην αγορά και ενισχύοντας το εισόδημα των αγροτών.
Με 560 ψήφους υπέρ, 75 κατά και 25 αποχές, οι ευρωβουλευτές ενέκριναν νέους κανόνες ώστε οι τελικές τιμές των τροφίμων να αντανακλούν καλύτερα το πραγματικό κόστος παραγωγής και να επηρεάζουν άμεσα τα εισοδήματα των αγροτών. Τα κράτη μέλη θα υποχρεούνται να καταρτίζουν και να δημοσιεύσουν στο διαδίκτυο δείκτες αναφοράς που θα χρησιμοποιούνται στις συμβάσεις που υπογράφουν οι αγρότες.
Ο κανονισμός ενισχύει επίσης τον ρόλο των οργανώσεων παραγωγών στην αγορά και στις συλλογικές διαπραγματεύσεις. Μεταξύ των βασικών διατάξεων περιλαμβάνονται η δυνατότητα των οργανώσεων αυτών να διαπραγματεύονται απευθείας με τους αγοραστές, καθώς και τη θέσπιση κανόνων που αποτρέπουν τους αγοραστές από το να τις παρακάμπτουν προκειμένου να έρχονται σε άμεση επαφή με μεμονωμένους παραγωγούς.
Πιο διαφανείς κανόνες σήμανσης κι εμπορικής προώθησης
Οι νέοι κανόνες αποσαφηνίζουν τη χρήση των όρων «δίκαιο/fair» και «ισότιμο/equitable» για τα γεωργικά προϊόντα και καθορίζουν τα κριτήρια που επιτρέπουν τη χρήση τέτοιων χαρακτηρισμών, για παράδειγμα σε περιπτώσεις στις οποίες ένα προϊόν συμβάλλει στην ανάπτυξη αγροτικών κοινοτήτων ή στην προώθηση οργανώσεων παραγωγών.
Ορισμός του κρέατος ως «βρώσιμα μέρη ζώων»
Το κείμενο εισάγει επίσης ορισμό του κρέατος ως «βρώσιμα μέρη ζώων» και περιλαμβάνει κατάλογο όρων που προορίζονται αποκλειστικά για προϊόντα κρέατος και δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για προϊόντα που δεν περιέχουν κρέας, όπως αυτά που παράγονται σε εργαστήριο ή με καλλιέργεια κυττάρων. Οι όροι αυτοί είναι οι εξής: μοσχάρι, μοσχαράκι, χοιρινό, πουλερικά, κοτόπουλο, γαλοπούλα, πάπια, χήνα, αρνί, πρόβειο κρέας, προβατοειδή, κατσίκι, μπουτάκι κοτόπουλου, ψαρονέφρι, οσφυϊκή μοίρα, λάπα, καρέ, παϊδάκια, σπάλα, κότσι, μπριζόλα, φτερούγα, στήθος, μπούτι, στήθος μοσχαριού, ριμπ-άι, μπριζόλα Τ-μπόουν, κιλότο, στέικ, συκώτι και μπέικον. Στόχος είναι η ενίσχυση της διαφάνειας στην εσωτερική αγορά και να δοθεί η δυνατότητα στους καταναλωτές να κάνουν τεκμηριωμένες επιλογές.
Ενισχυμένη προστασία για τον γαλακτοκομικό τομέα
Τέλος, η νομοθεσία εισάγει νέα μέτρα, όπως υποχρεωτικές γραπτές συμβάσεις, για τη στήριξη των εισοδημάτων των γαλακτοπαραγωγών, δεδομένων των δύσκολων συνθηκών που αντιμετωπίζει ο τομέας. Οι συμβάσεις αυτές θα περιλαμβάνουν δυνατότητες εξαίρεσης από τη χρήση των δεικτών τιμών, καθώς και ρήτρες αναθεώρησης.
Η εισηγήτρια Céline Imart (EΛΚ, Γαλλία) δήλωσε: «Η συμφωνία που εγκρίθηκε αποτελεί σημαντική νίκη για τους αγρότες μας, καθώς ενισχύει τη θέση τους στην αγορά, τη νομική τους προστασία και την αγροτική μας παράδοση. Οι συμβάσεις θα εγγυώνται πλέον μια δίκαιη θέση στην αλυσίδα εφοδιασμού, ενώ ένας υποχρεωτικός μηχανισμός διαμεσολάβησης θα προστατεύει το εισόδημά τους σε περιπτώσεις διαφορών με τους αγοραστές. Επιπλέον, μια νέα εξαίρεση από την αντιμονοπωλιακή νομοθεσία επιτρέπει στις μη αναγνωρισμένες οργανώσεις παραγωγών να οργανώνονται ελεύθερα και να αποκτούν ουσιαστικότερη διαπραγματευτική ισχύ στην αγορά.
Η συμφωνία συνιστά επίσης αδιαμφισβήτητη επιτυχία για την παραδοσιακή κτηνοτροφική παραγωγή. Όροι όπως “μπριζόλα” και “συκώτι” θα χρησιμοποιούνται πλέον αποκλειστικά για προϊόντα ζωικής προέλευσης, ώστε να αποτρέπεται ο αθέμιτος ανταγωνισμός και να αναγνωρίζεται η ιδιαίτερη τεχνογνωσία του αγροτικού τομέα. Τέλος, το κείμενο απαγορεύει ρητά, για προϊόντα που παράγονται σε εργαστήριο ή με καλλιέργεια κυττάρων, να χρησιμοποιείται η ονομασία “κρέας”, κάνοντας ένα αποφασιστικό βήμα προς τη διαφύλαξη της αγροτικής και διατροφικής μας κληρονομιάς».
Η συμφωνία πρέπει πλέον να εγκριθεί και από το Συμβούλιο προτού τεθούν σε ισχύ οι νέοι κανόνες.
Μ.Η.Τ. 242183