ΦΠΑ ανά μήνα: ΑΑΔΕ: Ποιοι επαγγελματίες πρέπει να υποβάλλουν κάθε μήνα δήλωση

Αλλάζει ο χάρτης του ΦΠΑ για δεκάδες χιλιάδες νεοσύστατες επιχειρήσεις από τον Απρίλιο, καθώς τίθεται σε εφαρμογή το νέο μοντέλο μηνιαίας υποβολής και πληρωμής του φόρου. Η νέα υποχρέωση αφορά περίπου 30.000 ατομικές επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία, οι οποίες πλέον θα υποβάλλουν περιοδική δήλωση ΦΠΑ κάθε μήνα και όχι ανά τρίμηνο.

Το μέτρο ξεκίνησε από την 1η Απριλίου 2025 και εντάσσεται στο σχέδιο της κυβέρνησης και της ΑΑΔΕ για τη μείωση του “κενού ΦΠΑ” κάτω από 9% έως το 2027, στόχος που ενισχύεται από την κατακόρυφη αύξηση εισπράξεων το 2024.

Η αιτιολόγηση Πιτσιλή και το σχέδιο σε τρεις φάσεις

Όπως εξήγησε:

• Από την 1η Απριλίου, οι νέες επιχειρήσεις θα υποβάλλουν ΦΠΑ κάθε μήνα για τα πρώτα δύο χρόνια λειτουργίας τους.

• Για τις συναλλαγές του Απριλίου, η περιοδική δήλωση και πληρωμή ΦΠΑ θα γίνει τον Μάιο.

• Η επέκταση του μέτρου θα γίνει σταδιακά σε άλλες κατηγορίες επιχειρήσεων, ώστε να χτιστεί μια πιο συνεπής και ελεγχόμενη φορολογική βάση.

Παράλληλα, θα δοθεί προαιρετική δυνατότητα σε όσους ήδη λειτουργούν να μεταβούν στο μηνιαίο καθεστώς, ώστε να διαχειρίζονται πιο αποδοτικά τα ταμειακά τους ροή και υποχρεώσεις.

Έσοδα-ρεκόρ από ΦΠΑ το 2024: Προπομπός νέων παρεμβάσεων

Το 2024 έκλεισε με εισπράξεις-ρεκόρ από ΦΠΑ, στα 25,56 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τόσο τον αναθεωρημένο στόχο του προϋπολογισμού όσο και κάθε προηγούμενη χρονιά. Η αύξηση κατά 2,1 δισ. ευρώ ή 9,3% αποδίδεται στην οικονομική ανάπτυξη και τον πληθωρισμό, αλλά και στη συστηματική καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, τονίζει το υπουργείο Οικονομικών.

Η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, ανοίγει τον δρόμο για νέες ελαφρύνσεις και μέτρα στήριξης, που αναμένεται να ανακοινωθούν από τον πρωθυπουργό στη ΔΕΘ τον Σεπτέμβριο.

 Οι βασικές αλλαγές

Μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο υποβολής των περιοδικών δηλώσεων ΦΠΑ τίθεται σε ισχύ από την 1η Απριλίου 2025, όπως ορίζεται σε απόφαση του διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή. Σύμφωνα με την απόφαση, η υποχρέωση υποβολής δήλωσης ΦΠΑ μετατρέπεται από τριμηνιαία σε μηνιαία για τους επαγγελματίες που τηρούν απλογραφικά βιβλία, καθώς και για όσους φορολογούμενους επιθυμούν προαιρετικά να μεταβούν από το τριμηνιαίο στο μηνιαίο σύστημα υποβολής.

Η νέα ρύθμιση έρχεται στο πλαίσιο των προσπαθειών για περιορισμό της φοροδιαφυγής, η οποία αποτελεί πάγιο πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις εποχικές και νεοσύστατες επιχειρήσεις, οι οποίες, πολλές φορές, λειτουργούν για μικρό χρονικό διάστημα και στη συνέχεια σταματούν τη δραστηριότητά τους χωρίς να έχουν αποδώσει τον αναλογούντα ΦΠΑ στο Δημόσιο. Με την καθιέρωση της μηνιαίας υποβολής δηλώσεων, οι φορολογικές αρχές θα έχουν καλύτερο έλεγχο των συναλλαγών, αποτρέποντας φαινόμενα φοροδιαφυγής.

Τι προβλέπει η απόφαση

Η απόφαση της ΑΑΔΕ περιλαμβάνει τρεις βασικούς άξονες:

1. Υποχρέωση για μηνιαία δήλωση ΦΠΑ
Από την 1η Απριλίου 2025, όσοι τηρούν απλογραφικά βιβλία και πραγματοποιούν φορολογητέες ή απαλλασσόμενες συναλλαγές με δικαίωμα έκπτωσης του φόρου εισροών, υποχρεούνται να υποβάλλουν δήλωση ΦΠΑ κάθε μήνα.

Η υποχρέωση αυτή αφορά:

Όσους ξεκινούν νέα δραστηριότητα από την 1η Απριλίου 2025 και μετά.
Όσους έχουν ήδη ξεκινήσει δραστηριότητα από την 1η Ιανουαρίου 2024 έως τις 31 Μαρτίου 2025, οι οποίοι θα ενταχθούν στο νέο καθεστώς από την 1η Ιουλίου 2025.
Η αλλαγή αυτή επιβάλλεται με στόχο να διασφαλιστεί ότι οι επιχειρήσεις που βρίσκονται στο αρχικό στάδιο λειτουργίας τους θα δηλώνουν τις συναλλαγές τους και θα αποδίδουν τον ΦΠΑ χωρίς καθυστερήσεις.

2. Δυνατότητα επιστροφής στην τριμηνιαία υποβολή
Παρότι η μηνιαία υποβολή καθίσταται υποχρεωτική για τις νέες επιχειρήσεις, δίνεται η δυνατότητα επιστροφής στο τριμηνιαίο σύστημα υπό προϋποθέσεις.

Συγκεκριμένα, οι επιχειρήσεις και οι ελεύθεροι επαγγελματίες που τηρούν απλογραφικά βιβλία μπορούν να επιστρέψουν στο τριμηνιαίο καθεστώς μετά από 24 μήνες υποχρεωτικής μηνιαίας υποβολής.

Η δήλωση επιστροφής στην τριμηνιαία υποβολή υποβάλλεται μέσω της ψηφιακής πύλης myAADE της ΑΑΔΕ και μπορεί να γίνει έως την προτελευταία εργάσιμη ημέρα των εξής μηνών:

Ιανουαρίου
Απριλίου
Ιουλίου
Οκτωβρίου

Η επιλογή αυτή τίθεται σε ισχύ από την 1η ημέρα του μήνα υποβολής της δήλωσης και δεν μπορεί να ανακληθεί πριν την παρέλευση 12 μηνών.

3. Δυνατότητα προαιρετικής ένταξης στο μηνιαίο σύστημα
Για τις επιχειρήσεις που τηρούν απλογραφικά βιβλία και έχουν κάνει έναρξη δραστηριότητας έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, παρέχεται η δυνατότητα προαιρετικής ένταξης στο μηνιαίο σύστημα δηλώσεων ΦΠΑ από την 1η Οκτωβρίου 2025.

Η δήλωση επιλογής του μηνιαίου συστήματος υποβάλλεται έως την προτελευταία εργάσιμη ημέρα των μηνών:

Ιανουαρίου
Απριλίου
Ιουλίου
Οκτωβρίου
Η επιλογή αυτή τίθεται σε ισχύ από την 1η ημέρα του μήνα υποβολής της δήλωσης και δεν μπορεί να ανακληθεί πριν την παρέλευση 12 μηνών.

Τι σημαίνει η νέα ρύθμιση για τις επιχειρήσεις

Η νέα πολιτική της ΑΑΔΕ έχει πολλαπλές επιπτώσεις στη λειτουργία των επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών:

Πιο άμεση απόδοση του ΦΠΑ: Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να αποδίδουν τον φόρο κάθε μήνα, βελτιώνοντας τη ρευστότητα του Δημοσίου.
Μείωση της φοροδιαφυγής: Ο περιοδικός έλεγχος των δηλώσεων μειώνει τα περιθώρια μη δήλωσης εισοδημάτων.
Περισσότερη γραφειοκρατία: Η συχνότερη υποβολή δηλώσεων αυξάνει το διοικητικό βάρος για τις μικρές επιχειρήσεις.
Ευελιξία στην επιλογή: Οι επιχειρήσεις μπορούν να προσαρμόσουν τη διαδικασία υποβολής δηλώσεων ΦΠΑ ανάλογα με τις ανάγκες τους.
Με αυτόν τον τρόπο, το νέο σύστημα εκσυγχρονίζει τη φορολογική διαχείριση, επιβάλλοντας αυστηρότερους ελέγχους, αλλά και δίνοντας ευελιξία στις επιχειρήσεις που αποδεικνύουν φορολογική συνέπεια.