Κίνα: Πίσω από αυτή την κίνηση, λένε οι αναλυτές, δεν βρίσκεται μόνο η ανάγκη διαφοροποίησης, αλλά η πρόθεση στρατηγικής απεξάρτησης από το δολάριο – και αυτό μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες για τη θέση των ΗΠΑ στο διεθνές νομισματικό σύστημα.
Η Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας (PBoC) αγοράζει χρυσό εδώ και τουλάχιστον τρία χρόνια. Όπως εξηγεί στο Market Watch ο Γιαν Νίβενχουιτς, η στροφή επιταχύνθηκε το 2022, όταν η Δύση «πάγωσε» τα συναλλαγματικά αποθέματα της Ρωσίας σε δολάρια και ευρώ μετά την εισβολή στην Ουκρανία.
Ήταν, όπως λέει, η στιγμή που το δολάριο «εργαλειοποιήθηκε με τρόπο πρωτοφανή», τρομάζοντας πολλές κεντρικές τράπεζες και οδηγώντας τις σε μαζικές αγορές χρυσού.
Το Πεκίνο ανέφερε για πρώτη φορά αύξηση στα αποθέματα χρυσού το 2022 –την πρώτη από το 2019– αλλά οι ειδικοί επισημαίνουν ότι αυτό δεν σημαίνει πως δεν αγόραζε νωρίτερα.
Η διαφάνεια της Κίνας είναι περιορισμένη και συχνά υπάρχουν καθυστερήσεις ή αποσιωπήσεις στις ανακοινώσεις, ώστε να μην επηρεαστεί η τιμή από τις ίδιες της τις αγορές.
Τα επίσημα στοιχεία και η… πραγματικότητα
Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Συμβούλιο Χρυσού (WGC), η Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας ήταν η μεγαλύτερη αγοραστής χρυσού μεταξύ των κεντρικών τραπεζών το 2023, προσθέτοντας 225 τόνους στα αποθέματά της. Στο τέλος του 2024 κατείχε επισήμως 2.280 τόνους.
Όπως ωστόσο επισημαίνει το Market Watch οι ειδικοί θεωρούν ότι η πραγματική εικόνα είναι πολύ διαφορετική. Υπολογίζεται ότι στο τέλος του 2024 η PBoC είχε στην κατοχή της 5.065 τόνους χρυσού – υπερδιπλάσιους από τους επίσημους αριθμούς.
Η εκτίμηση αυτή στηρίζεται σε στοιχεία από μη καταγεγραμμένες αγορές που εντοπίζει το Παγκόσμιο Συμβούλιο Χρυσού, εμπορικά δεδομένα και ροές από χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο.
Το Λονδίνο συνεχίζει να εξάγει μεγάλες ποσότητες χρυσού προς την Κίνα ακόμη και όταν η τιμή στο Χρηματιστήριο Χρυσού της Σαγκάης (SGE) είναι χαμηλότερη, κάτι που δεν έχει νόημα για την ιδιωτική αγορά – παρά μόνο για κρατικές, στρατηγικές αγορές.
Η στρατηγική αποδολαριοποίησης
Η τάση δεν αφορά μόνο την Κίνα. Όλο και περισσότερες χώρες που δεν είναι σύμμαχοι των ΗΠΑ επιδιώκουν να μειώσουν την έκθεσή τους στο δολάριο. Η εργαλειοποίηση του αμερικανικού νομίσματος απέναντι στο Ιράν και τη Ρωσία έχει τρομάξει πολλούς. Ταυτόχρονα, ο παγκόσμιος εμπορικός πόλεμος και οι δασμοί οδηγούν τις ΗΠΑ σε μείωση της διεθνούς αλληλεξάρτησης, κάτι που περιορίζει και το κίνητρο των άλλων να διακρατούν δολάρια.
Σήμερα, οι παγκόσμιες κεντρικές τράπεζες κρατούν περίπου 20% των αποθεματικών τους σε χρυσό – το υψηλότερο ποσοστό από την εποχή του Bretton Woods. Για την Κίνα, ο χρυσός είναι μέσο προστασίας από τις κυρώσεις, τις νομισματικές αναταράξεις και την απώλεια της αγοραστικής δύναμης του δολαρίου.
Χρυσός vs. Δολάριο
Ο χρυσός, εξηγούν οι αναλυτές, είναι το μόνο περιουσιακό στοιχείο που μπορεί να αντικαταστήσει το δολάριο ως παγκόσμιο αποθεματικό όχημα. Δεν έχει αντισυμβαλλόμενο κίνδυνο, έχει εγγενή αξία και λειτουργεί ως αντιστάθμισμα στον πληθωρισμό.
Παρότι η τιμή του χρυσού έφτασε ενδοσυνεδριακά μέχρι τα 3.509 δολάρια τον Απρίλιο, δεν έχει καταγράψει νέα υψηλά τελευταία. Η αναβολή των μειώσεων επιτοκίων από τη Fed λειτούργησε ως φρένο, αλλά η γενική τάση παραμένει ανοδική.
Αναλυτές σηειώνουν πως περαιτέρω αποδυνάμωση της Wall Street ή μια στροφή της Fed σε πιο «επιθετική» χαλάρωση θα μπορούσαν να δώσουν νέα ώθηση στην τιμή του πολύτιμου μετάλλου. Και ίσως τότε φανεί πιο καθαρά πόσο χρυσό έχει ήδη συγκεντρώσει – και με τι σκοπό – η Κίνα.
Μ.Η.Τ. 242183