ΙΟΒΕ: «Βόμβα» ιδιωτικού χρέους στην οικονομία – Στο 164% του ΑΕΠ, σε τεντωμένο σχοινί νοικοκυριά και επιχειρήσεις
Η ελληνική οικονομία εμφανίζει ανθεκτικότητα και ρυθμούς ανάπτυξης άνω του ευρωπαϊκού μέσου όρου, όμως πίσω από τους θετικούς δείκτες κρύβεται ένα επίμονο και δυνητικά εκρηκτικό πρόβλημα: το ιδιωτικό χρέος. Το τελευταίο τριμηνιαίο δελτίο του ΙΟΒΕ αποτυπώνει με σαφήνεια ότι η χώρα κινείται μεν προς την κανονικότητα, αλλά με ένα βαρύ «φορτίο» 407,6 δισ. ευρώ, που αντιστοιχεί στο 164% του ΑΕΠ .
Η εικόνα που προκύπτει είναι διπλή και αντιφατική: ανάπτυξη και επενδύσεις από τη μία, ασφυκτικές υποχρεώσεις και αδύναμη αποταμίευση από την άλλη.
Το «βουνό» των 407,6 δισ. και η παγίδα των οφειλών προς το Δημόσιο
Το ιδιωτικό χρέος δεν είναι απλώς υψηλό· είναι βαθιά δομικό και πολυεπίπεδο. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΙΟΒΕ, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο ανέρχονται σε 235,6 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το 58% του συνολικού χρέους .
Η σύνθεση αυτή αποκαλύπτει κάτι κρίσιμο: το πρόβλημα δεν περιορίζεται στον τραπεζικό δανεισμό. Αντίθετα, επεκτείνεται στη σχέση πολιτών και επιχειρήσεων με το κράτος, με φορολογικές και ασφαλιστικές υποχρεώσεις να αποτελούν σχεδόν το 70% των καθυστερήσεων.
Η εικόνα αυτή συντηρεί έναν φαύλο κύκλο. Οι οφειλές αυξάνονται, η ικανότητα εξυπηρέτησης περιορίζεται και η οικονομία εγκλωβίζεται σε μια διαρκή πίεση ρευστότητας.
Τράπεζες, «κόκκινα» δάνεια και η πραγματικότητα πίσω από τη βελτίωση
Παρά τη σημαντική πρόοδο των τελευταίων ετών, το τραπεζικό σύστημα εξακολουθεί να κουβαλά ένα βαρύ υπόλοιπο προβληματικών δανείων. Το συνολικό ύψος δανείων φθάνει τα 245 δισ. ευρώ, σχεδόν στο 99% του ΑΕΠ, ενώ τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια ανέρχονται σε 73,9 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το 30% του συνόλου .
Αν και το μεγαλύτερο μέρος αυτών έχει μεταφερθεί σε εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, η ουσία δεν αλλάζει: το ιδιωτικό χρέος παραμένει ενεργό εμπόδιο για τη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας.
Την ίδια στιγμή, η πιστωτική επέκταση προς τις επιχειρήσεις συνεχίζεται, κάτι που δημιουργεί μια λεπτή ισορροπία μεταξύ ανάπτυξης και νέας συσσώρευσης κινδύνων.
Ανάπτυξη με ρίσκο: Πληθωρισμός, γεωπολιτική και ασθενής ανθεκτικότητα
Η ελληνική οικονομία κατέγραψε ανάπτυξη 2,1% το 2025, υπεραποδίδοντας έναντι της Ευρωζώνης . Ωστόσο, οι προοπτικές για το 2026 σκιάζονται από αυξημένη αβεβαιότητα, κυρίως λόγω των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή και της ανόδου των τιμών ενέργειας.
Η εξέλιξη αυτή απειλεί να επαναφέρει πληθωριστικές πιέσεις και να αυξήσει το κόστος δανεισμού, επιβαρύνοντας περαιτέρω νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Ήδη, η Ελλάδα καταγράφει υψηλότερο πληθωρισμό από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, ενώ η αποταμίευση των νοικοκυριών παραμένει αρνητική, ένδειξη βαθύτερης οικονομικής ευθραυστότητας .
Το αποτέλεσμα είναι μια οικονομία που αναπτύσσεται, αλλά χωρίς ισχυρά «μαξιλάρια» αντοχής.
Αναλυτικά το Τριμηνιαίο Δελτίο για το Ιδιωτικό Χρέος
Μ.Η.Τ. 242183