Στην πενταετία επενδύσεις 820 εκατ. ευρώ – Ανέβασε στο 90% το ποσοστό συμμετοχής της η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ

Γύρισε σελίδα η Εγνατία Οδός, καθώς με την καταβολή του τιμήματος που διαμορφώθηκε, εχθές, το απόγευμα στα 1,275 δισεκατομμύρια ευρώ, μπήκε στο κλαμπ των παραχωρήσεων. Η αλλαγή σκυτάλης ανάμεσα στο δημόσιο και το σχήμα ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – Egis Projects έγινε τα μεσάνυχτα, καθώς η λειτουργία άλλαξε χέρια «εν κινήσει». Με την έναρξη της παραχώρησης, μετράμε αντίστροφα για επενδύσεις 3,8 δισ. στην 35ετία, εκ των οποίων τα 820 εκατ. εμπροσθοβαρώς στα πρώτα πέντε χρόνια.

Εντωμεταξύ, ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ισχυροποίησε τη θέση του στη «Νέα Εγνατία Οδό», με μια απόφαση που ελήφθη τα τελευταία εικοσιτετράωρα, από το 75% που ήταν αρχικά σε 90%. Ο όμιλος θα ενοποιεί το σύνολο των εσόδων, τα οποία με βάση το χρηματοοικονομικό μοντέλο έχουν εκτιμηθεί σε περίπου 11,3 δισ. ευρώ καθ’ όλη τη διάρκεια των 35 ετών.

Κατέχοντας ούτως ή άλλως την πρωτοκαθεδρία στον τομέα των παραχωρήσεων στη χώρα, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ διαθέτει πια στο χαρτοφυλάκιό της περίπου 2.000 χλμ. αυτοκινητοδρόμων. Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα χαρτοφυλάκια στην Ευρώπη.

Το τίμημα που μπήκε εχθές στα κρατικά ταμεία, όπως προβλέπεται για τα έσοδα του Υπερταμείου από τις αποκρατικοποιήσεις, θα κατευθυνθεί στην αποπληρωμή του δημοσίου χρέους. Σημειώνεται ότι η ολοκλήρωση της συναλλαγής χρηματοδοτήθηκε από ίδια κεφάλαια του σχήματος παραχώρησης, καθώς και δανεισμό από ελληνικές τράπεζες.

Εξαίρεση, πάντως, θα αποτελέσουν τα 180 εκατ. ευρώ, που κατά παρέκκλιση της κείμενης νομοθεσίας, θα μπουν σε ειδικό λογαριασμό του δημοσίου, ώστε να χρηματοδοτήσουν την αδειοδότηση των σηράγγων της Εγνατίας Οδού. Πρόβλεψη που ξεμπλόκαρε την έναρξη της παραχώρησης, αφού η πιστοποίηση των σηράγγων βάσει των ευρωπαϊκών προτύπων αποτελούσε αναβλητική αίρεση. 

Όμως η αδυναμία του δημοσίου και της Εγνατία Οδός Α.Ε. να εκπληρώσουν εγκαίρως αυτή την απαίτηση, έφερε την υπόθεση σε τέλμα. Έτσι, με την πρόσφατη τροποποίηση της συμφωνίας μεταξύ δημοσίου και παραχωρησιούχου, που αναθέτει στη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ την εκτέλεση των μελετών και εργασιών για την απαραίτητη αδειοδότηση, χρηματοδοτούμενη από το δημόσιο, μπήκε το νερό στο αυλάκι.

Οι επενδύσεις της πρώτης πενταετίας

Ο παραχωρησιούχος, κατά την πρώτη πενταετία, θα προχωρήσει σε μία σειρά επενδύσεων ύψους 820 εκατ. ευρώ, πολύ υψηλότερες από τις δεσμευτικές επενδύσεις των 420 εκατ. ευρώ που προβλέπονται στη σύμβαση. Ειδικότερα, ο παραχωρησιούχος θα πραγματοποιήσει εκτεταμένες εργασίες αναβάθμισης των τριών κάθετων οδικών αξόνων, συνολικού μήκους 225 χλμ., που συνδέουν τη χώρα μας με τις γειτονικές Βουλγαρία, Αλβανία και Βόρεια Μακεδονία.

Έτσι, θα αποκτήσουν σύγχρονη ασφαλή διατομή με 2 λωρίδες κυκλοφορίας και ΛΕΑ ανά κατεύθυνση οι κάθετοι άξονες: (1) Χαλάστρα – Εύζωνοι, από Α/Κ Αξιού Εγνατίας Οδού ως Συνοριακό Σταθμό Ευζώνων, (2) Λαγκαδά – Σέρρες – Προμαχώνα, από Α/Κ Λαγκαδά Εγνατίας Οδού ως Συνοριακό Σταθμό Προμαχώνα, στο τμήμα Χριστός – Κ. Αμπέλα. 

Ακόμη, θα κατασκευαστούν 12 αμφίπλευροι Σταθμοί Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών και 19 χώροι προσωρινής στάθμευσης (parking), θα αντικατασταθούν τα παλαιού τύπου μεταλλικά στηθαία ασφαλείας με νέα, κατά το ευρωπαϊκό πρότυπο ΕΝ 1317 και θα γίνουν πλήθος εργασιών συντήρησης -τεχνικά, γεωτεχνικά και ασφαλτικά/οδοστρώματα, ώστε ο αυτοκινητόδρομος να καλύπτει τα υψηλότερα δυνατά επίπεδα οδικής ασφάλειας.

Κατά προτεραιότητα, θα υλοποιηθούν και οι προαναφερθείσες εργασίες στις σήραγγες του έργου για την ανάταξη των υφιστάμενων συστημάτων και πλήθος εργασιών, όπως αυτές προκύπτουν από τις Μελέτες Ανάλυσης Κινδύνων Σηράγγων για όσες έχουν μήκος άνω των 500 μέτρων. Η Εγνατία Οδός διαθέτει 73 δίδυμες σήραγγες, συνολικού μήκους 100 χλμ. και σε μήκος αυτοκινητοδρόμου 50 χλμ. Αυτό σημαίνει ότι το 7% του μήκους του οδικού άξονα είναι σήραγγες.

Τα διόδια

Βεβαίως το πέρασμα του άξονα στον παραχωρησιούχο συνοδεύεται, όπως προβλέπεται στη σύμβαση παραχώρησης, από μία αύξηση της χιλιομετρικής χρέωσης στα 4 λεπτά το χιλιόμετρο (πλέον ΦΠΑ) από 3 λεπτά που είναι σήμερα. Παραμένει έτσι σε πρώτη φάση χαμηλότερη από τους υπόλοιπους παραχωρημένους αυτοκινητόδρομους, όπου τα διόδια είναι στα 6,5 λεπτά το χιλιόμετρο (πλέον ΦΠΑ). Αυτό θα αλλάξει στην τριετία, οπότε η χρέωση θα εξισωθεί. 

Στον κύριο άξονα της Εγνατίας Οδού λειτουργούν δεκατέσσερις μετωπικοί σταθμοί διοδίων, στους νομούς Ιωαννίνων, Τρικάλων, Γρεβενών, Κοζάνης, Θεσσαλονίκης, Καβάλας, Ροδόπης και Έβρου. Τέσσερις ακόμη μετωπικοί σταθμοί βρίσκονται στους κάθετους άξονες (Ιεροπηγή, Εύζωνες, Στρυμονικό, Προμαχώνας), ενώ οι πλευρικοί σταθμοί είναι συνολικά δεκαεπτά.

Πρακτικά, από σήμερα, αυτός που θα διασχίσει τον αυτοκινητόδρομο με ΙΧ από την Ηγουμενίτσα ως τους Κήπους του Έβρου, θα πληρώσει 30,45 ευρώ από 24,45 ευρώ σήμερα. 

Οι απαλλαγές από την καταβολή διοδίων θα διατηρηθούν για δύο χρόνια, μόνο για όσους έχουν μόνιμη κατοικία στις περιοχές πέριξ των σταθμών. Μην ξεχνάμε ότι αποτέλεσαν κι ένα από τα μεγαλύτερα αγκάθια για το κλείσιμο της συναλλαγής, αφού το σύνηθες πολιτικό αλισβερίσι δεκαετιών είχε φουσκώσει τις κάρτες δωρεάν διελεύσεων σε περίπου 80 χιλιάδες.

Το προφίλ του άξονα

Η Εγνατία Οδός αποτελεί τον μεγαλύτερο, εν λειτουργία, αυτοκινητόδρομο της χώρας, με συνολικό μήκος περίπου 900 χιλιόμετρα, και έναν από τους μεγαλύτερους ενιαίους αυτοκινητοδρόμους στην Ευρώπη. Διασχίζει τη Βόρεια Ελλάδα από Ανατολή προς Δύση, ξεκινώντας από το Λιμάνι Ηγουμενίτσας, που συνδέει την Ελλάδα με την Ιταλία, και καταλήγοντας στα ελληνοτουρκικά σύνορα.

Λειτουργεί ως καταλύτης για τις επενδύσεις στη Βόρεια Ελλάδα στους τομείς των μεταφορών, της βιομηχανίας και του τουρισμού, συνδέοντας 11 πόλεις, 4 λιμάνια και 7 αεροδρόμια. Διευκολύνει ουσιαστικά το εμπόριο και τη μετακίνηση εντός της χώρας, φέρνοντας την Ήπειρο και τη Δυτική Μακεδονία πιο κοντά στο μητροπολιτικό κέντρο της Θεσσαλονίκη, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ελλάδας, καθώς και στην υπόλοιπη Μακεδονία και τη Θράκη.

Η περιοχή επιρροής της συγκεντρώνει το 54% της αγροτικής παραγωγής και το 41% της συνολικής απασχόλησης στη βιομηχανία και τη βιοτεχνία της χώρας. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώνει τα μεγάλα οικονομικά και βιομηχανικά κέντρα της Δύσης με εκείνα της Ανατολής, δημιουργώντας έναν ισχυρό και διαρκή εμπορικό σύνδεσμο μεταξύ τους. Παράλληλα, αποτελεί συλλεκτήρια οδό για το σύστημα μεταφορών στα Βαλκάνια και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, καθώς οι Πανευρωπαϊκοί Διάδρομοι IV (Βερολίνο–Σόφια–Θεσσαλονίκη), IX (Ελσίνκι–Αλεξανδρούπολη) και Χ (Βιέννη–Βελιγράδι–Θεσσαλονίκη) καταλήγουν στον άξονά της.