SSM: Ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός (SSM) τέθηκε επίσημα σε λειτουργία τον Νοέμβριο του 2014 και αναφέρεται στο σύστημα τραπεζικής εποπτείας στη ζώνη, καθώς και σε όσα κράτη μέλη της ΕΕ εκτός της ζώνης του ευρώ επιλέγουν να συμμετάσχουν σε αυτό.
Ειδικότερα, με πλούσια, πλην άτυπη ατζέντα, κατεβαίνουν στα τέλη του μηνός κλιμάκια του SSM στην Αθήνα. Οι επαφές με τα στελέχη των τραπεζών έχουν ήδη προγραμματισθεί από καιρό. Η φετινή χρονιά δεν έχει τα κλασικά stress tests (η διετή συχνότητα τα βάζει στο χρονοδιάγραμμα του 2025), έχει όμως θεματικά stress tests, εστιασμένα στην κυβερνοασφάλεια, και έχει και μια σειρά προκλήσεων για τις οποίες ο Ευρωπαίος Επόπτης θέτει τις ελληνικές τράπεζες προ των ευθυνών τους.
Ενώ αν και για φέτος οι ευρωπαϊκές τράπεζες θα απαντήσουν σε ειδικά ερωτηματολόγια, στο πλαίσιο αντιμετώπισης των cyber stress tests, ακόμη οι επικεφαλής του SSM ασχολούνται με τα -όχι και τόσο ενθαρρυντικά- αποτελέσματα των τεστ για την κλιματική αλλαγή, δύο ετών πριν.
Για τον Επόπτη είναι μείζονος σημασία η κεφαλαιακή θωράκιση για μια σειρά πιθανών κινδύνων, που δεν περιορίζονται σε κρίσεις χρηματοπιστωτικές, αλλά λαμβάνουν υπ’ όψιν όλες τις εξελίξεις, σε γεωπολιτικό επίπεδο και φυσικά στο περιβάλλον. Ο SSM δείχνει να ανησυχεί για την πορεία προετοιμασίας των τραπεζών απέναντι στους κινδύνους της κλιματικής αλλαγής, αν και οι ελληνικές τράπεζες, αντιθέτως ίσως και απ’ ό,τι μπορεί να πιστεύει η κοινή γνώμη, έχουν κάνει σωστά βήματα προς αυτήν την κατεύθυνση.
Κύκλοι της Φρανκφούρτης θέλουν το επιτελείο του SSM να ανησυχεί για τους πολέμους σε Ουκρανία και Λωρίδα της Γάζας, για τις αμερικανικές εκλογές, αλλά και για τα φαινόμενα που τραντάζουν κολοσσούς, όπως την Credit Suisse, για την απειλή της Κίνας, για τις κυβερνοεπιθέσεις και την κλιματική αλλαγή. Όλες αυτές οι παράμετροι, άσχετες μεταξύ τους, έχουν έναν κοινό παρανομαστή, την επίπτωσή τους στα κεφάλαια των τραπεζών, «αν κάτι κάπου ξεφύγει». Εξ ου και τα στελέχη του Μηχανισμού, υψηλόβαθμα ή μη, επιμένουν στις συστάσεις και στη συχνή επανάληψη του μοτίβου της προληπτικής εποπτείας.
Στο πλαίσιο αυτό, οι ελληνικές τράπεζες, έχοντας και την ώθηση της προηγούμενης εμπειρίας, που τις οδήγησε στις ανακεφαλαιοποιήσεις, έχουν καταφέρει σήμερα να σηκώσουν ψηλά τον πήχη της κεφαλαιακής τους επάρκειας και συχνά να έχουν καλύτερες επιδόσεις από άλλες ευρωπαϊκές τράπεζες.
Το θέμα αυτό θα συζητηθεί ευρέως τις επόμενες εβδομάδες που θα έρθουν οι τεχνοκράτες του SSM στην Αθήνα, αλλά δεν θα είναι το μόνο. Ο Επόπτης ανησυχεί και για την πιστωτική επέκταση, την οποία από τη μία επιζητεί, ως μέσο ουσιαστικής ανάπτυξης, από την άλλη όμως δεν φαίνεται να θεωρεί ότι ήρθε η ώρα χαλάρωσης των αυστηρών πιστοδοτικών κριτηρίων.
Προφανώς και εκ του ρόλου του ο Επόπτης θα παραμείνει εγκρατής στα σχέδια των τραπεζών για διπλασιασμό του ποσού που θα διανεμηθεί ως μέρισμα από το 2025 (ώστε να φθάσουν το 50% της κερδοφορίας τους), συστήνοντας επαγρύπνηση και θέτοντας εκ νέου το θέμα του περιορισμού της αναβαλλόμενης φορολογίας, όχι απαραίτητα ως προαπαιτούμενο για ένα αυξημένο μέρισμα, αλλά ως στόχο στον οποίο πρέπει να είναι στραμμένο το business plan.
Ο Επόπτης δεν επεμβαίνει στα επιχειρησιακά σχέδια των τραπεζών, αλλά κρίνει, εγκρίνει, συστήνει, απαγορεύει. Εξ ου και έχουν ενδιαφέρον οι επαφές των κλιμακίων του με τις τράπεζες κι ας μην είναι σε πολύ υψηλό επίπεδο, και ας μην έχουμε φέτος stress tests.
Μ.Η.Τ. 242183