Νέος νόμος για τις συλλογικές συμβάσεις φέρνει αυξήσεις μισθών από το 2026, επαναφορά επιδομάτων και ευκολότερη επέκταση κλαδικών συμβάσεων

Σημαντικές αλλαγές στο τοπίο των αμοιβών στον ιδιωτικό τομέα φέρνει από το 2026 το νομοσχέδιο για την επαναφορά και ενίσχυση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας, το οποίο βρίσκεται σε διαδικασία συζήτησης στη Βουλή. Το νέο θεσμικό πλαίσιο, που αποτελεί προϊόν συμφωνίας του Υπουργείο Εργασίας με τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους, δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε οι μισθοί να ξεκινούν σε πολλές περιπτώσεις πάνω από τα 1.000 ευρώ, αντί του σημερινού κατώτατου μισθού των 880 ευρώ.

Η επανενεργοποίηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων επαναφέρει στο προσκήνιο τις κλαδικές συμβάσεις, οι οποίες είχαν ουσιαστικά παγώσει τα προηγούμενα χρόνια. Συνδικαλιστικοί και εργοδοτικοί φορείς εκτιμούν ότι το νέο πλαίσιο καθιστά πλέον εφικτή την υπογραφή μεγάλων συλλογικών συμβάσεων σε βασικούς κλάδους της οικονομίας, ενισχύοντας τη διαπραγματευτική θέση των εργαζομένων και οδηγώντας σε υψηλότερες αποδοχές.

Η επιστροφή της πλήρους μετενέργειας και τα επιδόματα

Κομβικό στοιχείο του νομοσχεδίου αποτελεί η επαναφορά της πλήρους μετενέργειας των συλλογικών συμβάσεων. Αυτό σημαίνει ότι μετά τη λήξη μιας σύμβασης και την πάροδο της προβλεπόμενης μεταβατικής περιόδου, όλοι οι μισθολογικοί και θεσμικοί όροι της θα συνεχίζουν να ισχύουν έως ότου υπογραφεί νέα συμφωνία. Σήμερα, με το καθεστώς της μερικής μετενέργειας, διατηρούνται μόνο ο βασικός μισθός και τέσσερα επιδόματα, ενώ κάθε άλλη παροχή καταργείται αυτομάτως.

Με το νέο πλαίσιο, επιδόματα που είχαν χαθεί τα προηγούμενα χρόνια, όπως το επίδομα γάμου, αλλά και πρόσθετες αμοιβές και παροχές, θα παραμένουν ενεργά. Στην πράξη, εργαζόμενοι των οποίων οι συλλογικές συμβάσεις λήγουν ή θα λήξουν από το 2026 και μετά, θα μπορούν να διατηρούν στο σύνολο τους όλους τους όρους της σύμβασης, γεγονός που μεταφράζεται σε αισθητά υψηλότερες καθαρές αποδοχές.

Ευκολότερη επέκταση των συμβάσεων σε ολόκληρους κλάδους

Παράλληλα, το νομοσχέδιο προβλέπει ευνοϊκότερες προϋποθέσεις για την επέκταση μιας συλλογικής σύμβασης στο σύνολο των εργαζομένων ενός κλάδου. Το απαιτούμενο ποσοστό εργοδοτών που πρέπει να καλύπτονται από τη σύμβαση μειώνεται στο 40% από 50%, αίροντας ένα βασικό εμπόδιο που στο παρελθόν απέτρεπε την καθολική εφαρμογή των κλαδικών ρυθμίσεων.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η πρόβλεψη ότι όταν μια συλλογική σύμβαση συνυπογράφεται από τη ΓΣΕΕ και εργοδοτική οργάνωση, τότε επεκτείνεται αυτομάτως σε όλους τους εργαζόμενους του κλάδου, χωρίς να εξετάζεται το ποσοστό κάλυψης των εργοδοτών. Η διάταξη αυτή ενισχύει τον ρόλο των εθνικών κοινωνικών εταίρων και επιταχύνει τη διάχυση των αυξήσεων στην αγορά εργασίας.

Ο στόχος για κάλυψη έως το 80% των εργαζομένων

Με βάση τη συμφωνία που ενσωματώνεται στο νομοσχέδιο, ο στρατηγικός στόχος είναι η σταδιακή αύξηση της κάλυψης των εργαζομένων από συλλογικές ρυθμίσεις εργασίας από περίπου 30% σήμερα σε ποσοστά που προσεγγίζουν το 80%. Πρόκειται για μια μεταβολή που, εφόσον υλοποιηθεί, αναμένεται να αλλάξει συνολικά τον μισθολογικό χάρτη στον ιδιωτικό τομέα.

Η επιστροφή των συλλογικών συμβάσεων δεν περιορίζεται μόνο στη βελτίωση των μισθών, αλλά επαναφέρει και ένα πιο σταθερό πλαίσιο εργασιακών σχέσεων. Για χιλιάδες εργαζόμενους, το νέο καθεστώς δημιουργεί προσδοκίες όχι μόνο για αυξήσεις αποδοχών, αλλά και για μεγαλύτερη ασφάλεια και προβλεψιμότητα στην εργασία τους από το 2026 και μετά.

Διαβάστε επίσης; Έρχονται αυξήσεις μισθών από το 2026: Ποιοι κερδίζουν και πόσα θα δουν στην τσέπη τους