Υπερφορολόγηση και Ανταγωνιστικότητα: Το βάρος των τουριστικών επιχειρήσεων

Παρά τη βελτίωση της Ελλάδας στη γενική εταιρική φορολογία τα τελευταία έτη, ο τουριστικός τομέας συνεχίζει να αντιμετωπίζει υπερβάλλουσα φορολογική πίεση, κυρίως λόγω υψηλού ΦΠΑ διαμονής, του νέου Τέλους Ανθεκτικότητας και σημαντικού μη μισθολογικού κόστους, ιδιαίτερα σε υψηλότερα επίπεδα μισθών.

Σύμφωνα με το Ινστιτούτο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΙΝΣΕΤΕ), η φορολογική επιβάρυνση επηρεάζει:

• Την οικονομική βιωσιμότητα των πιο αδύναμων επιχειρήσεων, κυρίως σε λιγότερο δημοφιλείς προορισμούς.
• Τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου, περιορίζοντας τις επιχειρήσεις στο να λειτουργούν μόνο όταν οι τιμές καλύπτουν τα αυξημένα κόστη.
• Τα κίνητρα για αύξηση μισθών και παραγωγικές επενδύσεις, καθιστώντας παράλληλα τα ξενοδοχεία λιγότερο προσιτά στους Έλληνες πελάτες.

Η PwC, σε συνεργασία με το ΙΝΣΕΤΕ, ανέλαβε τη «Μελέτη καταγραφής και συγκριτικής αξιολόγησης του φορολογικού πλαισίου των τουριστικών επιχειρήσεων στην Ελλάδα και διεθνώς», συγκρίνοντας τη χώρα με βασικούς ανταγωνιστές (Ιταλία, Ισπανία, Κροατία, Τουρκία, Κύπρο, Πορτογαλία).

Τα κύρια ευρήματα είναι:

• Φορολογική Ανταγωνιστικότητα:
• Η Ελλάδα έχει βελτιώσει τη συνολική εταιρική φορολογία (3η θέση από 6η το 2015), αλλά στον τουρισμό η κατάταξη είναι χαμηλότερη (5η θέση για φόρους λειτουργίας, 4η για φόρους επενδυτών).
• Υποδεικνύεται υπερβολική φορολογική πίεση σε έναν από τους πλέον δυναμικούς τομείς της οικονομίας.

Κέρδη Προ Φόρων, Τόκων και Αποσβέσεων (ΚΠΦΤΑ):

• Στην Ελλάδα, τα ΚΠΦΤΑ αντιστοιχούν στο 56,9% των φόρων και εισφορών, ενώ στην Κύπρο φτάνουν το 171,1% και στην Πορτογαλία το 111,9%.
• Ένα ελληνικό ξενοδοχείο έχει έως 38,4% λιγότερα ΚΠΦΤΑ σε σχέση με την Κύπρο.
• Λειτουργική Ανάλυση ξενοδοχείου 4* (πακέτο 150€/δωμάτιο/ημέρα, 90/10 διαμονή/εστίαση):
• Καθαρά έσοδα έως 11,5% χαμηλότερα από αντίστοιχη κυπριακή μονάδα.
• Το «νεκρό σημείο» λειτουργίας στην Ελλάδα ανέρχεται σε 124,6€ έναντι 108,7€ στην Κύπρο (15% υψηλότερο).
• Ο εργαζόμενος στην Ελλάδα λαμβάνει το 63,5% του συνολικού κόστους έναντι 76,7% στην Κύπρο.

Για να εξισωθεί η λειτουργική κερδοφορία με την Κύπρο, το κόστος δωματίου στην Ελλάδα θα πρέπει να ανέλθει στα 219,5€ (46,3% υψηλότερο).

Διασυνοριακή σύγκριση:

• Ελλάδα: ΚΠΦΤΑ/φόροι+εισφορές = 56,9%
• Κύπρος: 171,1%
• Πορτογαλία: 111,9%
• Ιταλία: 69,8%
• Κροατία: 82,5%
• Ισπανία: 85,5%
• Τουρκία: 91,6%

Νέο Τέλος Ανθεκτικότητας (από 01/01/2025):

Αντικατέστησε το Τέλος Διανυκτέρευσης, εντείνοντας την ανισοκατανομή φορολογικών βαρών, πλήττοντας χαμηλού κόστους καταλύματα και προορισμούς με μειωμένη ζήτηση.

Ρυθμιστικό Κόστος:

Το κόστος συμμόρφωσης σε διοικητικές και κανονιστικές υποχρεώσεις καθιστά την Ελλάδα τη χειρότερη χώρα σε πολυπλοκότητα επιχειρηματικών διαδικασιών (TMF Group).

Στο Travel & Tourism Development Index 2024, η Ελλάδα κατατάσσεται 21η διεθνώς, αλλά μόλις 52η στο επιχειρηματικό περιβάλλον.