Ο φόρος άνθρακα από το 2027 φέρνει αυξήσεις σε καύσιμα και θέρμανση. Τα μέτρα στήριξης της κυβέρνησης και ποιοι ωφελούνται

Προληπτικά μέτρα στήριξης των ευάλωτων νοικοκυριών προωθεί η κυβέρνηση, ενόψει της επέκτασης από το 2027 του φόρου άνθρακα (CO₂ tax) στις μεταφορές και τη θέρμανση. Ο νέος φόρος, που εντάσσεται στο ευρωπαϊκό Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών (ETS2), θα επιβαρύνει το κόστος καυσίμων για οχήματα και θέρμανση, καθώς οι εταιρείες πετρελαιοειδών θα υποχρεούνται να αγοράζουν δικαιώματα εκπομπών για κάθε λίτρο βενζίνης ή diesel που διατίθεται στην αγορά.

Για να μετριάσει τις επιπτώσεις, η κυβέρνηση ανακοίνωσε πακέτο δράσεων ύψους 8 δισ. ευρώ, με βασικό εργαλείο το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, το οποίο δημιουργήθηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο ακριβώς για αυτόν τον σκοπό.

Ποιες είναι οι δράσεις στήριξης που σχεδιάζονται

Σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο θα διαθέσει 4,7 δισ. ευρώ στην Ελλάδα για μέτρα όπως:

• Ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και εξοπλισμού για ενεργειακά ευάλωτα νοικοκυριά, με 1,1 δισ. ευρώ να κατευθύνονται σε ανακαινίσεις κτιρίων μέσω εκσυγχρονισμένων διαδικασιών τύπου «Εξοικονομώ».

• Επιδότηση για αντικατάσταση εξοπλισμού, όπως αντλίες θερμότητας και ηλιακοί θερμοσίφωνες.

• Δημιουργία Μητρώου Δικαιούχων Ενεργειακής Στήριξης με κάρτα δικαιούχου και δωρεάν έκδοση πιστοποιητικού ενεργειακής απόδοσης.

• Επίδομα θέρμανσης για νοικοκυριά που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα.

• Μέτρα για τις μεταφορές, όπως επιδότηση ηλεκτρικών αμαξιδίων, leasing ηλεκτρικών οχημάτων σε μεταφορικά ευάλωτα νοικοκυριά και κάλυψη κόστους μεταφοράς μαθητών με αναπηρία που φοιτούν σε ειδικά σχολεία.

Διεύρυνση κριτηρίων για τον χαρακτηρισμό «ευάλωτων»

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, σχεδιάζεται διεύρυνση των εισοδηματικών κριτηρίων για επιδόματα θέρμανσης και το Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο, ώστε να καλυφθούν περισσότεροι πολίτες, καθώς και εισαγωγή νέων παραμέτρων όπως:

• Τόπος κατοικίας, με προτεραιότητα σε νησιά και περιοχές που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές.

• Μέγεθος οικογένειας.

• Ύψος δαπανών για θέρμανση και μεταφορές.

Τι προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία

Η αντιρρυπαντική νομοθεσία της ΕΕ, που ενσωματώθηκε στο ελληνικό δίκαιο το 2024, επεκτείνει από το 2027 το Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών, το οποίο ήδη επιβάλλεται σε ηλεκτροπαραγωγή, αερομεταφορές, ναυτιλία και μεγάλες βιομηχανίες, και στις οδικές μεταφορές, τη θέρμανση και μικρές βιομηχανικές μονάδες.

Το κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών θα ενσωματώνεται στην τελική τιμή των καυσίμων, όπως συμβαίνει ήδη με το ηλεκτρικό ρεύμα, αυξάνοντας το ενεργειακό κόστος για εκατομμύρια πολίτες και επιχειρήσεις. Το νέο πακέτο μέτρων στοχεύει αφενός στη μείωση εκπομπών CO₂ και αφετέρου στη στήριξη των ευάλωτων πολιτών, ώστε να μην δημιουργηθούν νέες κοινωνικές ανισότητες λόγω του πράσινου μετασχηματισμού.

Διαβάστε επίσης: ΕΕ-CBAM: Ο συνοριακός φόρος άνθρακα αλλάζει- Λιγότερα βάρη για τις επιχειρήσεις