Φρένο στην άντληση ρωσικού αερίου: Οι απώλειες της Ευρώπης και ο ρόλος της Κίνας

Η μείωση παραγωγής φυσικού αερίου από τη Ρωσία – λόγω της διακοπής ροών μέσω Ουκρανίας – δεν καλύπτεται από τις αυξημένες πωλήσεις στην Κίνα, πυροδοτώντας ενεργειακή κρίση στην Ευρώπη

Η Ρωσία μείωσε την παραγωγή φυσικού αερίου, μετά τη διακοπή των ροών μέσω Ουκρανίας τον Ιανουάριο, ανοίγοντας νέο κεφάλαιο στην ενεργειακή κρίση της Ευρώπης. Παρά τις αυξημένες εξαγωγές προς την Κίνα, οι συνολικές απώλειες δεν αναπληρώνονται πλήρως.

Που οφείλεται η πτώση της παραγωγής

Η διακοπή των ρωσικών ροών μέσω Ουκρανίας συνιστά κομβικό γεγονός. Η Gazprom είδε την ετήσια παραγωγή της να μειώνεται από 515 δισ. m³ το 2021 σε 355 δισ. m³ το 2023, σύμφωνα με αναλυτές της Argus Media.. Το κλείσιμο του ουκρανικού διαδρόμου κόστισε στην εταιρία περίπου 5 δισ. δολάρια ετησίως.

Παράλληλα, οι πομποί στο Nord Stream και Yamal έχουν σταματήσει, αφήνοντας ως μόνιμη οδό τον TurkStream, που εξυπηρετεί μόνο την Τουρκία και τα Δυτικά Βαλκάνια.

Η Τουρκία, η Κίνα και η «επιχείρηση αναπλήρωσης»

Η Ρωσία αύξησε τις εξαγωγές αερίου προς την Κίνα μέσω Power of Siberia, από 15,2 δισ. m³ το 2023 σε 22,7 δισ. m³, με στόχο την επίτευξη των συμβατικών 38 δισ. m³. Ωστόσο, αυτό το ποσό είναι μόλις το 1/3 της απώλειας σε ευρωπαϊκό έδαφος, όπου η διακοπή μέσω Ουκρανίας αντιστοιχεί σε περίπου 122 δισ. m³.

Επιπλέον, οι όγκοι LNG αυξήθηκαν μόλις κατά 2 δισ. m³, μια σταγόνα στον ωκεανό σε σχέση με την ευρωπαϊκή ζήτηση. Η Κίνα αποδεικνύεται αναπληρωτής, όχι όμως σωτήρας των εσόδων της Gazprom.

Οι ευρωπαϊκές στρατηγικές αντιδράσεις

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω του REPowerEU, ήδη μειώνει τη ρωσική εξάρτηση: από 45% το 2021 σε 15% το 2023, με στοχευμένες δράσεις εξοικονόμησης ενέργειας, επέκτασης ΑΠΕ και LNG υποδομών.

Οι αυξήσεις στις παραδόσεις LNG από ΗΠΑ, Κατάρ και Αυστραλία, μαζί με την εσωτερική αύξηση παραγωγής σε Νορβηγία και άλλες χώρες, αντιμετωπίζουν τις απώλειες, αλλά με πολύ πιο υψηλό κόστος. Ο δείκτης τιμών TTF αυξήθηκε κατά 70% το 2024, επιβαρύνοντας τους λογαριασμούς ενέργειας.

Η Κίνα δεν αναπληρώνει

Η μείωση στην παραγωγή ρωσικού αερίου και η διακοπή μεταφοράς μέσω Ουκρανίας δημιούργησαν ενεργειακό έλλειμμα που η Κίνα δεν μπορεί να καλύψει, καθώς χρησιμοποιεί σημαντικά χαμηλότερες τιμές από την Ευρώπη και απορροφά μόνο μέρος της απώλειας.

Αυτό υπογραμμίζει την ισχυρή ανάγκη για περαιτέρω διαφοροποίηση ενεργειακών πηγών και ενίσχυση της ευρωπαϊκής ενεργειακής αυτονομίας, με μακροπρόθεσμη προοπτική πράσινης μετάβασης και στήριξης υποδομών LNG.