Νοέμβριο έρχονται τα νέα «κόκκινα» τιμολόγια της ΡΑΑΕΥ, ενώ η κυβέρνηση ζητά κοινές ευρωπαϊκές λύσεις για τη θωράκιση της αγοράς ενέργειας
Η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα μπαίνει εκ νέου σε φάση αναταράξεων, με τις χονδρικές τιμές να ξεπερνούν τα 150 €/MWh, μετά από έναν σύντομο κύκλο σταθερότητας το καλοκαίρι. Η ανοδική αυτή πορεία, που ξεκίνησε στα μέσα Οκτωβρίου, προμηνύει ακριβότερους λογαριασμούς τον Νοέμβριο για καταναλωτές και επιχειρήσεις με κυμαινόμενα τιμολόγια.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας, η μέση τιμή της περασμένης εβδομάδας (13–19 Οκτωβρίου) ανήλθε στα 135,31 €/MWh, αυξημένη κατά 32,5% συγκριτικά με την προηγούμενη, ενώ τη Δευτέρα 20 Οκτωβρίου εκτινάχθηκε στα 158,33 €/MWh. Η άνοδος οφείλεται, μεταξύ άλλων, στη μειωμένη παραγωγή από ΑΠΕ, την αυξημένη εξαγωγική δραστηριότητα, αλλά και την επιστροφή του λιγνίτη στο μείγμα καυσίμου.
Τα «κόκκινα» τιμολόγια φέρνουν νέο μοντέλο στην αγορά
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αστάθειας, η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) οριστικοποιεί εντός Οκτωβρίου το νέο μοντέλο «υβριδικών» ή «κόκκινων» τιμολογίων, που φιλοδοξεί να εξισορροπήσει τα σταθερά με τα κυμαινόμενα συμβόλαια.
Τα νέα προϊόντα, τα οποία θα προσφέρονται από τον Νοέμβριο, θα έχουν σταθερή χρέωση ανά μήνα και επίπεδο κατανάλωσης, ενώ η εκκαθάριση θα γίνεται ανά εξάμηνο ή έτος, προσφέροντας μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στους καταναλωτές.
Η ΡΑΑΕΥ είχε ήδη θεσπίσει ένα σύστημα «χρωματικού κώδικα» τιμολογίων (μπλε = σταθερά, κίτρινα = κυμαινόμενα, πορτοκαλί = δυναμικά) και τώρα εισάγει το «κόκκινο» ως ενδιάμεση, ευέλικτη επιλογή. Οι τελικές λεπτομέρειες, περιλαμβανομένου του ίδιου του χρώματος (καθώς οι πάροχοι θεωρούν αποτρεπτικό το κόκκινο), θα καθοριστούν σε συνάντηση στα τέλη του μήνα.
Ευρωπαϊκός συντονισμός και ελληνική παρέμβαση
Η ενεργειακή αστάθεια δεν είναι ελληνικό φαινόμενο. Στο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας της Ε.Ε. στο Λουξεμβούργο, η Ελλάδα ζήτησε άμεσες ευρωπαϊκές παρεμβάσεις για τη σταθεροποίηση των τιμών στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, όπου το κόστος παραμένει δυσανάλογα υψηλό σε σχέση με τη Βόρεια Ευρώπη.
Ο υπουργός Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου κάλεσε την Κομισιόν να εφαρμόσει τις προτάσεις της ευρωπαϊκής taskforce και του οργανισμού ACER για διόρθωση των στρεβλώσεων της αγοράς, αλλά και να αυξήσει τη χρηματοδότηση υποδομών που θα ενισχύσουν την ενεργειακή ασφάλεια.
Το φαινόμενο της λεγόμενης «νησιδοποίησης» των τιμών, όπου οι χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης εμφανίζουν συστηματικά υψηλότερα επίπεδα τιμών σε σχέση με τη Δύση, έχει επανέλθει. Ενδεικτικά, χθες οι τιμές κυμάνθηκαν από 165 €/MWh στην Αλβανία έως 150 €/MWh σε Ρουμανία και Βουλγαρία, ενώ στη Γερμανία και Γαλλία κινούνταν κάτω από τα 70 €/MWh.
Επιπτώσεις για νοικοκυριά και επιχειρήσεις
Η συνεχιζόμενη άνοδος της χονδρικής τιμής αναμένεται να αποτυπωθεί στους λογαριασμούς του Νοεμβρίου, ιδιαίτερα για τους καταναλωτές με κυμαινόμενα τιμολόγια.
Οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για αυξήσεις έως 20%, εφόσον η τιμή εκκαθάρισης διατηρηθεί πάνω από τα 140-150 €/MWh.
Οι επιχειρήσεις, κυρίως οι ενεργοβόρες, αντιμετωπίζουν αυξημένο λειτουργικό κόστος, ενώ για τα νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα η κυβέρνηση εξετάζει στοχευμένες επιδοτήσεις αν συνεχιστεί η ανοδική πορεία.
Η κυβέρνηση στηρίζει τις πρωτοβουλίες για ευρωπαϊκή ενοποίηση της αγοράς ηλεκτρισμού και καλύτερη διασύνδεση δικτύων, ώστε να περιοριστούν οι ανισορροπίες τιμών. Παράλληλα, οι νέοι τύποι τιμολογίων της ΡΑΑΕΥ θεωρούνται πιλότος σταθερότητας για το επόμενο διάστημα, μέχρι να ομαλοποιηθεί η αγορά.
Εάν η τάση ανόδου συνεχιστεί, η Ελλάδα θα χρειαστεί να κινηθεί ταυτόχρονα σε δύο μέτωπα. Βραχυπρόθεσμα, με στήριξη των καταναλωτών και έλεγχο υπερκερδών και μακροπρόθεσμα, με επενδύσεις σε ΑΠΕ, διασυνδέσεις και ενεργειακή αποθήκευση.
Διαβάστε επίσης: Η ΡΑΑΕΥ προτείνει νέα «κόκκινα» τιμολόγια ρεύματος με ευέλικτη χρέωση βάσει κατανάλωσης
Μ.Η.Τ. 242183