Μία βαθμίδα πάνω από την επενδυτική κατηγορία διατήρησε την Ελλάδα ο οίκος αξιολόγησης Fitch Ratings, επιβεβαιώνοντας το ελληνικό αξιόχρεο στη βαθμίδα BBB με σταθερές προοπτικές, σε μια συγκυρία αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας και επιβράδυνσης της διεθνούς οικονομίας.
Η αξιολόγηση έρχεται να επιβεβαιώσει τη βελτιωμένη εικόνα της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία χρόνια, με βασικούς πυλώνες την ισχυρή δημοσιονομική επίδοση, τη σταθερή ανάπτυξη και τη συνεχιζόμενη αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους. Ωστόσο, ο οίκος προειδοποιεί ότι η χώρα εξακολουθεί να φέρει σημαντικές «κληρονομιές» της κρίσης χρέους, όπως το υψηλό δημόσιο χρέος, οι εξωτερικές ανισορροπίες και η σύνδεση κράτους – τραπεζών μέσω των αναβαλλόμενων φορολογικών απαιτήσεων.
Η Fitch σημειώνει ότι η αξιολόγηση της Ελλάδας στηρίζεται στο υψηλότερο κατά κεφαλήν εισόδημα σε σχέση με τον μέσο όρο της κατηγορίας «BBB», καθώς και στη βελτίωση των δεικτών διακυβέρνησης και της αξιοπιστίας της οικονομικής πολιτικής, η οποία ενισχύεται από τη συμμετοχή της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωζώνη.
Ελαφρώς χαμηλότερη ανάπτυξη λόγω Μέσης Ανατολής
Ο οίκος εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται με ρυθμούς άνω του ευρωπαϊκού μέσου όρου, αν και προβλέπει μικρή επιβράδυνση το 2026 εξαιτίας των επιπτώσεων από την κρίση στη Μέση Ανατολή και την αύξηση των ενεργειακών τιμών.
Παρά τις διεθνείς αναταράξεις, η ανάπτυξη της περιόδου 2023-2025 κινήθηκε σταθερά πάνω από το 2%, με βασικούς μοχλούς την εγχώρια ζήτηση, τις επενδύσεις μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και τη βελτίωση της αγοράς εργασίας. Η Fitch θεωρεί ότι η Ελλάδα μπορεί να διατηρήσει μεσοπρόθεσμα δυνητικό ρυθμό ανάπτυξης κοντά στο 2%, υπό την προϋπόθεση συνέχισης των μεταρρυθμίσεων και ενίσχυσης των επενδύσεων.
Πλεονάσματα και δημοσιονομική πειθαρχία
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει ο οίκος στη δημοσιονομική εικόνα της χώρας, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα πέτυχε πλεονάσματα το 2024 και το 2025, σε αντίθεση με πολλές οικονομίες της ίδιας αξιολογικής βαθμίδας αλλά και της Ευρωζώνης.
Η Fitch αποδίδει την επίδοση αυτή στη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης, στην αύξηση των κρατικών εσόδων και στον έλεγχο των δαπανών. Παράλληλα, θεωρεί αξιόπιστη τη δέσμευση της κυβέρνησης στη δημοσιονομική πειθαρχία, επισημαίνοντας ότι ακόμη και ενόψει εκλογικών κύκλων δεν αναμένει σημαντική δημοσιονομική χαλάρωση.
Καθοριστικό ρόλο παίζει και ο νέος εγχώριος δημοσιονομικός κανόνας, που ψηφίστηκε το 2025 και προβλέπει ισοσκελισμένο πρωτογενές αποτέλεσμα.
Χρέος στο 120% του ΑΕΠ έως το 2030
Παρά τη σημαντική αποκλιμάκωση των τελευταίων ετών, το ελληνικό δημόσιο χρέος παραμένει το υψηλότερο μεταξύ των χωρών με αξιολόγηση «BBB». Σύμφωνα με τη Fitch, ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ μειώθηκε στο 146% το 2025, σχεδόν 20 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Ο οίκος προβλέπει ότι η καθοδική πορεία θα συνεχιστεί, με το χρέος να υποχωρεί περίπου στο 120% του ΑΕΠ έως το 2030, χάρη στην ανάπτυξη, τα πρωτογενή πλεονάσματα και το ευνοϊκό κόστος δανεισμού.
Ιδιαίτερα θετικά αξιολογείται το προφίλ του ελληνικού χρέους, καθώς η μέση διάρκεια ωρίμανσης φθάνει τα 19 έτη και το μέσο επιτόκιο παραμένει χαμηλό, περιορίζοντας σημαντικά τους κινδύνους αναχρηματοδότησης.
Το μεγάλο «αγκάθι»: Έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών
Η Fitch επισημαίνει ότι μία από τις σημαντικότερες αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας παραμένει το υψηλό έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών, το οποίο κινείται κοντά στο 6% του ΑΕΠ από το 2023 και είναι πολλαπλάσιο του μέσου όρου των χωρών της ίδιας αξιολογικής κατηγορίας.
Ο βασικός λόγος, σύμφωνα με τον οίκο, είναι το χαμηλό ποσοστό αποταμίευσης στην ελληνική οικονομία, αλλά και η εξάρτηση των επενδύσεων από εισαγόμενα αγαθά και εξοπλισμό. Η άνοδος των τιμών ενέργειας λόγω της κρίσης στον Περσικό Κόλπο εκτιμάται ότι θα επιβαρύνει περαιτέρω την εξωτερική ισορροπία της χώρας.
Βελτιωμένες οι τράπεζες, αλλά παραμένει ο κίνδυνος από τα DTCs
Ο οίκος αναγνωρίζει τη σημαντική ενίσχυση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος, σημειώνοντας ότι οι συστημικές τράπεζες αναβαθμίστηκαν εντός του 2025 σε επενδυτική βαθμίδα, λόγω της βελτίωσης της κερδοφορίας, της ποιότητας ενεργητικού και της κεφαλαιακής επάρκειας.
Ωστόσο, η Fitch υπογραμμίζει ότι παραμένει ισχυρός ο δεσμός μεταξύ τραπεζών και Δημοσίου μέσω των αναβαλλόμενων φορολογικών πιστώσεων (DTCs), οι οποίες εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό μέρος των τραπεζικών κεφαλαίων και δυνητική υποχρέωση για το κράτος.
Παράλληλα, υπενθυμίζει ότι οι κρατικές εγγυήσεις του προγράμματος «Ηρακλής» ανέρχονταν σε περίπου 18 δισ. ευρώ στο τέλος του 2025, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 8% του ΑΕΠ.
Τι μπορεί να φέρει αναβάθμιση ή υποβάθμιση
Η Fitch ξεκαθαρίζει ότι μια περαιτέρω αναβάθμιση της Ελλάδας θα μπορούσε να προκύψει από:
μεγαλύτερη και διατηρήσιμη μείωση του δημόσιου χρέους,
ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική,
αύξηση επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων.
Αντίθετα, αρνητικά θα αξιολογούνταν:
ενδεχόμενη δημοσιονομική χαλάρωση,
διακοπή της πτωτικής πορείας του χρέους,
σοβαρός εξωτερικός ή γεωπολιτικός κραδασμός που θα επιβάρυνε την ανάπτυξη και τις εξωτερικές ανισορροπίες.
Μ.Η.Τ. 242183