SAFE: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή άναψε το πράσινο φως σε οκτώ εθνικά εξοπλιστικά προγράμματα συνολικού ύψους 74 δισ. ευρώ, στο πλαίσιο του νέου χρηματοδοτικού μηχανισμού SAFE, στέλνοντας σαφές μήνυμα ότι η ΕΕ περνά από τη ρητορική στην «σκληρή ισχύ».
WSJ: Η αμυντική επανεκκίνηση της Ευρώπης χωρίς τις ΗΠΑ
Εσθονία, Ελλάδα, Ιταλία, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία, Σλοβακία και Φινλανδία εξασφάλισαν τη Δευτέρα την έγκριση των επενδυτικών τους σχεδίων, αξιοποιώντας το ευρωπαϊκό πρόγραμμα δανείων ύψους 150 δισ. ευρώ για την άμυνα. Η Πολωνία απορροφά το μεγαλύτερο μερίδιο, με αιτήματα 43,7 δισ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της ως αιχμή του δόρατος της ανατολικής πτέρυγας.
Πρόκειται για τη δεύτερη δέσμη εγκρίσεων, μετά το «πακέτο» των 38 δισ. ευρώ που δόθηκε τον Ιανουάριο σε Βέλγιο, Βουλγαρία, Δανία, Ισπανία, Κροατία, Κύπρο, Πορτογαλία και Ρουμανία.
«Δεν συντάσσουμε πια στρατηγικές επί χάρτου. Χτίζουμε πραγματική στρατιωτική ισχύ», δήλωσε ο Επίτροπος Άμυνας Άντριους Κουμπίλιους, υπογραμμίζοντας ότι το μήνυμα απευθύνεται τόσο στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία όσο και στους αντιπάλους της Ένωσης.
Φίλης: «Η Άγκυρα στέλνει μήνυμα» με τις παραβιάσεις – Το στρατιωτικό κατεστημένο πατά ξανά «γκάζι»
Προετοιμασία για συγκρούσεις υψηλής έντασης
Το SAFE εντάσσεται στο ευρύτερο σχέδιο «Readiness 2030», με στόχο τη διοχέτευση έως και 800 δισ. ευρώ στην ευρωπαϊκή άμυνα πριν το τέλος της δεκαετίας. Στην πράξη, χρηματοδοτεί κρίσιμα συστήματα: πυρομαχικά, πυραύλους, πυροβολικό, drones και αντι-drones, αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα, κυβερνοπόλεμο, τεχνητή νοημοσύνη, διαστημικές υποδομές και ηλεκτρονικό πόλεμο.
Κομβικό στοιχείο του προγράμματος είναι ο αυστηρός «ευρωπαϊκός» χαρακτήρας του εξοπλισμού: έως 35% των εξαρτημάτων μπορεί να προέρχεται από τρίτες χώρες, εκτός εάν πρόκειται για κράτη του ΕΟΧ, την Ουκρανία ή τον Καναδά, που έχει εξασφαλίσει ειδικό καθεστώς.
Συνολικά 19 κράτη μέλη έχουν ήδη καταθέσει αιτήματα, ενώ εκκρεμεί η αξιολόγηση των σχεδίων Τσεχίας, Γαλλίας και Ουγγαρίας. Η Γερμανία, με ισχυρή πιστοληπτική ικανότητα, επέλεξε να μείνει εκτός.
Οι υπουργοί της ΕΕ έχουν προθεσμία τεσσάρων εβδομάδων για την τελική έγκριση, με τις πρώτες εκταμιεύσεις να τοποθετούνται τον Μάρτιο του 2026. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει ήδη αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο επέκτασης του SAFE, καθώς η ζήτηση ξεπέρασε εξαρχής τα διαθέσιμα κεφάλαια.
Μ.Η.Τ. 242183