Η συγχώρεση δεν είναι αδυναμία, είναι εσωτερική ελευθερία

Πολλοί πιστεύουν ότι η συγχώρεση είναι μια πράξη που απευθύνεται στον άλλον. Ότι είναι κάτι που «χαρίζουμε» σε κάποιον που μας πλήγωσε, ως ένδειξη μεγαλοψυχίας ή καλοσύνης. Όμως η αλήθεια είναι πολύ πιο προσωπική. Η συγχώρεση δεν αφορά τόσο τον άλλον, όσο εμάς τους ίδιους.

Το να κρατάς μέσα σου θυμό, πίκρα, παράπονα ή ανάγκη για εκδίκηση, είναι σαν να κουβαλάς ένα βάρος που σου ρουφά τη δύναμη σιγά-σιγά. Είναι σαν να φυλακίζεσαι σε μια αόρατη φυλακή, όπου κάθε μέρα ξαναζείς ό,τι σε πλήγωσε. Η μη συγχώρεση δεν «τιμωρεί» τον άλλον – τιμωρεί εσένα.

Υπάρχουν, όμως, διαφορές. Άλλο το να συγχωρείς, κι άλλο να ξεχνάς. Η λήθη, όταν γίνεται βιαστικά και επιφανειακά, συχνά οδηγεί στην επανάληψη του ίδιου πόνου. Δεν συγχωρείς για να διαγράψεις· συγχωρείς για να επεξεργαστείς, να αποδεχτείς και να συνεχίσεις χωρίς το βάρος της οργής.

Δεν είναι εύκολο. Πολλές φορές, για να συγχωρήσουμε, πρέπει πρώτα να περάσουμε μέσα από όλα τα στάδια του πόνου: να θυμώσουμε, να νιώσουμε αδικημένοι, να αναρωτηθούμε «γιατί;». Και μετά, σταδιακά, να κατανοήσουμε. Όχι να δικαιολογήσουμε, αλλά να δούμε το πλαίσιο. Να αναγνωρίσουμε τα όρια, τα τραύματα, τις αλήθειες των άλλων – και τα δικά μας.

Η συγχώρεση δεν σημαίνει ότι παραμένεις σε σχέσεις που σε φθείρουν ή ότι επιτρέπεις σε άλλους να σε πληγώνουν ξανά. Σημαίνει ότι απελευθερώνεις τον εαυτό σου από την εσωτερική σύγκρουση, βάζεις όρια και επιλέγεις να μην μεταφέρεις το δηλητήριο του χθες στο σήμερα.

Όπως λέει και ο γνωστός ψυχίατρος Thomas Szasz: «Ο ανόητος ούτε συγχωρεί ούτε ξεχνά. Ο αφελής συγχωρεί και ξεχνά. Ο έξυπνος συγχωρεί, αλλά δεν ξεχνά».

Η μνήμη είναι γνώση. Και η γνώση είναι προστασία. Συγχωρείς, όχι για να «αθωώσεις» τον άλλον, αλλά για να λυτρώσεις εσένα. Για να μη μένεις δέσμιος μιας ιστορίας που δεν αλλάζει. Για να μη σε κυβερνά ο πόνος, αλλά η συνείδηση ότι είσαι πιο δυνατός απ’ ό,τι σου συνέβη.

Στο τέλος, η συγχώρεση δεν είναι πράξη παραίτησης, αλλά πράξη συνειδητής απελευθέρωσης. Είναι το σημείο εκείνο που δεν ξεχνάς όσα έζησες, αλλά επιλέγεις να μην σε καθορίζουν.