«Φωτιά» στο Στενό του Ορμούζ: Η σύγκρουση ΗΠΑ-Ιράν απειλεί την παγκόσμια ενέργεια

Κλιμακώνεται η ένταση στο Στενό του Ορμούζ με νέες επιθέσεις ΗΠΑ-Ιράν, πυρκαγιές σε ενεργειακές υποδομές και εκτόξευση τιμών πετρελαίου

Η ένταση στον Περσικό Κόλπο επιστρέφει με εκρηκτικό τρόπο, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν προχώρησαν σε νέα κύματα επιθέσεων, κλιμακώνοντας τη μάχη ελέγχου στο στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ. Η εύθραυστη εκεχειρία που είχε διαμορφωθεί τις τελευταίες εβδομάδες δείχνει να καταρρέει, την ώρα που η διεθνής ναυσιπλοΐα παραμένει εγκλωβισμένη σε ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά «στενά» του πλανήτη.

Οι νέες επιθέσεις με πυραύλους και drones έρχονται σε συνέχεια της στρατιωτικής εμπλοκής που πυροδοτήθηκε από τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν από τον Φεβρουάριο, μια σύγκρουση με βαρύ απολογισμό χιλιάδων θυμάτων και έντονες γεωπολιτικές προεκτάσεις.

«Project Freedom»: Στρατηγική ή αποτυχία;

Στο επίκεντρο της νέας φάσης βρίσκεται το σχέδιο «Project Freedom», που ανακοίνωσε ο Ντόναλντ Τραμπ με στόχο την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων από το Στενό του Ορμούζ. Πρόκειται για την πρώτη ουσιαστική στρατιωτική απόπειρα των ΗΠΑ μετά την εκεχειρία να «σπάσουν» τον αποκλεισμό, τον οποίο η Τεχεράνη θεωρεί υπό τον πλήρη έλεγχό της.

Ωστόσο, το εγχείρημα φαίνεται να γύρισε μπούμερανγκ. Παρά την παρουσία αμερικανικών πολεμικών πλοίων, η εμπορική ναυτιλία δεν ανταποκρίθηκε, με τις μεγάλες ναυτιλιακές να τηρούν στάση αναμονής. Οι ασφαλιστικές τιμές εκτοξεύθηκαν, ενώ η αβεβαιότητα κυριαρχεί στις αγορές.

Την ίδια ώρα, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν την καταστροφή έξι ιρανικών στρατιωτικών σκαφών, ισχυρισμός που διαψεύστηκε από την Τεχεράνη. Παράλληλα, αναφέρθηκε ότι αμερικανικά πλοία κατάφεραν να περάσουν το στενό με στρατιωτική συνοδεία, κάτι που επίσης αμφισβητείται από το Ιράν.

Φλόγες στα Εμιράτα – Απειλή γενικευμένης ανάφλεξης

Η κατάσταση κλιμακώθηκε επικίνδυνα όταν ιρανικοί πύραυλοι έπληξαν ενεργειακές εγκαταστάσεις στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, προκαλώντας πυρκαγιά στο λιμάνι της Φουτζάιρα, έναν από τους ελάχιστους κόμβους εξαγωγής πετρελαίου που παρακάμπτουν το Στενό του Ορμούζ.

Το Αμπού Ντάμπι έκανε λόγο για «σοβαρή κλιμάκωση» και διαμήνυσε ότι διατηρεί το δικαίωμα απάντησης, ενώ προχώρησε ακόμη και σε μέτρα ασφαλείας, όπως η εφαρμογή εξ αποστάσεως εκπαίδευσης στα σχολεία.

Την ίδια στιγμή, περιστατικά εκρήξεων και πυρκαγιών σε εμπορικά πλοία πολλαπλασιάζονται. Νοτιοκορεατικό δεξαμενόπλοιο υπέστη σοβαρή ζημιά, ενώ αναφορές κάνουν λόγο για επιθέσεις με drones σε πλοία εταιρειών ενέργειας. Η εικόνα στο πεδίο παραμένει θολή, με αντικρουόμενες δηλώσεις από τις εμπλεκόμενες πλευρές.

Πετρέλαιο, ναυτιλία και γεωπολιτικό ρίσκο στο «κόκκινο»

Η σύγκρουση στο Στενό του Ορμούζ επηρεάζει άμεσα το 20% της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου, καθιστώντας την περιοχή το απόλυτο «βαρόμετρο» της ενεργειακής ασφάλειας. Οι τιμές του πετρελαίου κατέγραψαν άλμα άνω του 5%, αποτυπώνοντας τον φόβο για παρατεταμένη κρίση.

Εκατοντάδες πλοία παραμένουν εγκλωβισμένα, ενώ το Ιράν απαιτεί από τα εμπορικά σκάφη να συντονίζονται με τις στρατιωτικές του δυνάμεις για να κινηθούν στην περιοχή. Παράλληλα, η Τεχεράνη προειδοποιεί ανοιχτά ότι οποιαδήποτε ξένη στρατιωτική παρουσία θα αποτελέσει στόχο.

Σε διπλωματικό επίπεδο, γίνονται προσπάθειες αποκλιμάκωσης με τη διαμεσολάβηση του Πακιστάν, χωρίς μέχρι στιγμής απτά αποτελέσματα. Το Ιράν προτείνει την αναβολή συζητήσεων για το πυρηνικό του πρόγραμμα έως ότου υπάρξει συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης, ενώ η Ουάσινγκτον εμφανίζεται επιφυλακτική.

Διαβάστε επίσης; Ορμούζ: Ο Τραμπ στέλνει στόλο, το Ιράν απειλεί – Στο όριο η εκεχειρία