Το Ιράν επιστρέφει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με Ευρώπη στις 26 Αυγούστου για το πυρηνικό του πρόγραμμα

Οι εντάσεις γύρω από το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα αναζωπυρώνονται, με την Τεχεράνη και τις ευρωπαϊκές δυνάμεις να ετοιμάζονται για έναν νέο γύρο διαπραγματεύσεων στις 26 Αυγούστου. Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν ανακοίνωσε ότι θα πραγματοποιηθούν συνομιλίες με τη Γερμανία, τη Γαλλία, τη Βρετανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, σε επίπεδο αναπληρωτών υπουργών Εξωτερικών, σε μια προσπάθεια να αποφευχθεί η κλιμάκωση και η επαναφορά των αυστηρών κυρώσεων.

Η πίεση του χρόνου και ο κίνδυνος «snapback»

Οι ευρωπαίοι υπουργοί Εξωτερικών, Ζαν-Νοέλ Μπαρό (Γαλλία), Ντέιβιντ Λάμι (Βρετανία) και Γιόχαν Βάντεφουλ (Γερμανία), μαζί με την Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική Κάγια Κάλας, είχαν πρόσφατη τηλεδιάσκεψη με τον Ιρανό ομόλογό τους, κατά την οποία τόνισαν ότι ο χρόνος εξαντλείται.
Ο Γερμανός ΥΠΕΞ προειδοποίησε ότι η Ευρώπη δεν θα αφήσει τον μηχανισμό επαναφοράς κυρώσεων («snapback») να καταστεί ανενεργός, εκτός εάν υπάρξει επαληθεύσιμη και βιώσιμη συμφωνία. Η αναφορά στον μηχανισμό «snapback» δεν είναι τυχαία: πρόκειται για ένα εργαλείο της Συμφωνίας JCPOA του 2015, που επιτρέπει την αυτόματη επαναφορά κυρώσεων σε περίπτωση παραβίασης από την Τεχεράνη.

Η διπλωματία σε οριακό σημείο

Ο Γάλλος ΥΠΕΞ Μπαρό υπογράμμισε ότι «ο χρόνος πιέζει» και ότι οι συνομιλίες δεν μπορούν να παρατείνονται επ’ αόριστον. Από την πλευρά του, το Ιράν εξακολουθεί να δηλώνει πρόθυμο για διάλογο, αλλά αποφεύγει να δώσει σαφείς ενδείξεις για το πόσο έτοιμο είναι να κάνει παραχωρήσεις.

Η Ευρώπη προσπαθεί να αποφύγει ένα νέο αδιέξοδο που θα οδηγούσε σε κλιμάκωση των εντάσεων στη Μέση Ανατολή, σε μια περίοδο που η παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια και οι ισορροπίες με τις ΗΠΑ και τη Ρωσία είναι ήδη εύθραυστες. Υπενθυμίζεται ότι οι ΗΠΑ, αν και δεν συμμετέχουν άμεσα στον συγκεκριμένο γύρο, ασκούν πίεση μέσω παρασκηνιακών διαύλων, ζητώντας αυστηρό έλεγχο στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.

Το διακύβευμα για Τεχεράνη και Ευρώπη

Η Τεχεράνη επιδιώκει να αποφύγει νέες κυρώσεις που θα επιβαρύνουν την ήδη πιεσμένη οικονομία της. Από την άλλη πλευρά, οι ευρωπαϊκές χώρες γνωρίζουν ότι μια κατάρρευση της συμφωνίας θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέο κύκλο αστάθειας, με επιπτώσεις τόσο στην περιφερειακή ασφάλεια όσο και στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας.

Η 26η Αυγούστου φαντάζει, λοιπόν, ως κρίσιμο ορόσημο: είτε θα υπάρξει πρόοδος προς μια νέα ισορροπία, είτε θα ενεργοποιηθεί η «βόμβα» του μηχανισμού snapback, επαναφέροντας το σκηνικό κυρώσεων που σημάδεψε τις προηγούμενες δεκαετίες.

Διαβάστε επίσης: Κλιμακώνεται η ένταση Ιράν-ΗΠΑ: Στον «πάγο» οι συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα