Οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να αναθέσουν τη διακυβέρνηση της Γάζας στον Τόνι Μπλερ με μορφή μεταβατικής διοίκησης έως πέντε χρόνια

Σε μία πρόταση που προκαλεί διεθνείς συζητήσεις και εντάξεις σε σενάρια διπλωματικής ανακατάταξης στη Μέση Ανατολή, οι ΗΠΑ φαίνεται πως σχεδιάζουν τη δημιουργία μιας μεταβατικής διοίκησης στη Λωρίδα της Γάζας με επικεφαλής τον πρώην Βρετανό πρωθυπουργό Τόνι Μπλερ. Το σχέδιο προβλέπει ότι αυτή η διοίκηση, γνωστή ως “Gaza International Transitional Authority” (GITA), θα λειτουργήσει για περίοδο έως πέντε ετών, με στόχο την ενοποίηση των παλαιστινιακών εδαφών υπό την Παλαιστινιακή Αρχή.

Οι πληροφορίες για το σχέδιο προέρχονται αρχικά από δημοσίευμα των Financial Times, ενώ το Reuters σημειώνει ότι δεν κατέστη δυνατός ο πλήρης έλεγχος των πηγών. Σύμφωνα με αυτά, ο Μπλερ ενδέχεται να προεδρεύσει ενός επταμελούς εποπτικού συμβουλίου που θα εποπτεύει την εκτελεστική αρχή της GITA.

Η έδρα της πρώτης περιόδου προβλέπεται εκτός της Γάζας, πιθανότατα στην αιγυπτιακή πόλη Ελ-Αρίς, με σταδιακή είσοδο εντός της Λωρίδας παράλληλα με τη συνοδεία μιας πολυεθνικής δύναμης υπό αραβική σύνθεση, υπό την έγκριση του ΟΗΕ.

Αντιδράσεις, σκιές και αναλογίες με Κόσοβο

Το σχέδιο έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, καθώς πολλοί το εκλαμβάνουν ως μορφή «ήπιας κατοχής» που δεν διασφαλίζει άμεση επιστροφή της εξουσίας στην ΠΑ. Δημοσιογράφοι από τον Guardian αναφέρουν ότι ο Μπλερ, αν και έχει εμπειρίες στη Μέση Ανατολή, παραμένει πρόσωπο αμφιλεγόμενο για πολλούς Παλαιστινίους, κυρίως λόγω της στήριξής του στην εισβολή στο Ιράκ το 2003.

Δυτικοί διπλωμάτες υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχει ληφθείσα τελική απόφαση και ότι η διάρκεια της μεταβατικής διοίκησης θα μπορούσε να μειωθεί σε δύο έτη, ανάλογα με τις εξελίξεις και τη συμφωνία ομήρων / εκεχειρίας.

Το αμερικανικό σχέδιο εμφανίζεται ως μεσαίο μονοπάτι ανάμεσα στην προηγούμενη πρόταση Τραμπ για απόλυτο έλεγχο της Γάζας και τη Διακήρυξη της Νέας Υόρκης του ΟΗΕ, που προωθεί τεχνοκρατική προσωρινή διοίκηση ενός έτους με ταχεία παράδοση στην ΠΑ.

Αραβικές χώρες έχουν θέσει ως προϋπόθεση τη σαφή δέσμευση για παλαιστινιακή κρατική προοπτική προκειμένου να συμμετάσχουν, υπογραμμίζοντας ότι ένα σχέδιο που δεν εγγυάται διαδικασία μετάβασης στην ΠΑ είναι ανεπίτρεπτο.

Λειτουργία της GITA και ο ρόλος της Παλαιστινιακής Αρχής

Η GITA θα λειτουργεί ως ανώτατη πολιτική και νομική αρχή της Γάζας έως την παράδοση εξουσίας. Ο προτεινόμενος οργανισμός προβλέπει συμβούλιο 7 έως 10 μελών, ανάμεσά τους διεθνείς προσωπικότητες και τουλάχιστον ένας Παλαιστίνιος εκπρόσωπος.

Η εκτελεστική αρχή (μια ομάδα τεχνοκρατών) θα επιβλέπει λειτουργίες όπως υγεία, παιδεία, οικονομία, δικαιοσύνη, υποδομές και ασφάλεια. Θα υπάρχει επίσης μονάδα για διασφάλιση ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων, ώστε να προστατευτούν οι Παλαιστίνιοι από εξαναγκαστικές εκτοπίσεις ή κατάργηση δικαιωμάτων.

Η PEA (Παλαιστινιακή Εκτελεστική Αρχή) θα τεθεί ως μακροπρόθεσμο όχημα για παροχή υπηρεσιών στους κατοίκους, υπό την επίβλεψη της GITA και σε συνεργασία με την ΠΑ.