Ραγδαία αύξηση επενδύσεων στην παραγωγή πυρηνικών όπλων καταγράφει νέα μελέτη, εντείνοντας τους φόβους για νέα παγκόσμια κούρσα εξοπλισμών
Σε τροχιά επικίνδυνης επιτάχυνσης φαίνεται να εισέρχεται η παγκόσμια αγορά εξοπλισμών, καθώς νέα διεθνής μελέτη καταγράφει θεαματική αύξηση των επενδύσεων στην παραγωγή πυρηνικών όπλων. Το εύρημα δεν περιορίζεται σε οικονομικό επίπεδο, αλλά εγείρει σοβαρές γεωπολιτικές ανησυχίες, καθώς συνδέεται άμεσα με την ένταση σε πολλαπλά μέτωπα και την αποδυνάμωση των μηχανισμών ελέγχου των εξοπλισμών.
Η έκθεση οργανώσεων που δραστηριοποιούνται κατά των πυρηνικών, όπως η Διεθνής Εκστρατεία για την Κατάργηση των Πυρηνικών Όπλων και η PAX, αποτυπώνει μια σαφή μεταστροφή: από τη σταδιακή αποεπένδυση των προηγούμενων ετών, σε μια νέα φάση έντονης χρηματοδότησης της πυρηνικής βιομηχανίας.
301 χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί και 709 δισ. δολάρια – Η νέα πραγματικότητα
Σύμφωνα με τη μελέτη «Don’t Bank on the Bomb», 301 χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί -μεταξύ αυτών τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείες και συνταξιοδοτικά ταμεία- επενδύουν ή χρηματοδοτούν εταιρείες που εμπλέκονται στην κατασκευή και τον εκσυγχρονισμό πυρηνικών οπλοστασίων.
Το συνολικό ύψος των επενδύσεων ξεπερνά τα 709 δισεκατομμύρια δολάρια, σημειώνοντας αύξηση κατά σχεδόν 195 δισ. δολάρια σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο. Παράλληλα, σχεδόν 300 δισ. δολάρια διοχετεύθηκαν μέσω δανείων και εγγυήσεων προς τη στρατιωτική βιομηχανία.
Στο επίκεντρο των επενδύσεων βρίσκονται μεγάλοι αμερικανικοί κολοσσοί, όπως η BlackRock, η Vanguard και η Capital Group, ενώ στους βασικούς χρηματοδότες συγκαταλέγονται τραπεζικοί όμιλοι όπως η JPMorgan Chase και η Citigroup.
Την ίδια στιγμή, εταιρείες όπως η Lockheed Martin, η Northrop Grumman και η BAE Systems καταγράφουν αυξημένη δραστηριότητα και κερδοφορία, αντανακλώντας τη διευρυμένη ζήτηση.
Κίνδυνος νέας πυρηνικής κούρσας – «Δεν υπάρχει κέρδος χωρίς κλιμάκωση»
Η ανησυχία των ειδικών επικεντρώνεται στο γεγονός ότι η ενίσχυση των επενδύσεων δεν είναι ουδέτερη οικονομική εξέλιξη, αλλά παράγοντας που ενδέχεται να τροφοδοτήσει μια νέα κούρσα εξοπλισμών.
Η Σούζι Σνάιντερ προειδοποιεί ότι η επιδίωξη κερδών από την παραγωγή πυρηνικών όπλων αποτελεί «βραχυπρόθεσμη στρατηγική υψηλού ρίσκου», υπογραμμίζοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει οικονομικό όφελος χωρίς παράλληλη ενίσχυση της στρατιωτικής έντασης.
Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο, καθώς και οι εννέα πυρηνικές δυνάμεις -μεταξύ αυτών η Ηνωμένες Πολιτείες, η Ρωσία και η Κίνα- προχωρούν σε εκσυγχρονισμό ή ενίσχυση των οπλοστασίων τους, σε ένα περιβάλλον πολλαπλών συγκρούσεων.
Αποδυνάμωση διεθνών συνθηκών και πίεση για επανεξοπλισμό
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η αποδυνάμωση των διεθνών συμφωνιών ελέγχου των εξοπλισμών. Η λήξη της ισχύος της συνθήκης New START, που περιόριζε τον αριθμό των πυρηνικών κεφαλών μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας, αφαιρεί έναν κρίσιμο μηχανισμό ισορροπίας.
Ταυτόχρονα, κυβερνήσεις –κυρίως στην Ευρώπη– εντείνουν τις πιέσεις προς επενδυτές για ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας, επικαλούμενες αυξημένες απειλές και την ανάγκη στρατηγικής αυτονομίας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι επενδύσεις αυτές παρουσιάζονται ακόμη και ως «ηθική υποχρέωση».
Η συγκυρία αυτή διαμορφώνει ένα νέο περιβάλλον, όπου η γεωπολιτική ένταση, η ενεργειακή ασφάλεια και οι στρατιωτικές δαπάνες συνδέονται άμεσα με τις χρηματοπιστωτικές ροές.
Η δημοσιοποίηση της έκθεσης λίγες ημέρες πριν από τη σύνοδο για τη Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων στη Νέα Υόρκη εντείνει τον προβληματισμό, καθώς αναδεικνύει το χάσμα μεταξύ των διεθνών δεσμεύσεων και της πραγματικής πορείας των επενδύσεων.
Διαβάστε επίσης; Ντέιβιντ Γκρος: Μετά το 2060 η ανθρωπότητα ίσως να μην υπάρχει
Μ.Η.Τ. 242183