Η πρώτη συνάντηση Μερτς-Τραμπ δοκιμάζει τις γερμανο-αμερικανικές σχέσεις, υπό τη σκιά δασμών, ΝΑΤΟ και τεχνολογικών ρήξεων

Ο νέος καγκελάριος της Γερμανίας, Φρίντριχ Μερτς, πραγματοποιεί την πρώτη του επίσημη επίσκεψη στις ΗΠΑ υπό τη σκιά των απειλών Τραμπ για εμπορικά μέτρα και της εύθραυστης διατλαντικής σχέσης. Η συνάντηση στον Λευκό Οίκο με τον Αμερικανό πρόεδρο αποκτά χαρακτήρα πολιτικού τεστ για την πορεία των γερμανο-αμερικανικών σχέσεων τα επόμενα χρόνια.

Εμπορική πίεση και αμυντική εξάρτηση

Η Γερμανία, ως εξαγωγική δύναμη, έχει πολλά να χάσει από νέους δασμούς που απειλεί να επαναφέρει ο Τραμπ. Την ίδια στιγμή, παραμένει ο δεύτερος μεγαλύτερος υποστηρικτής της Ουκρανίας μετά τις ΗΠΑ, τόσο σε χρηματοδότηση όσο και σε στρατιωτική ενίσχυση, γεγονός που ο Μερτς επιχειρεί να αξιοποιήσει ως «διαπραγματευτικό χαρτί».

Ανησυχία προκαλούν επίσης οι επιθετικές τοποθετήσεις του Τραμπ για το ΝΑΤΟ και η ανοιχτή απειλή ότι δεν θα υπερασπιστεί συμμάχους που δεν ανεβάζουν τις αμυντικές τους δαπάνες. Ο Μερτς έχει ήδη υπερθεματίσει, τασσόμενος υπέρ της πρότασης για αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ – κίνηση που προκάλεσε θετικά σχόλια από τον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ.

Μια δύσκολη χημεία με αμοιβαίες υποψίες

Παρά τις ομοιότητες σε προσωπικό και πολιτικό προφίλ –συντηρητικοί, επιχειρηματικά προερχόμενοι, σκεπτικιστές στη μετανάστευση– οι σχέσεις των δύο ανδρών δεν ξεκινούν από ουδέτερο έδαφος. Ο Μερτς είχε εξαπολύσει σφοδρή κριτική κατά του Τραμπ λίγο πριν τις εκλογές του 2024, χαρακτηρίζοντας τις δηλώσεις από Ουάσιγκτον «προκλητικές» και παρομοιάζοντάς τις με ρωσική παρέμβαση. Η δυσπιστία από πλευράς Τραμπ παραμένει, και το κλίμα στη συνάντηση προβλέπεται «εύφλεκτο».

Από γερμανικής πλευράς, υπήρξε μάλιστα «coaching» για την αποφυγή λεκτικών παγίδων, ιδίως μετά τα τεταμένα τετ-α-τετ του Τραμπ με άλλους ηγέτες στον Λευκό Οίκο. Το ερώτημα παραμένει: πώς θα αντιδράσει ο Μερτς αν βρεθεί αντιμέτωπος με παραπλανητικούς ισχυρισμούς ή προκλητικές τοποθετήσεις; Θα διαφωνήσει ανοιχτά ή θα αποφύγει τη σύγκρουση;

Πέρα από τα γεωπολιτικά, υπάρχει και ο παράγοντας των τεχνολογικών κολοσσών. Το Βερολίνο εξετάζει φόρο στις ψηφιακές πλατφόρμες, όπως η Google και η Meta, κάτι που πιθανόν να ενοχλήσει ιδιαίτερα την Ουάσιγκτον – και ιδίως τον Τραμπ, που διατηρεί δεσμούς με ισχυρούς παράγοντες της Silicon Valley.

Η πρόσκληση διαμονής του Μερτς στο ιστορικό Blair House, απέναντι από τον Λευκό Οίκο, είναι μεν θετικό σήμα, αλλά το πολιτικό υπόβαθρο παραμένει σύνθετο. Η σημερινή συνάντηση ενδέχεται να δείξει αν ο νέος καγκελάριος μπορεί να σταθεί απέναντι στον Τραμπ ως ισότιμος συνομιλητής ή αν η Γερμανία θα κινηθεί αμυντικά μπροστά σε ένα πιο επιθετικό αμερικανικό δόγμα.