Τράπεζες σε «τεστ αντοχής»: Η έκθεση των €132 δισ. στη Μ.Ανατολή και τα σενάρια κινδύνου από DBRS

Στα 132 δισ. ευρώ η έκθεση των ευρωπαϊκών τραπεζών στη Μέση Ανατολή, με περιορισμένο άμεσο κίνδυνο αλλά αυξημένες έμμεσες απειλές

Στα 132 δισ. ευρώ ανέρχεται η άμεση έκθεση των ευρωπαϊκών τραπεζών στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με την Morningstar DBRS, ένα ποσό που αντιστοιχεί μόλις στο 0,5% του συνολικού ενεργητικού του κλάδου, το οποίο αγγίζει τα 29 τρισ. ευρώ. Το μέγεθος αυτό, όπως επισημαίνουν οι αναλυτές, περιορίζει σημαντικά τον κίνδυνο άμεσων αναταράξεων, ακόμη και σε σενάρια έντονης γεωπολιτικής κλιμάκωσης.

Ωστόσο, πίσω από τη σχετική «ασφάλεια» των άμεσων μεγεθών, αναδεικνύεται ένα πιο σύνθετο ρίσκο: οι έμμεσες επιπτώσεις που μπορεί να προκύψουν μέσω της παγκόσμιας οικονομίας και να επηρεάσουν την ποιότητα ενεργητικού και την κερδοφορία των τραπεζών.

Συγκεντρωμένη έκθεση σε ισχυρούς παίκτες της περιοχής

Η ανάλυση δείχνει ότι η έκθεση των ευρωπαϊκών τραπεζών δεν είναι διάχυτη, αλλά συγκεντρώνεται σε περιορισμένο αριθμό μεγάλων ομίλων, με έντονη παρουσία γαλλικών τραπεζών όπως η Groupe BPCE, η Crédit Agricole και η BNP Paribas.

Παράλληλα, το μεγαλύτερο μέρος των χρηματοδοτήσεων αφορά υψηλής πιστοληπτικής ποιότητας αντισυμβαλλόμενους, κυρίως κρατικούς φορείς ή ισχυρά συνδεδεμένες οντότητες, στοιχείο που μειώνει τον άμεσο πιστωτικό κίνδυνο.

Γεωγραφικά, η έκθεση επικεντρώνεται σε τρεις βασικούς κόμβους της περιοχής -τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία και το Κατάρ- που λειτουργούν ως βασικά χρηματοοικονομικά κέντρα για κρατικό δανεισμό και διασυνοριακές τραπεζικές δραστηριότητες.

Ο πραγματικός κίνδυνος: Πληθωρισμός, επιτόκια και ποιότητα δανείων

Παρά τη χαμηλή άμεση έκθεση, ο Οίκος εστιάζει στους έμμεσους κινδύνους που θα μπορούσαν να επηρεάσουν ουσιαστικά τον τραπεζικό κλάδο. Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή έχουν τη δυναμική να επηρεάσουν τις τιμές ενέργειας, να ενισχύσουν τον πληθωρισμό και να οδηγήσουν σε μεταβολές στη νομισματική πολιτική.

Αυτό μεταφράζεται σε ένα διττό αποτέλεσμα για τις τράπεζες. Από τη μία πλευρά, τα υψηλότερα επιτόκια ενισχύουν τα καθαρά επιτοκιακά έσοδα. Από την άλλη, αυξάνεται ο κίνδυνος επιδείνωσης της πιστωτικής ποιότητας, καθώς επιχειρήσεις και νοικοκυριά ενδέχεται να πιεστούν από το αυξημένο κόστος χρηματοδότησης και τις πληθωριστικές πιέσεις.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο μετάδοσης των επιπτώσεων σε δανειολήπτες που έχουν σημαντική έκθεση στη Μέση Ανατολή, είτε μέσω εμπορίου είτε μέσω επενδύσεων, κάτι που μπορεί να επιβαρύνει τους ισολογισμούς των τραπεζών.

Ανθεκτικότητα με… αστερίσκους

Η συνολική εικόνα που σκιαγραφεί η Morningstar DBRS είναι ότι οι ευρωπαϊκές τράπεζες εισέρχονται σε αυτή τη φάση αβεβαιότητας με ισχυρότερα θεμελιώδη μεγέθη και καλύτερη κεφαλαιακή επάρκεια σε σχέση με το παρελθόν.

Ωστόσο, η ανθεκτικότητα αυτή δεν είναι δεδομένη. Σε περίπτωση παρατεταμένης γεωπολιτικής έντασης και επιδείνωσης των μακροοικονομικών συνθηκών, οι πιέσεις στην ποιότητα ενεργητικού και τα αυξημένα κόστη κινδύνου θα μπορούσαν να περιορίσουν τα οφέλη από τα υψηλότερα επιτόκια.

Η εξίσωση για τις ευρωπαϊκές τράπεζες παραμένει σύνθετη: περιορισμένος άμεσος κίνδυνος, αλλά αυξανόμενη έκθεση σε ένα περιβάλλον διεθνούς αβεβαιότητας που μπορεί να ανατρέψει τις ισορροπίες.

Διαβάστε επίσης; Πόσο εκτίθενται οι ελληνικές και οι ευρωπαϊκές τράπεζες στη Μέση Ανατολή