Η αγορά λιθίου δείχνει σημάδια ανάκαμψης. Η BofA βλέπει μεσοπρόθεσμα ελλείψεις, ενώ Κίνα και Αυστραλία περιορίζουν την παραγωγή

Μετά από ενάμιση χρόνο συνεχούς πίεσης, η αγορά του λιθίου, του μετάλλου-κλειδιού για τις μπαταρίες ηλεκτρικών οχημάτων, δείχνει να ανακάμπτει σταδιακά, προετοιμάζοντας το έδαφος για μια νέα περίοδο ανατιμήσεων.

Σύμφωνα με ανάλυση της Handelsblatt και της Bank of America (BofA), το λίθιο παραμένει σε βραχυπρόθεσμο πλεόνασμα, αλλά οι μακροπρόθεσμες ελλείψεις θεωρούνται πλέον αναπόφευκτες.

Από την κατάρρευση στη σταδιακή ανάκαμψη

Μετά την εκρηκτική άνοδο του 2022, όταν η τιμή του ανθρακικού λιθίου άγγιξε τα 79.650 δολάρια/τόνο, η αγορά κατέρρευσε σχεδόν κατά 90% ως αποτέλεσμα της υπερπαραγωγής και της επιβράδυνσης της ζήτησης.

Τους τελευταίους μήνες, ωστόσο, το πολύτιμο μέταλλο ανέκτησε περίπου 20% της αξίας του, με το ράλι να τροφοδοτείται από τη διακοπή λειτουργίας μεγάλου κινεζικού ορυχείου που αντιστοιχούσε στο 6% της παγκόσμιας παραγωγής, σύμφωνα με στοιχεία του Bloomberg.

Η είδηση πυροδότησε άλμα τιμών και αναθέρμανση επενδυτικού ενδιαφέροντος, αν και η επανεκκίνηση της παραγωγής νωρίτερα από το αναμενόμενο ανέκοψε την άνοδο.
Αναλυτές σημειώνουν ότι ακόμη και βραχυπρόθεσμες διακοπές είναι ικανές να αναδείξουν το πόσο εύθραυστη είναι η ισορροπία προσφοράς-ζήτησης στην αγορά λιθίου.

Το τέλος της «ανεξέλεγκτης παραγωγής» στην Κίνα

Ο Michael Widmer της BofA εκτιμά ότι η εκστρατεία «Anti-Involution» του Πεκίνου, μια πολιτική περιορισμού της υπερπαραγωγικής ικανότητας σε κρίσιμους βιομηχανικούς κλάδους, μπορεί να σηματοδοτεί το τέλος της ανεξέλεγκτης αύξησης παραγωγής λιθίου.

Η Κίνα, που παραμένει ο μεγαλύτερος επεξεργαστής και παραγωγός λιθίου στον κόσμο, επιχειρεί να ρυθμίσει την προσφορά ώστε να διατηρήσει σταθερές τιμές και βιώσιμα περιθώρια κέρδους. Παρόμοια στρατηγική ακολουθούν και παραγωγοί στην Αυστραλία, επιδεικνύοντας «εθελοντική πειθαρχία» στις εξαγωγές.

Παρά ταύτα, η τρέχουσα τιμή παραμένει κάτω από τα 11.000 δολάρια/τόνο, καθιστώντας ζημιογόνα τη λειτουργία πολλών ορυχείων υψηλού κόστους, τα οποία χρειάζονται τιμές άνω των 17.000 δολαρίων για να καλύψουν το λειτουργικό τους κόστος.

Η BofA βλέπει ανατροπή της τάσης ως το 2027

Σύμφωνα με την Bank of America, το σημερινό πλεόνασμα είναι παροδικό. Η έλλειψη νέων επενδύσεων και η εκτόξευση της ζήτησης για μπαταρίες, τεχνητή νοημοσύνη και data centers αναμένεται να ανατρέψουν την ισορροπία της αγοράς ως το 2027.

Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας (IEA) προβλέπει ότι, ακόμη και χωρίς νέα μέτρα για μείωση εκπομπών, η ζήτηση λιθίου θα αυξηθεί 4,5 φορές έως το 2040.

Το πρόβλημα είναι πως η προβλεπόμενη προσφορά καλύπτει μόνο το 50% αυτής της ζήτησης, ενώ η επεξεργασία του 70% του λιθίου πραγματοποιείται στην Κίνα, γεγονός που προσδίδει στο μέταλλο υψηλό γεωπολιτικό ρίσκο.

Γεωπολιτική συγκέντρωση και παράλληλοι κίνδυνοι σε κοβάλτιο και νικέλιο

Η εξάρτηση από λίγους παραγωγούς δεν περιορίζεται στο λίθιο. Στο κοβάλτιο, κρίσιμο μέταλλο για μπαταρίες, το 75% της παγκόσμιας παραγωγής προέρχεται από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, όπου κινεζικές εταιρείες ελέγχουν τα περισσότερα μεταλλευτικά έργα.

Η πρόσφατη αναστολή εξαγωγών από το Κονγκό οδήγησε σε ράλι 50% στις τιμές, ενώ η σταδιακή μετάβαση της Κίνας σε μπαταρίες χωρίς κοβάλτιο πιέζει και αυτή τις διεθνείς αγορές.

Παράλληλα, το νικέλιο, που θεωρείται δεύτερο κρίσιμο μέταλλο της ηλεκτροκίνησης, παραμένει αδύναμο, με τις τιμές να αυξάνονται μόλις 3% τον Αύγουστο. Η Ινδονησία, βασικός παραγωγός, σχεδιάζει περιορισμούς παραγωγής για λόγους βιωσιμότητας, ενώ η χαμηλή ζήτηση στη χαλυβουργία δεν αφήνει περιθώρια για άμεση ανάκαμψη.

Το λίθιο ως στρατηγικός πυλώνας της ενεργειακής μετάβασης

Παρά τις διακυμάνσεις, το λίθιο παραμένει θεμέλιο της πράσινης οικονομίας. Από τις μπαταρίες ηλεκτρικών αυτοκινήτων έως την αποθήκευση ενέργειας σε δίκτυα ΑΙ και data centers, η συγκέντρωση παραγωγής και επεξεργασίας σε λίγες χώρες καθιστά το μέταλλο κρίσιμο εργαλείο γεωπολιτικής ισχύος.

Οι διεθνείς οίκοι προειδοποιούν ότι η Ευρώπη και οι ΗΠΑ πρέπει να επιταχύνουν τις επενδύσεις σε νέα ορυχεία και υποδομές επεξεργασίας, ώστε να αποφύγουν νέες ενεργειακές εξαρτήσεις.
Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει η BofA, «το λίθιο δεν είναι πλέον απλώς μετάλλευμα, είναι το νέο πετρέλαιο της ψηφιακής εποχής».

Διαβάστε επίσης: Συνεδρίασε το Αμερικανο-Ουκρανικό Ταμείο: Στην ατζέντα επενδύσεις σε λιθίο και τεχνητή νοημοσύνη