Ακίνητα: «Ξεμπλοκάρουν» χιλιάδες μεταβιβάσεις μετά τις αποφάσεις των δασικών επιτροπών

Το άρθρο 93 του νόμου 5299/2026 ξεμπλοκάρει μεταβιβαστικά συμβόλαια, εφόσον οι ιδιοκτήτες έχουν δικαιωθεί από τις δασικές επιτροπές

Μια σημαντική διέξοδο για χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων, οι οποίοι είχαν δικαιωθεί από τις δασικές επιτροπές αλλά παρέμεναν εγκλωβισμένοι σε μια ατελείωτη διοικητική καθυστέρηση, φέρνει το άρθρο 93 του νόμου 5299/2026. Η νέα διάταξη επιτρέπει τη σύνταξη μεταβιβαστικών συμβολαίων για εκτάσεις που είχαν χαρακτηριστεί ή περιληφθεί σε δασικούς χάρτες, εφόσον έχουν γίνει δεκτές οι αντιρρήσεις ή τα αιτήματα αναμόρφωσης των ενδιαφερομένων.

Πρόκειται για μια ρύθμιση με άμεσο πρακτικό και πολιτικό βάρος, καθώς αγγίζει ένα από τα πιο επίμονα προβλήματα της ελληνικής ιδιοκτησίας: την αδυναμία αξιοποίησης ακινήτων εξαιτίας της αργής ενσωμάτωσης των αποφάσεων των Επιτροπών Εξέτασης Αντιρρήσεων στους δασικούς χάρτες.

Μέχρι σήμερα, πολλοί πολίτες είχαν κερδίσει την υπόθεσή τους ενώπιον των αρμόδιων επιτροπών, όμως δεν μπορούσαν να πουλήσουν, να μεταβιβάσουν, να δωρίσουν ή να παραχωρήσουν το ακίνητό τους με γονική παροχή, επειδή ο δασικός χάρτης δεν είχε ακόμη αναμορφωθεί. Με άλλα λόγια, είχαν δικαιωθεί στα χαρτιά, αλλά η περιουσία τους παρέμενε πρακτικά παγωμένη.

Η νέα ρύθμιση επιχειρεί να κλείσει αυτό το κενό. Μέχρι να ολοκληρωθεί η αναμόρφωση του δασικού χάρτη, στο συμβόλαιο θα μπορεί να προσαρτάται αντίγραφο της απόφασης της Επιτροπής Εξέτασης Αντιρρήσεων ή της απόφασης έγκρισης αναμόρφωσης του χάρτη, με τον αριθμό διαδικτυακής ανάρτησης στη «Διαύγεια» και το απαιτούμενο τοπογραφικό διάγραμμα σε εξαρτημένες συντεταγμένες ΕΓΣΑ.

Η αλλαγή αυτή δεν είναι τυπική. Είναι ουσιαστική. Αφαιρεί από τη διοικητική καθυστέρηση τη δυνατότητα να ακυρώνει στην πράξη ένα δικαίωμα που έχει ήδη αναγνωριστεί. Για την αγορά ακινήτων, ιδίως σε περιοχές όπου οι δασικοί χάρτες έχουν προκαλέσει μαζικές εκκρεμότητες, η διάταξη μπορεί να λειτουργήσει ως μοχλός απελευθέρωσης συναλλαγών που παρέμεναν μπλοκαρισμένες για χρόνια.

Τι προβλέπει το άρθρο 93 και ποια συμβόλαια μπορούν να γίνουν άμεσα

Ο νόμος 5299/2026, που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, περιλαμβάνει ρυθμίσεις για την ενέργεια, την πολεοδομία, την περιβαλλοντική προστασία και τους δασικούς χάρτες. Στο άρθρο 93 ενσωματώνεται μια κρίσιμη τροποποίηση στο καθεστώς των μεταβιβάσεων ακινήτων που συνδέονται με εκκρεμότητες δασικού χαρακτήρα.

Η βασική πρόβλεψη είναι ότι, ειδικά για εκτάσεις που έχουν περιληφθεί στην ανάρτηση ή στον κυρωμένο δασικό χάρτη, αλλά για τις οποίες έγιναν δεκτές αντιρρήσεις ή αιτήματα αναμόρφωσης, δεν απαιτείται να αναμένει ο ιδιοκτήτης την τελική αναμόρφωση του χάρτη για να προχωρήσει σε συμβόλαιο.

Στη θέση του πιστοποιητικού της αρμόδιας δασικής υπηρεσίας, προσαρτάται στο συμβόλαιο η σχετική απόφαση της Επιτροπής ή η απόφαση έγκρισης αναμόρφωσης του οικείου δασικού χάρτη. Η προσάρτηση αυτή γίνεται με ποινή ακυρότητας, γεγονός που σημαίνει ότι αποτελεί απαραίτητο στοιχείο για την εγκυρότητα της συναλλαγής.

Παράλληλα, απαιτείται τοπογραφικό διάγραμμα εξαρτημένων συντεταγμένων ΕΓΣΑ, επί του οποίου ο συντάκτης βεβαιώνει ότι το ακίνητο που μεταβιβάζεται είναι το ίδιο ακίνητο για το οποίο έγιναν δεκτές οι αντιρρήσεις ή το αίτημα αναμόρφωσης. Με αυτόν τον τρόπο, το κράτος επιχειρεί να δημιουργήσει μια ασφαλή διαδικασία που επιτρέπει τις συναλλαγές χωρίς να ανοίγει παράθυρο αμφισβήτησης ή κατάχρησης.

Η πρακτική σημασία είναι μεγάλη. Πώληση, διανομή, δωρεά και γονική παροχή μπορούν πλέον να προχωρούν χωρίς να παραμένουν όμηροι της χρονικής αδυναμίας των υπηρεσιών να ενημερώσουν τους δασικούς χάρτες. Για πολλούς ιδιοκτήτες, αυτό σημαίνει ότι περιουσιακά στοιχεία που είχαν μείνει ανενεργά μπορούν να επανέλθουν στην οικονομική ζωή.

Η ΠΟΜΙΔΑ, μέσω του προέδρου της Στράτου Παραδιά, χαρακτήρισε τη ρύθμιση ιδιαίτερα θετική, επισημαίνοντας ότι αφορά πολλές χιλιάδες πολίτες σε όλη τη χώρα. Όπως ανέφερε, το πρόβλημα δεν ήταν η ουσία των υποθέσεων, αφού οι πολίτες είχαν ήδη δικαιωθεί, αλλά η αδυναμία της Διοίκησης να ενσωματώσει εγκαίρως τις αποφάσεις στους δασικούς χάρτες.

Η ΠΟΜΙΔΑ ζητά επέκταση της ρύθμισης και για άλλες κατηγορίες ιδιοκτητών

Παρά τη θετική αποτίμηση της νέας διάταξης, η ΠΟΜΙΔΑ ζητά να μην περιοριστεί η ρύθμιση μόνο στις περιπτώσεις όπου έχουν γίνει δεκτές αντιρρήσεις ή αιτήματα αναμόρφωσης. Η οργάνωση των ιδιοκτητών θεωρεί ότι το ίδιο καθεστώς θα πρέπει να επεκταθεί και σε περιπτώσεις όπου οι ιδιοκτήτες έχουν ζητήσει αναμόρφωση του δασικού χάρτη βάσει οικοδομικής άδειας ή διαδικασίας εποικισμού.

Το αίτημα αυτό ανοίγει έναν ευρύτερο πολιτικό και θεσμικό διάλογο για το πώς πρέπει να αντιμετωπίζονται οι περιουσίες που έχουν εγκλωβιστεί σε δασικές εκκρεμότητες, συχνά χωρίς υπαιτιότητα των ιδιοκτητών. Η ΠΟΜΙΔΑ υποστηρίζει ότι δεν μπορεί η κρατική καθυστέρηση να ακυρώνει στην πράξη το δικαίωμα διάθεσης της ιδιωτικής περιουσίας, ιδίως όταν υπάρχουν διοικητικά ή πολεοδομικά στοιχεία που τεκμηριώνουν τον μη δασικό χαρακτήρα μιας έκτασης.

Η νέα ρύθμιση είναι θετική και για τη Δασική Διοίκηση, καθώς μειώνει την πίεση των πολιτών προς τις υπηρεσίες. Όταν ο ιδιοκτήτης μπορεί να προχωρήσει σε συμβόλαιο με βάση μια ήδη αναρτημένη απόφαση στη «Διαύγεια», η ανάγκη για συνεχείς αιτήσεις, παρεμβάσεις και διοικητική επιτάχυνση περιορίζεται σημαντικά.

Διαβάστε επίσης: ΑΑΔΕ: Πτώση εσόδων από μεταβιβάσεις ακινήτων – Άνοδος στις γονικές παροχές