Ανάλυση Eurobank: Άνοδος επενδύσεων στο 16,9% του ΑΕΠ το 2025 – Κατοικίες και κατασκευές οδηγούν την ανάκαμψη, με στοίχημα την ποιότητα
Η ελληνική οικονομία δείχνει σαφή σημάδια επενδυτικής ανάκαμψης την τελευταία εξαετία, ωστόσο πίσω από τη θετική εικόνα αναδύεται μια πιο σύνθετη πραγματικότητα: η αύξηση των επενδύσεων είναι γεγονός, αλλά η ποιότητα και η κατεύθυνσή τους θα καθορίσουν την επόμενη ημέρα της ανάπτυξης.
Σύμφωνα με την ανάλυση της Eurobank Research, το μερίδιο των επενδύσεων παγίων στο ΑΕΠ ενισχύθηκε σημαντικά, φτάνοντας στο 16,9% το 2025 από μόλις 11,0% το 2019. Πρόκειται για μια ουσιαστική ανάκαμψη, η οποία μειώνει το επενδυτικό χάσμα με την Ευρωζώνη στις 4,3 ποσοστιαίες μονάδες, από 8,8 π.μ. τα προηγούμενα χρόνια .
Η εξέλιξη αυτή δεν είναι τυχαία. Συνδέεται με τη βελτίωση της δημοσιονομικής εικόνας, την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας, την αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, αλλά και την ανάγκη αντικατάστασης ενός παλαιωμένου παραγωγικού εξοπλισμού που άφησε πίσω της η δεκαετής κρίση.
Ποιοι κλάδοι «σήκωσαν» την επενδυτική ανάκαμψη
Η ανάλυση αποκαλύπτει με σαφήνεια ότι η ανάκαμψη δεν κατανέμεται ισομερώς. Οι κατοικίες αναδεικνύονται ως ο βασικός μοχλός, συμβάλλοντας κατά 28,3% στην αύξηση των επενδύσεων, δηλαδή περίπου 6,1 δισ. ευρώ από το σύνολο των 21,6 δισ. ευρώ που προστέθηκαν την περίοδο 2020-2025 .
Ακολουθούν οι λοιπές κατασκευές, όπως έργα υποδομών και επαγγελματικά ακίνητα, με συμμετοχή 24,7%, ενώ σημαντική είναι και η συνεισφορά του μηχανολογικού εξοπλισμού και των οπλικών συστημάτων, που φτάνει το 20,4%.
Πιο πίσω, αλλά με αυξανόμενη σημασία, βρίσκονται τα λεγόμενα «άυλα» επενδυτικά αγαθά -όπως η έρευνα, το λογισμικό και τα δεδομένα- με ποσοστό 13,5%, στοιχείο που δείχνει μια σταδιακή στροφή προς την οικονομία της γνώσης.
Η εικόνα συμπληρώνεται από τον μεταφορικό εξοπλισμό (7,5%) και τον εξοπλισμό τεχνολογίας πληροφορικής και επικοινωνιών (5,9%), ενώ τα αγροτικά προϊόντα εμφανίζουν οριακά αρνητική συμβολή.
Το κρίσιμο συμπέρασμα είναι ότι η πρώτη φάση της επενδυτικής ανάκαμψης στηρίχθηκε κυρίως σε κατασκευές και κατοικίες – έναν τομέα που είχε καταρρεύσει την προηγούμενη δεκαετία και τώρα ανακάμπτει δυναμικά.
Το «κενό» παραμένει – Οι επενδύσεις δεν έχουν ακόμη φτάσει το ευρωπαϊκό επίπεδο
Παρά τη σημαντική πρόοδο, η Ελλάδα εξακολουθεί να υστερεί έναντι της Ευρωζώνης. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία (πίνακας στη σελίδα 3), το συνολικό ποσοστό επενδύσεων παραμένει χαμηλότερο, ενώ ειδικά στις κατοικίες το ποσοστό στο ΑΕΠ (3,1%) υπολείπεται σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου (5,3%) .
Ταυτόχρονα, η εθνική αποταμίευση δεν ακολουθεί την ίδια ανοδική πορεία, γεγονός που οδηγεί σε διεύρυνση του ελλείμματος στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, το οποίο έφτασε στο -5,7% του ΑΕΠ το 2025.
Η αντίφαση αυτή αποτυπώνει ένα βασικό δομικό ζήτημα: οι επενδύσεις αυξάνονται, αλλά δεν στηρίζονται επαρκώς σε εγχώριους πόρους, κάτι που δημιουργεί εξωτερικές ανισορροπίες.
Το μεγάλο στοίχημα: Από την ποσότητα στην ποιότητα των επενδύσεων
Η ουσία πλέον δεν βρίσκεται μόνο στην αύξηση των επενδύσεων, αλλά στη σύνθεσή τους. Η εμπειρία της προ κρίσης περιόδου λειτουργεί ως προειδοποίηση, καθώς τότε η υπερβολική εξάρτηση από τις κατοικίες οδήγησε σε στρεβλώσεις.
Σήμερα, η πρόκληση είναι διαφορετική. Η ελληνική οικονομία καλείται να κατευθύνει περισσότερους πόρους σε τομείς που ενισχύουν την παραγωγικότητα, την καινοτομία και την εξωστρέφεια. Δηλαδή σε τεχνολογία, έρευνα, υποδομές υψηλής αξίας και ψηφιακό μετασχηματισμό.
Όπως επισημαίνεται χαρακτηριστικά στην ανάλυση, η δημιουργία σύγχρονου κεφαλαιουχικού εξοπλισμού -τόσο υλικού όσο και άυλου- μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για βιώσιμη ανάπτυξη και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας .
Μ.Η.Τ. 242183