Παρά την εκτεταμένη ψηφιακή υποδομή και την υψηλή υιοθέτηση του Διαδικτύου από επιχειρήσεις και καταναλωτές, η συμβολή των online πωλήσεων στον συνολικό κύκλο εργασιών της ελληνικής επιχειρηματικής δραστηριότητας παραμένει χαμηλή. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Έρευνας Χρήσης Τεχνολογιών Πληροφόρησης και Ηλεκτρονικού Εμπορίου της ΕΛΣΤΑΤ για το 2025, μόλις το 9,5% του συνολικού τζίρου των επιχειρήσεων προέρχεται από πωλήσεις μέσω διαδικτύου.
Σε απόλυτους αριθμούς, οι ηλεκτρονικές πωλήσεις ανήλθαν σε 36,1 δισ. ευρώ επί συνολικού κύκλου εργασιών 380,8 δισ. ευρώ, γεγονός που καταδεικνύει ότι το ηλεκτρονικό εμπόριο λειτουργεί κυρίως ως συμπληρωματικό και όχι ως βασικό κανάλι εσόδων για την πλειονότητα των ελληνικών επιχειρήσεων.
Ψηφιακή ετοιμότητα χωρίς αντίστοιχη εμπορική αξιοποίηση
Η ψηφιακή διείσδυση στις επιχειρήσεις είναι σχεδόν καθολική. Από τις 47.849 επιχειρήσεις με απασχόληση άνω των 10 ατόμων που περιλαμβάνονται στην έρευνα, το 98,7% διαθέτει σύνδεση στο Διαδίκτυο μέσω σταθερών ή κινητών δικτύων. Ωστόσο, μόνο το 25,8% των επιχειρήσεων (12.347 μονάδες) δήλωσε ότι πραγματοποίησε πωλήσεις μέσω ιστοσελίδων, ειδικών εφαρμογών ή συστημάτων ηλεκτρονικής ανταλλαγής δεδομένων (EDI).
Η απόκλιση αυτή υποδηλώνει διαρθρωτικό χάσμα μεταξύ βασικής ψηφιακής υποδομής και ουσιαστικής ενσωμάτωσης του ηλεκτρονικού εμπορίου στη στρατηγική πωλήσεων. Η ύπαρξη σύνδεσης στο Διαδίκτυο δεν συνεπάγεται αυτομάτως ψηφιακή επιχειρησιακή ωριμότητα ή αξιοποίηση των online καναλιών ως κύριου μηχανισμού δημιουργίας αξίας.
Ψηφιακά ώριμη ζήτηση από την πλευρά των καταναλωτών
Σε αντίθεση με την περιορισμένη εμπορική αξιοποίηση από τις επιχειρήσεις, η καταναλωτική πλευρά εμφανίζει υψηλό βαθμό ψηφιακής ωριμότητας. Το 2025, το 89,2% του πληθυσμού ηλικίας 16–74 ετών χρησιμοποίησε το Διαδίκτυο, ενώ το 88,7% των νοικοκυριών διέθετε σύνδεση από την κατοικία του.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το γεγονός ότι το 69,2% των χρηστών του Διαδικτύου πραγματοποίησε ηλεκτρονικές αγορές αγαθών ή υπηρεσιών για προσωπική χρήση κατά το πρώτο τρίμηνο του 2025, σημειώνοντας αύξηση 6,4 ποσοστιαίων μονάδων σε ετήσια βάση. Το στοιχείο αυτό επιβεβαιώνει ότι η ζήτηση για ηλεκτρονικές συναλλαγές είναι υπαρκτή και ενισχυόμενη.
Δομή των online αγορών: έμφαση στις υπηρεσίες
Η κατανομή των ηλεκτρονικών αγορών δείχνει σαφή κυριαρχία των υπηρεσιών έναντι των φυσικών προϊόντων. Το 61,8% των online καταναλωτών αγόρασε εισιτήρια για πολιτιστικές, αθλητικές ή ψυχαγωγικές δραστηριότητες, ενώ το 53,6% πραγματοποίησε αγορές υπηρεσιών μεταφοράς και μετακίνησης.
Οι online κρατήσεις καταλυμάτων αφορούσαν το 40,9% των χρηστών, επιβεβαιώνοντας τον κομβικό ρόλο του τουριστικού τομέα στο ψηφιακό οικοσύστημα. Παράλληλα, υψηλή είναι η συμμετοχή των συνδρομητικών υπηρεσιών, με το 57% των καταναλωτών να αγοράζει ή να ανανεώνει συνδρομές streaming, ενώ μικρότερα αλλά αξιοσημείωτα ποσοστά καταγράφονται σε ψηφιακό περιεχόμενο, τηλεπικοινωνίες, υπηρεσίες κοινής ωφέλειας και ασφαλιστικά προϊόντα.
Το αναπτυξιακό όριο του 10% και οι προϋποθέσεις υπέρβασής του
Τα διαθέσιμα δεδομένα υποδεικνύουν ότι η ελληνική αγορά ηλεκτρονικού εμπορίου φαίνεται να προσκρούει σε ένα άτυπο «ταβάνι» γύρω στο 10% του συνολικού κύκλου εργασιών. Το όριο αυτό δεν σχετίζεται με την πρόσβαση στο Διαδίκτυο ή με την ετοιμότητα των καταναλωτών, αλλά με τη δομή, την κλίμακα και το επίπεδο ψηφιακής στρατηγικής των επιχειρήσεων.
Η υπέρβαση αυτού του ορίου προϋποθέτει στοχευμένες επενδύσεις σε ψηφιακές δεξιότητες, προηγμένα πληροφοριακά συστήματα, ανάλυση δεδομένων πελατών και τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η αυτοματοποίηση διαδικασιών. Σε διαφορετική περίπτωση, το ηλεκτρονικό εμπόριο θα συνεχίσει να λειτουργεί ως δευτερεύον κανάλι, χωρίς να μετασχηματίζει ουσιαστικά το επιχειρηματικό μοντέλο και τη δυναμική εσόδων των ελληνικών επιχειρήσεων.
Μ.Η.Τ. 242183