Στουρνάρας «δείχνει» δημοσιονομικό χώρο: Πλεόνασμα-έκπληξη άνω του 4,4% του ΑΕΠ το 2025

Πρωτογενές πλεόνασμα άνω του 4,4% το 2025 προβλέπει ο Στουρνάρας – Δημοσιονομικός χώρος, αλλά με αυστηρούς όρους και έμφαση στον πληθωρισμό

Σαφές σήμα δημοσιονομικής αντοχής και ταυτόχρονα προσεκτικής αισιοδοξίας στέλνει ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, καθώς σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 αναμένεται να ξεπεράσει το 4,4% του ΑΕΠ, υπερβαίνοντας αισθητά τον αρχικό στόχο του 3,7%.

Η υπεραπόδοση αυτή δεν είναι απλώς ένα θετικό λογιστικό αποτέλεσμα. Εφόσον επιβεβαιωθεί και επισήμως από τη Eurostat, δημιουργεί έναν πραγματικό δημοσιονομικό χώρο που μπορεί να αξιοποιηθεί από την κυβέρνηση για παρεμβάσεις στήριξης, σε μια περίοδο που η διεθνής αβεβαιότητα και οι γεωπολιτικές εντάσεις πιέζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Δημοσιονομική «ανάσα» με όρους – Τι σημαίνει για την οικονομική πολιτική

Η υπέρβαση του στόχου λειτουργεί ως ένα ισχυρό «μαξιλάρι» για την οικονομική πολιτική, ωστόσο ο ίδιος ο διοικητής της ΤτΕ θέτει σαφείς προϋποθέσεις. Η όποια αξιοποίηση του δημοσιονομικού χώρου, όπως επισημαίνει, δεν μπορεί να γίνει ανεξέλεγκτα, αλλά οφείλει να είναι στοχευμένη, προσωρινή και προσαρμοσμένη στις πραγματικές ανάγκες της οικονομίας.

Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι η κυβέρνηση έχει τη δυνατότητα να ενεργοποιήσει νέα μέτρα στήριξης, κυρίως για να αντισταθμίσει τις επιπτώσεις από την ενεργειακή αβεβαιότητα και τον πληθωρισμό που τροφοδοτείται από τη διεθνή κρίση. Το μήνυμα, ωστόσο, είναι ξεκάθαρο: δεν υπάρχει περιθώριο για μόνιμες παροχές που θα διαταράξουν τη δημοσιονομική ισορροπία.

Ο επίμονος πληθωρισμός και οι δομικές αδυναμίες

Παρά τη θετική εικόνα στα δημόσια οικονομικά, ο Γιάννης Στουρνάρας εστιάζει σε ένα διαχρονικό πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας: τον υψηλότερο πληθωρισμό σε σχέση με την Ευρωζώνη. Όπως επισημαίνει, η ελληνική οικονομία εμφανίζει θετικό παραγωγικό κενό, δηλαδή η ζήτηση υπερβαίνει τις παραγωγικές δυνατότητες, γεγονός που διατηρεί τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.

Πέρα από τη ζήτηση, ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και σε στρεβλώσεις της αγοράς, όπως η συγκέντρωση σε συγκεκριμένους κλάδους και τα εμπόδια στον ανταγωνισμό. Η σύσταση προς την κυβέρνηση είναι σαφής: να εντοπιστούν και να αρθούν τα εμπόδια εισόδου νέων επιχειρήσεων, ώστε να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός και να αποκλιμακωθούν οι πληθωριστικές πιέσεις με πιο βιώσιμο τρόπο.

Φοροαπαλλαγές στο μικροσκόπιο – Η ανάγκη επανασχεδιασμού

Ένα ακόμη κρίσιμο σημείο της παρέμβασης Στουρνάρα αφορά το φορολογικό σύστημα και ειδικότερα τις φοροαπαλλαγές. Η Τράπεζα της Ελλάδος δεν εισηγείται κατάργηση, αλλά επαναξιολόγηση με όρους αποτελεσματικότητας και στόχευσης.

Η συζήτηση που ανοίγει αφορά το κατά πόσο τα υφιστάμενα φορολογικά μέτρα εξυπηρετούν πραγματικά κοινωνικούς και αναπτυξιακούς στόχους ή αν απαιτείται μια συνολική αναθεώρηση του πλαισίου. Η αναφορά σε μια νέα «Επιτροπή Γεωργακόπουλου» αποτυπώνει την ανάγκη για βαθύτερη θεσμική επανεκκίνηση στη φορολογική πολιτική.

Διαβάστε επίσης; Πιερρακάκης: Ανοδικό πρωτογενές πλεόνασμα και ενδεχόμενα μέτρα στήριξης