Σε φάση ριζικής αναδιοργάνωσης περνά ο ΠΟΥ – Τι σημαίνει η αποχώρηση του βασικού χρηματοδότη των ΗΠΑ από το 2026

Σε τροχιά αναδιάρθρωσης μπαίνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), καθώς το πάγωμα της αμερικανικής χρηματοδότησης οδηγεί σε έλλειμμα έως 650 εκατ. δολαρίων για τη διετία 2026–2027. Ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεέσους ενημέρωσε τα κράτη-μέλη και το προσωπικό ότι οι οικονομικές αντοχές του οργανισμού φθίνουν επικίνδυνα, υποχρεώνοντάς τον να προχωρήσει σε σημαντική μείωση προσωπικού και δραστηριοτήτων.

Το σοκ προέρχεται κυρίως από την άρνηση της κυβέρνησης Τραμπ να καταβάλει την αμερικανική συμβολή για τα έτη 2024 και 2025, ενώ η πλήρης αποχώρηση των ΗΠΑ από τον ΠΟΥ έχει ήδη προγραμματιστεί για τον Ιανουάριο του 2026. Πρόκειται για τον ιστορικά μεγαλύτερο χορηγό του οργανισμού.

Από 76 τμήματα σε 34 – Μείωση 25% στο μισθολογικό κόστος

Ο Δρ. Τέντρος εξήγησε πως η κρίση οδηγεί σε ριζική αναδιάρθρωση του οργανισμού, με την ομάδα διοίκησης να περιορίζεται από 12 σε 7 άτομα και τα επιμέρους τμήματα να συρρικνώνονται από 76 σε μόλις 34. Η περικοπή υπολογίζεται ότι θα καλύψει το 25% του κόστους μισθοδοσίας, αν και ο επικεφαλής του ΠΟΥ διευκρίνισε ότι αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα απολύσεις στο ίδιο ποσοστό.

Το βάρος των περικοπών θα πέσει κυρίως στη διοικητική δομή στη Γενεύη, όπου φιλοξενείται η κεντρική έδρα του οργανισμού. «Ξεκινάμε από την κορυφή, παρότι πρόκειται για επώδυνες αποφάσεις», τόνισε.

Η ανθρωπιστική βοήθεια σε παγκόσμιο αδιέξοδο

Πέρα από τις ΗΠΑ, κι άλλες χώρες έχουν προχωρήσει σε περικοπές της κρατικής αναπτυξιακής και ανθρωπιστικής βοήθειας, γεγονός που δημιουργεί ντόμινο ασφυξίας στις επιχειρήσεις του ΠΟΥ διεθνώς. Ο Οργανισμός απασχολεί περίπου 8.000 υπαλλήλους, επιστήμονες και διοικητικούς, με παγκόσμια αποστολή στη διαχείριση πανδημιών, εμβολιασμών και ανθρωπιστικών κρίσεων.

Η διαφαινόμενη αποδυνάμωση του ΠΟΥ έρχεται σε μια εποχή αυξανόμενων υγειονομικών προκλήσεων, με τις διεθνείς ανισότητες στην πρόσβαση στην υγεία να διευρύνονται.

Η αποχώρηση των ΗΠΑ από τον ΠΟΥ δεν είναι απλώς ένα γραφειοκρατικό γεγονός. Είναι ένα γεωπολιτικό σοκ με βαθιές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία διεθνώς, που ήδη μεταφράζεται σε απώλεια θέσεων εργασίας, συρρίκνωση δράσεων και μείωση της ικανότητας του ΠΟΥ να ανταποκριθεί σε κρίσεις.

Διαβάστε επίσης:

Η κυβέρνηση Τραμπ «ξηλώνει» την USAID: 83% περικοπές στην ανθρωπιστική βοήθεια