ΑΑΔΕ: Νέοι κανόνες για τη φορολογική ενημερότητα – Πότε παρακρατείται έως και το 50% του τιμήματος

Η ΑΑΔΕ αποσαφηνίζει με νέα εγκύκλιο τους κανόνες για την έκδοση φορολογικής ενημερότητας – Οι τέσσερις μεγάλες αλλαγές

Σαφέστερο πλαίσιο για την έκδοση φορολογικής ενημερότητας διαμορφώνει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), επιχειρώντας να δώσει λύσεις σε ζητήματα που αφορούν φορολογούμενους με οφειλές προς το Δημόσιο.

Με νέα εγκύκλιο, η φορολογική διοίκηση διευκρινίζει πότε μπορεί να εκδοθεί αποδεικτικό φορολογικής ενημερότητας, ποιες παρακρατήσεις εφαρμόζονται σε μεταβιβάσεις ακινήτων, πώς αντιμετωπίζονται οι οφειλές που βρίσκονται σε αναστολή είσπραξης, αλλά και τι ισχύει για διαχειριστές και μετόχους επιχειρήσεων που φέρουν αλληλέγγυα ευθύνη για εταιρικά χρέη.

Παράλληλα, αποσαφηνίζονται οι κανόνες για τις περιπτώσεις συμψηφισμού απαιτήσεων από το Δημόσιο με φορολογικές οφειλές, ώστε να περιοριστούν οι αμφισβητήσεις κατά την εφαρμογή της νομοθεσίας.

Μεταβιβάσεις ακινήτων: Πότε παρακρατείται μέρος του τιμήματος

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει η εγκύκλιος στις μεταβιβάσεις ακινήτων όταν ο πωλητής έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την Εφορία που υπερβαίνουν τις 50.000 ευρώ και τελούν σε καθεστώς αναστολής είσπραξης.

Στην περίπτωση αυτή, για την έκδοση φορολογικής ενημερότητας προβλέπεται παρακράτηση του 50% του τιμήματος της αγοραπωλησίας, υπό την προϋπόθεση ότι το συμφωνηθέν τίμημα δεν υπολείπεται της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου. Σε κάθε περίπτωση, το ποσό που παρακρατείται δεν μπορεί να υπερβαίνει το ύψος της οφειλής.

Ωστόσο, η εγκύκλιος εισάγει σημαντική ευελιξία όταν η αναστολή είσπραξης έχει χορηγηθεί με δικαστική απόφαση ή απόφαση της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ). Εφόσον ο φορολογούμενος παρέχει επαρκείς εγγυήσεις, όπως υποθήκη σε άλλο ακίνητο ή άλλη εμπράγματη ασφάλεια, η παρακράτηση μπορεί να περιοριστεί ακόμη και στο 5% του τιμήματος.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί πώληση ακινήτου αξίας 100.000 ευρώ από φορολογούμενο που έχει οφειλή 80.000 ευρώ σε αναστολή. Με το γενικό καθεστώς θα παρακρατούνταν 50.000 ευρώ. Αν όμως προσφερθεί επαρκής διασφάλιση για το υπόλοιπο ποσό, η παρακράτηση περιορίζεται στις 5.000 ευρώ, επιτρέποντας στον πωλητή να εισπράξει σχεδόν ολόκληρο το τίμημα χωρίς να θίγονται τα συμφέροντα του Δημοσίου.

Τι αλλάζει για διαχειριστές εταιρειών και τη βεβαίωση οφειλής

Νέες διευκρινίσεις παρέχονται και για τα φυσικά πρόσωπα που ευθύνονται αλληλεγγύως για χρέη επιχειρήσεων, όπως διαχειριστές, μέλη διοίκησης και μέτοχοι.

Η ΑΑΔΕ προβλέπει ότι όταν η συμμετοχή σε μη εισηγμένη εταιρεία δεν υπερβαίνει το 5% ή το 0,5% σε εισηγμένη εταιρεία κατά τα δύο τελευταία χρόνια της θητείας του υπόχρεου και οι εταιρικές οφειλές είναι ρυθμισμένες ή βρίσκονται σε αναστολή, οι συγκεκριμένες οφειλές δεν λαμβάνονται υπόψη κατά την έκδοση φορολογικής ενημερότητας.

Αντίθετα, όταν τα ποσοστά συμμετοχής είναι μεγαλύτερα από τα προβλεπόμενα όρια, οι οφειλές συνυπολογίζονται και ενδέχεται να επιβληθεί παρακράτηση, η οποία μπορεί να κυμαίνεται από 7% έως 70% για ρυθμισμένες οφειλές ή από 7% έως 50% όταν οι οφειλές τελούν σε αναστολή, ανάλογα με τις παρεχόμενες εξασφαλίσεις.

Η εγκύκλιος αποσαφηνίζει επίσης τις περιπτώσεις στις οποίες δεν εκδίδεται φορολογική ενημερότητα αλλά βεβαίωση οφειλής. Αυτό συμβαίνει όταν υπάρχουν ληξιπρόθεσμα χρέη που δεν έχουν ρυθμιστεί ή όταν το ποσό που πρέπει να παρακρατηθεί υπερβαίνει το τίμημα της μεταβίβασης.

Η βεβαίωση καταγράφει το συνολικό ύψος των οφειλών και επιτρέπει την ολοκλήρωση της συναλλαγής μόνο σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που προβλέπει η φορολογική νομοθεσία.

Συμψηφισμοί με απαιτήσεις από το Δημόσιο

Ξεχωριστό κεφάλαιο της εγκυκλίου αφορά τους συμψηφισμούς μεταξύ απαιτήσεων των φορολογουμένων από το Δημόσιο και των βεβαιωμένων φορολογικών οφειλών τους.

Η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι οι μη ληξιπρόθεσμες οφειλές δεν αποτελούν, κατά κανόνα, εμπόδιο για την έκδοση φορολογικής ενημερότητας. Εξαίρεση αποτελούν οι περιπτώσεις στις οποίες ο φορολογούμενος πρόκειται να εισπράξει χρήματα από φορέα της Κεντρικής Διοίκησης και ταυτόχρονα διαθέτει βεβαιωμένες οφειλές προς την Εφορία.

Στις περιπτώσεις αυτές ενεργοποιείται ο μηχανισμός συμψηφισμού, με αποτέλεσμα μέρος ή ακόμη και το σύνολο της απαίτησης να χρησιμοποιείται για την εξόφληση των φορολογικών υποχρεώσεων.

Ενδεικτικά, εάν ένας επαγγελματίας δικαιούται να εισπράξει 3.000 ευρώ από υπουργείο και ταυτόχρονα οφείλει 700 ευρώ στην Εφορία, το Δημόσιο θα συμψηφίσει αυτόματα το ποσό της οφειλής και ο δικαιούχος θα λάβει τελικά 2.300 ευρώ.

Με τη νέα εγκύκλιο, η ΑΑΔΕ επιχειρεί να δημιουργήσει ένα πιο σαφές και ενιαίο πλαίσιο εφαρμογής των κανόνων για τη φορολογική ενημερότητα, περιορίζοντας τις ερμηνευτικές ασάφειες και διευκολύνοντας τόσο τους φορολογουμένους όσο και τις συναλλαγές που απαιτούν αποδεικτικό φορολογικής ενημερότητας.