Η κυβέρνηση φέρνει ατομικές ρυθμίσεις έως 120 δόσεις και εξετάζει «κούρεμα» προσαυξήσεων για τα 50 δισ. ευρώ χρεών στον ΕΦΚΑ

Η κυβέρνηση επισπεύδει τη μεγάλη μεταρρύθμιση στη διαχείριση των ληξιπρόθεσμων ασφαλιστικών οφειλών, που έχουν ξεπεράσει το ιλιγγιώδες ποσό των 50 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό της υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Νίκης Κεραμέως και του διοικητή του e-ΕΦΚΑ Αλέξανδρου Βαρβέρη, μέχρι το τέλος του 2025 θα έχει επιλεγεί, μέσω διεθνούς διαγωνισμού, ιδιωτική εταιρεία ή κοινοπραξία συμβούλων, η οποία θα συμβάλει στη χάραξη στρατηγικής και την υποστήριξη του Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ).

Η καινοτομία του σχεδίου αφορά την εισαγωγή εξατομικευμένων ρυθμίσεων χρεών, ακόμη και για ομάδες οφειλετών με κοινά χαρακτηριστικά, ώστε να τερματιστεί το παρωχημένο μοντέλο των οριζόντιων ρυθμίσεων.

Νέο πλαίσιο: Ευελιξία στις δόσεις και κούρεμα προσαυξήσεων

Οι ιδιώτες θα έχουν συμβουλευτικό ρόλο και δεν θα εμπλέκονται στην άμεση είσπραξη. Θα εισηγούνται στον ΕΦΚΑ και το ΚΕΑΟ λύσεις για ατομικές ή ομαδικές ρυθμίσεις, αξιοποιώντας δεδομένα όπως η συναλλακτική συμπεριφορά, η πιστοληπτική ικανότητα και η προοπτική βιωσιμότητας των οφειλετών.

Η αποπληρωμή θα μπορεί να φτάνει έως τις 120 δόσεις σε περιπτώσεις που παρέχονται εξασφαλίσεις (π.χ. ακίνητα), ενώ για τους μεγαλοοφειλέτες προβλέπεται η προσφυγή στον εξωδικαστικό μηχανισμό, που θεωρείται η μόνη ρεαλιστική επιλογή για οφειλές άνω του 1 εκατ. ευρώ.

Κεντρικό ζήτημα αποτελεί η αντιμετώπιση των υπέρογκων προσαυξήσεων, που σήμερα ανέρχονται σε 20,44 δισ. ευρώ, σχεδόν το 41% του συνολικού χρέους. Η κυβέρνηση και το ΚΕΑΟ εξετάζουν προτάσεις για κούρεμα ή πάγωμα των προσαυξήσεων, ώστε να αποτραπεί η συνεχής διόγκωση των χρεών λόγω ανατοκισμού 8,5% ετησίως από το 2013.

Το προφίλ των οφειλετών και οι χαμένες ρυθμίσεις

Το 87% των οφειλετών (φυσικά και νομικά πρόσωπα) χρωστούν έως 30.000 ευρώ, αλλά δυσκολεύονται να τηρήσουν την πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων. Από την άλλη, μόλις 2.859 μεγαλοοφειλέτες συγκεντρώνουν πάνω από 12 δισ. ευρώ χρεών.

Η μέχρι σήμερα εμπειρία των ρυθμίσεων αποκαλύπτει την αναποτελεσματικότητα του συστήματος:

• Από τα 30,3 δισ. ευρώ που εντάχθηκαν σε ρυθμίσεις έως τον Ιούνιο 2025, μόλις 6,9 δισ. ευρώ (23%) παραμένουν ενεργά.

• Περίπου 19,5 δισ. ευρώ (64%) εγκαταλείφθηκαν στη διάρκεια των ρυθμίσεων.

• Μόνο 3,9 δισ. ευρώ (13%) έχουν αποπληρωθεί πλήρως.

Το ΚΕΑΟ καταφέρνει να εισπράττει περίπου 2 δισ. ευρώ ετησίως, αλλά ο στόχος με την είσοδο ιδιωτών ανεβαίνει στα 4 δισ. ευρώ, προϋποθέτοντας αποτελεσματικότερη διαχείριση και μεγαλύτερη συμμόρφωση των οφειλετών.

Διαφάνεια και αυστηρή εποπτεία

Οι εταιρείες που θα συμμετάσχουν στον διαγωνισμό θα πρέπει να διαθέτουν εξειδίκευση στη διαχείριση χαρτοφυλακίων, αξιολόγηση κινδύνου και σχεδιασμό μηχανισμών είσπραξης. Εξαιρούνται αυστηρά οι εισπρακτικές εταιρείες ή δικηγορικά γραφεία που εφαρμόζουν πιεστικές μεθόδους.

Η εποπτεία θα ασκείται από τον ΕΦΚΑ και το υπουργείο Εργασίας, με ρήτρες απόδοσης και αξιολόγησης, ώστε να διασφαλιστεί η νομιμότητα και η κοινωνική αποδοχή του μέτρου.

Διαβάστε επίσης: Στα 6,33 δισ. ευρώ έφτασαν οι ρυθμίσεις οφειλών μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού