Σκληρή ελληνική αντίδραση στις δηλώσεις Ζαχάροβα για Κύπρο και Ελλάδα. Η Μόσχα «ξεχνά» την τουρκική εισβολή

Μια νέα ένταση διαμορφώθηκε στις σχέσεις Ελλάδας-Ρωσίας έπειτα από δημόσιες παρεμβάσεις της Μαρίας Ζαχάροβα, εκπροσώπου του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών. Με ανάρτησή της στο Telegram, η Ζαχάροβα κατηγόρησε την Ελλάδα ότι παραβίασε το διεθνές δίκαιο το 1974 στην Κύπρο, με έμμεσες αιχμές κατά της ελληνικής συμμετοχής στο πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου. Η σιωπή ως προς την τουρκική εισβολή στο νησί,  προκάλεσε οξεία αντίδραση από την Αθήνα.

Απαντώντας, διπλωματικές πηγές της ελληνικής πλευράς υπογράμμισαν ότι η στρατιωτική εισβολή της Τουρκίας στην Κύπρο αποτελεί «κατάφωρη παραβίαση της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας» της Κυπριακής Δημοκρατίας και ότι σχεδόν το 37 % του εδάφους της παραμένει υπό κατοχή.

 Επιπλέον, επισημάνθηκε ότι το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974 έχει καταδικαστεί απερίφραστα από όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις μετά τη μεταπολίτευση. Μια δήλωση με ξεκάθαρο πολιτικό μήνυμα για τη μη νομιμοποίηση των αιτιάσεων Ζαχάροβα.

Στην απάντηση προστέθηκε επίσης παραπομπή στη διεθνή κοινότητα, η οποία έχει συχνά αναφερθεί στο πρόβλημα ως ζήτημα εισβολής και κατοχής, υπενθυμίζοντας τις αποφάσεις του ΟΗΕ και τον Χάρτη του Οργανισμού. Η ελληνική απάντηση δεν αφορούσε μόνο την ουσία των ισχυρισμών, αλλά και τη ρητορική που επιλέχθηκε: το ζήτημα της Βόρειας Μακεδονίας επανήλθε, με τις ελληνικές πηγές να τονίζουν ότι η διαφορά εκεί επιλύθηκε ειρηνικά και με τη μεσολάβηση του ΟΗΕ.

Ανάλυση και διεθνή συμφραζόμενα: τι σηκώνει η ρητορική

Η τοποθέτηση της Ζαχάροβα είναι ιδιαίτερα προκλητική κυρίως επειδή παραλείπει οποιαδήποτε αναφορά στην τουρκική εισβολή που ακολούθησε το πραξικόπημα. Με αυτή τη σιωπή, πολλοί σχολιαστές θεωρούν ότι προσπαθεί να μετατοπίσει την ευθύνη ή να νομιμοποιήσει -έστω έμμεσα- την τουρκική στάση, ρίχνοντας το βάρος στην ελληνική πλευρά.

Ταυτόχρονα, το θέμα της Ελσίνκι -που η Ζαχάροβα ανέφερε ως πλαίσιο διεθνών σχέσεων- έδωσε έδαφος στους Έλληνες διπλωμάτες να υπενθυμίσουν ότι η Πράξη του Ελσίνκι υπεγράφη τον Αύγουστο του 1975 και ότι αποτελεί θεμέλιο κανόνων όπως η κυριαρχία και ο σεβασμός των συνόρων. Έτσι, η ελληνική αντίδραση δεν περιορίστηκε σε απλή διάψευση, αλλά επιχείρησε να αναδείξει μια ευρύτερη ιδεολογική και νομική σύγκρουση γύρω από τα θεμέλια των διεθνών σχέσεων.

Η ένταση επίσης, αντικατοπτρίζει τις ευρύτερες γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις στην περιοχή και τη διαχείριση της μνήμης των ιστορικών γεγονότων. Η Ελλάδα, με την απάντηση αυτή, διεκδικεί να θέσει τους όρους της συζήτησης, να υπερασπιστεί τη θέση της και να κρατήσει ζωντανή την ανάμνηση της τουρκικής εισβολής ως παράνομης ενέργειας.

Τι μένει να δούμε

Η ρητορική αυτή αντιπαράθεση δεν αναμένεται να έχει άμεσο υλικό αντίκτυπο σε θέματα όπως σύνορα ή διεθνείς συμφωνίες, ωστόσο μπορεί να επηρεάσει τις αντιλήψεις, τις συμμαχίες και την πολιτική ατζέντα. Η Ελλάδα ενδέχεται να επιδιώξει να φέρει το θέμα αυτό σε διεθνή φόρα, σε οργανισμούς όπως ο ΟΗΕ ή στη συνεργασία με κράτη που έχουν σημασία στην περιοχή.

Στον δημόσιο διάλογο, η αντίδραση της Αθήνας στέλνει μήνυμα ότι δεν θα επιτρέψει αναθεωρητικές ερμηνείες της ιστορίας, ειδικά όταν αυτές αγγίζουν ευαίσθητα ζητήματα εθνικής μνήμης. Τα επόμενα 24-48 ώρες ενδέχεται να φέρουν και νέες παρεμβάσεις από πλευράς Ρωσίας ή τρίτων κρατών, καθώς η σύγκρουση αφήνει περιθώρια για κλιμάκωση ρητορικών ανταλλαγών.

Σε κάθε περίπτωση, η απάντηση της Ελλάδας δεν ήταν απλώς στα λόγια της Ζαχάροβα· ήταν επαναδιατύπωση της ιστορικής γραμμής που η χώρα διατηρεί για το Κυπριακό, υπενθύμιση διεθνών αποφάσεων και διατήρηση της εθνικής θέση στο πεδίο της διπλωματίας.

Διαβάστε επίσης: Ρωσία-Δύση σε σύγκρουση για το Ελσίνκι, με νέο αφήγημα για την… εισβολή στην Κύπρο