BofA: Η ενεργειακή αγορά έχει επηρεαστεί σε μεγάλο βαθμό από τον πόλεμο στην Ουκρανία, με τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου να εκτοξεύονται σε πρωτοφανή επίπεδα.
Της Χριστίνας Δημητρίου
Ωστόσο, οι συζητήσεις για τον τερματισμό της σύγκρουσης αναζωπυρώνουν, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί της Bank of America (BofA), το πώς θα επηρεάσει η ειρηνευτική συμφωνία την παγκόσμια ενεργειακή κατάσταση και τις τιμές των καυσίμων: Ποιες θα είναι οι συνέπειες που θα μπορούσε να έχει μια πιθανή συμφωνία, επισημαίνοντας αλλαγές στις ροές ενεργειακών προμηθευτών, τις κυρώσεις και τις αγορές ενέργειας παγκοσμίως.
Πριν από τον πόλεμο, η Ρωσία ήταν από τους μεγαλύτερους προμηθευτές φυσικού αερίου, πετρελαίου και άνθρακα στην Ευρώπη, καλύπτοντας το 50% των ενεργειακών αναγκών της ηπείρου. Ωστόσο, οι κυρώσεις και οι επιθέσεις στις ρωσικές ενεργειακές υποδομές είχαν ως αποτέλεσμα δραματική μείωση των ρωσικών εξαγωγών και της παραγωγής, επηρεάζοντας τόσο την Ευρώπη όσο και τη Ρωσία οικονομικά. Η ρωσική παραγωγή ενέργειας έχει σημειώσει σοβαρή πτώση, ενώ τα έσοδα από το ενεργειακό της τομέα μειώνονται συνεχώς. Η ανατροπή αυτής της κατάστασης είναι πιθανή αν οι κυρώσεις χαλαρώσουν, με την ενίσχυση των ροών ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου να οδηγεί σε πτώση των τιμών στην παγκόσμια αγορά.
Η πιθανή άρση των κυρώσεων θα μπορούσε να επιτρέψει την επιστροφή του ρωσικού φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά μέσω των υπαρχόντων αγωγών, όπως ο Nordstream 2, και άλλων πηγών, όπως το Artic LNG 2. Σε αυτή την περίπτωση οι τιμές του αργού πετρελαίου θα μπορούσαν να μειωθούν κατά 5-10 δολ./βαρέλι. Επιπλέον, η επιστροφή του ρωσικού αερίου στην Ευρώπη, μετά την αποκατάσταση των αγωγών, θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντική πτώση της τιμής του φυσικού αερίου στην περιοχή, με το TTF να μειώνεται κάτω από τα 25 ευρώ/μεγαβατώρα.
Συζητήσεις
Η Ουκρανία βρίσκεται σε συζητήσεις με την ΕΕ και τη Σλοβακία για την ενίσχυση των οδών προμήθειας φυσικού αερίου για την Ουκρανία και την Ευρώπη, εξασφαλίζοντας την ενεργειακή της ασφάλεια ενώ συνεχίζονται οι επιθέσεις στις υποδομές της. Η διαφοροποίηση των προμηθευτών αποτελεί κρίσιμο βήμα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της περιοχής στην ενεργειακή κρίση, ενώ οι αλλαγές στις ενεργειακές ροές ενδέχεται να επηρεάσουν και την παγκόσμια αγορά.
Ποιες οι εκτιμήσεις για τη ζήτηση ηλεκτρικού ρεύματος
Παρά την εκρηκτική ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) και των data centers, η παγκόσμια ενεργειακή κατανάλωση θα αυξάνεται με ρυθμό κάτω του 3% ετησίως έως το 2030. Σύμφωνα με την Bank of America (BOFA), η ζήτηση για πετρέλαιο αναμένεται να κορυφωθεί στις αρχές της δεκαετίας του 2030, αγγίζοντας τα 108 εκατ. βαρέλια την ημέρα (b/d), ενώ ο ρυθμός αύξησής της θα επιβραδυνθεί από 1,1 εκατ. b/d το 2025 σε μόλις 0,4 εκατ. b/d το 2030.
Η Goldman Sachs εκτιμά ότι έως το 2030 θα χρειαστούν περίπου $720 δισ., για την αναβάθμιση των ηλεκτρικών δικτύων προκειμένου να καλυφθεί η αύξηση της ζήτησης.
Παράγοντες ανόδου
- Η παγκόσμια οικονομία αναμένεται να αναπτύσσεται με ρυθμό μόλις 3%-3,5% ετησίως, κυρίως λόγω των διαρθρωτικών προκλήσεων σε Κίνα και Ευρώπη
- Η αυξανόμενη διείσδυση της πράσινης ενέργειας, με επενδύσεις σε ΑΠΕ και ηλεκτρικά οχήματα, περιορίζει τη ζήτηση για παραδοσιακά καύσιμα
- Η στροφή της πετροχημικής βιομηχανίας προς νέες πρώτες ύλες, όπως τα φυσικά αέρια υγρά (NGLs), μειώνει την ανάγκη για επιπλέον επεξεργασία αργού πετρελαίου
Επιπλέον, σύμφωνα με την ανάλυση:
- η ζήτηση για ντίζελ και κηροζίνη, αναμένεται να αυξηθεί λόγω των αερομεταφορών και της ναυτιλίας
- η χρήση αεροπορικών καυσίμων θα συνεχίσει να ενισχύεται, αν και με πιο ήπιους ρυθμούς
- οι τιμές του πετρελαίου διατηρηθούν σε χαμηλά επίπεδα, αυτό θα μπορούσε να λειτουργήσει ως παράγοντας σταθεροποίησης της ζήτησης μετά το 2030
AI & data centers
Την ίδια στιγμή, η εκρηκτική ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης και των data centers αναμένεται να αυξήσει δραματικά τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας. Σύμφωνα με την Goldman Sachs, η κατανάλωση ενέργειας από τα data centers θα αυξηθεί κατά
- 50% έως το 2027
- 165% έως το 2030 σε σύγκριση με το 2023.
Σήμερα, η συνολική ενεργειακή κατανάλωση των data centers εκτιμάται στα 55 GW, με πρόβλεψη να αγγίξει τα 84 GW έως το 2027. Μέχρι το 2030, η συνολική παγκόσμια χωρητικότητα των data centers αναμένεται να φτάσει τα 122 GW, με το 70% αυτής να ανήκει στους hyperscalers (μεγάλους παρόχους υπολογιστικού νέφους).
Ποια η εικόνα στην Ευρώπη
Στην Ευρώπη, η αυξημένη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας λόγω των data centers αντιστρέφει μια πτωτική τάση 15 ετών, με τις αιτήσεις σύνδεσης στο ηλεκτρικό δίκτυο να έχουν εκτοξευθεί τα τελευταία δύο χρόνια.
Η αναμενόμενη αύξηση της ζήτησης ενέργειας από τα data centers εκτιμάται ότι θα δώσει ώθηση στη συνολική ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη κατά 10-15% μέσα στα επόμενα 10-15 χρόνια.
Μ.Η.Τ. 242183