ΗΠΑ και Ρωσία ξεκίνησαν τις διπλωματικές επαφές στην Κωνσταντινούπολη

ΗΠΑ και Ρωσία σε συνομιλίες στην Κωνσταντινούπολη – Στο «τραπέζι» η αποκατάσταση διπλωματικών σχέσεων

Μετά από χρόνια έντασης, απελάσεων και κυρώσεων, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ρωσία ξεκίνησαν συνομιλίες στην Κωνσταντινούπολη, με στόχο την αποκατάσταση του διπλωματικού προσωπικού στις πρεσβείες τους. Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί ένα βήμα του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την εξομάλυνση των σχέσεων με τη Μόσχα, σηματοδοτώντας μια σημαντική στροφή στην αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Η συνάντηση στην Τουρκία ακολουθεί τις πρόσφατες συνομιλίες στη Σαουδική Αραβία μεταξύ υψηλόβαθμων αξιωματούχων των δύο χωρών, οι οποίες άνοιξαν τον δρόμο για ενδεχόμενη σύνοδο κορυφής μεταξύ Τραμπ και Πούτιν.

Νέο δόγμα Τραμπ: Διάλογος με τη Ρωσία, χωρίς Κίεβο και Ε.Ε.

Ο Τραμπ αναθεωρεί την πολιτική των ΗΠΑ για τον πόλεμο στην Ουκρανία, επιλέγοντας απευθείας διάλογο με τον Πούτιν, χωρίς τη συμμετοχή της ουκρανικής ηγεσίας ή των Ευρωπαίων συμμάχων.

Η νέα στάση της Ουάσινγκτον:

• Δεν καταδικάζει ευθέως τη ρωσική επιθετικότητα.
• Αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο χαλάρωσης των κυρώσεων στη Μόσχα, εφόσον επιτευχθεί συμφωνία ειρήνης.
• Δίνει έμφαση σε πιθανές οικονομικές συνεργασίες, όπως η εκμετάλλευση ενεργειακών πόρων στην Αρκτική.

Η αλλαγή αυτή έχει προκαλέσει ανησυχίες σε Ουκρανία και Ευρώπη, καθώς υπάρχει ο φόβος ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται να προχωρήσουν σε συμφωνία που θα εξυπηρετεί κυρίως τα ρωσικά συμφέροντα. Παράλληλα, η Μόσχα εμφανίζεται επιφυλακτική, παρά το άνοιγμα του Τραμπ.

Η ιστορία των απελάσεων και οι διεκδικήσεις της Ρωσίας

Οι σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών έχουν περάσει από αλλεπάλληλες κρίσεις, με εκατέρωθεν απελάσεις διπλωματών και κυρώσεις.

• 2016: Η κυβέρνηση Ομπάμα απέλασε 35 Ρώσους διπλωμάτες για τη φερόμενη ρωσική εμπλοκή στις προεδρικές εκλογές.
• 2017: Η Μόσχα απάντησε με τη μείωση κατά 755 ατόμων του αμερικανικού διπλωματικού προσωπικού στη Ρωσία.
• 2022: Ο πόλεμος στην Ουκρανία οδήγησε σε νέες κυρώσεις και περαιτέρω περιορισμούς στις διπλωματικές σχέσεις.

Η Ρωσία συνεχίζει να διεκδικεί την επιστροφή δύο κατασχεμένων διπλωματικών εγκαταστάσεων στις ΗΠΑ – ένα ακίνητο στο Λονγκ Άιλαντ και ένα συγκρότημα στο Μέριλαντ. Οι Αμερικανοί θεωρούν ότι τα ακίνητα χρησιμοποιούνταν για κατασκοπευτικούς σκοπούς, κάτι που η Μόσχα αρνείται κατηγορηματικά.

Το διακύβευμα των συνομιλιών – Μπορεί να υπάρξει επαναπροσέγγιση;

Η έναρξη του διαλόγου δεν σημαίνει άμεση εξομάλυνση των σχέσεων ΗΠΑ-Ρωσίας, αλλά αποτελεί ένα σημαντικό βήμα επαναπροσέγγισης.

Η έκβαση των συνομιλιών θα εξαρτηθεί από:

1. Την πρόθεση της Ουάσινγκτον να προχωρήσει σε παραχωρήσεις προς τη Μόσχα.
2. Την αντίδραση της Ευρώπης και της Ουκρανίας, που βλέπουν με σκεπτικισμό τη στάση Τραμπ.
3. Τις πραγματικές προθέσεις του Κρεμλίνου, το οποίο διατηρεί ανοιχτά μέτωπα σε Ουκρανία και Δυτική Ευρώπη.

Οι συνομιλίες στην Κωνσταντινούπολη αναμένεται να διαρκέσουν πέντε με έξι ώρες, με επικεντρωμένα ζητήματα την αποκατάσταση των διπλωματικών σχέσεων και πιθανές νέες οικονομικές συνεργασίες.

Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με προσοχή και επιφυλακτικότητα τις εξελίξεις, καθώς το νέο δόγμα εξωτερικής πολιτικής της Ουάσινγκτον θα καθορίσει την πορεία των γεωπολιτικών ισορροπιών τα επόμενα χρόνια.