Νέα τουρκική πρόκληση με σχέδιο Ερντογάν για μονομερείς ΑΟΖ έως 200 ναυτικά μίλια

Η τουρκική κυβέρνηση εξετάζει νομοσχέδιο που θα επιτρέπει στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να ανακηρύσσει μονομερώς ΑΟΖ έως 200 ναυτικά μίλια

Νέο γεωπολιτικό και ενεργειακό γύρο έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο φαίνεται να προετοιμάζει η Τουρκία, καθώς σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg η κυβέρνηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν εξετάζει νομοθετική πρωτοβουλία που θα του δίνει την εξουσία να ανακηρύσσει μονομερώς Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη έως και 200 ναυτικά μίλια από τις τουρκικές ακτές.

Το σχέδιο, που επεξεργάζεται το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης, θεωρείται από διπλωματικές πηγές ως μια νέα απόπειρα αναβάθμισης των τουρκικών διεκδικήσεων σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, σε μια περίοδο όπου οι ενεργειακοί σχεδιασμοί και οι γεωτρήσεις επανέρχονται δυναμικά στο επίκεντρο της περιφερειακής αντιπαράθεσης.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το υπό κατάρτιση νομοσχέδιο θα επιτρέπει στον Τούρκο πρόεδρο να διεκδικεί δικαιώματα σε αλιεία, εξορύξεις, γεωτρήσεις και θαλάσσια πάρκα ακόμη και σε αμφισβητούμενες περιοχές όπου υπάρχουν επικαλυπτόμενες αξιώσεις με την Ελλάδα και την Κύπρος.

Το ενεργειακό παιχνίδι και το μήνυμα της Άγκυρας

Η πρωτοβουλία της Άγκυρας αποσκοπεί, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, στο να απαντήσει στις ελληνικές και κυπριακές κινήσεις για αξιοποίηση των ενεργειακών κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου και ταυτόχρονα να καταστήσει σαφές ότι η Τουρκία δεν προτίθεται να μείνει εκτός του ενεργειακού χάρτη της περιοχής.

Το θέμα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα λόγω των πλούσιων κοιτασμάτων φυσικού αερίου που έχουν εντοπιστεί τα τελευταία χρόνια στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά και λόγω των νέων γεωπολιτικών ισορροπιών που διαμορφώνονται μετά την ενεργειακή κρίση και τις ανακατατάξεις στη Μέση Ανατολή.

Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας προβλέπει ότι τα παράκτια κράτη μπορούν να ορίζουν ΑΟΖ έως 200 ναυτικά μίλια, ωστόσο σε περιπτώσεις αλληλοεπικαλυπτόμενων διεκδικήσεων απαιτούνται διμερείς συμφωνίες οριοθέτησης. Η Τουρκία δεν έχει υπογράψει ούτε επικυρώσει τη συγκεκριμένη σύμβαση.

Η Άγκυρα συνεχίζει να απορρίπτει τη θέση της Ελλάδας ότι τα νησιά διαθέτουν πλήρη δικαιώματα σε υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ, υποστηρίζοντας ότι ο καθορισμός θαλάσσιων ζωνών πρέπει να βασίζεται κυρίως στις ηπειρωτικές ακτές.

Παράλληλα, η τουρκική πλευρά αμφισβητεί και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας στην ευρύτερη περιοχή, προβάλλοντας και τις διεκδικήσεις του ψευδοκράτους στα κατεχόμενα.

Φόβοι για νέα ένταση και διεθνείς πιέσεις

Το νέο σχέδιο της Τουρκίας αναμένεται να προκαλέσει νέο κύκλο αντιδράσεων τόσο από την Αθήνα και τη Λευκωσία όσο και από τις Βρυξέλλες, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει στο παρελθόν απειλήσει την Άγκυρα με κυρώσεις για γεωτρητικές δραστηριότητες σε αμφισβητούμενες θαλάσσιες περιοχές.

Την ίδια στιγμή, οι Ηνωμένες Πολιτείες συνεχίζουν να πιέζουν για διατήρηση ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, επιδιώκοντας να αποτραπεί μια νέα κρίση στην Ανατολική Μεσόγειο σε μια περίοδο ήδη αυξημένης διεθνούς αστάθειας.

Διπλωματικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η πρωτοβουλία Ερντογάν δεν αφορά μόνο το διεθνές δίκαιο ή την ενέργεια, αλλά εντάσσεται και στη συνολικότερη στρατηγική της Άγκυρας να εμφανιστεί ως κυρίαρχη περιφερειακή δύναμη με αυξημένο γεωπολιτικό αποτύπωμα.

Διαβάστε επίσης: 

Ελληνολιβυκές σχέσεις και τραπεζικές παρεμβάσεις στην ανάρτηση Μητσοτάκη – Έμφαση σε ΑΟΖ και δανειολήπτες

ΑΟΖ Ελλάδας–Λιβύης: Πώς η Αθήνα επιχειρεί να ανατρέψει το Tουρκολιβυκό μνημόνιο