Bloomberg: Η Τουρκία επιδιώκει το «ναι» της Βεγγάζης για το τουρκολιβυκό μνημόνιο

Η Βουλή των Αντιπροσώπων της Βεγγάζης ετοιμάζεται να επικυρώσει το τουρκολιβυκό σύμφωνο του 2019, σηματοδοτώντας βελτίωση στις σχέσεις Άγκυρας – Χαφτάρ και νέες προκλήσεις για Ελλάδα και Κύπρο.

Η ανατολική διοίκηση της Λιβύης φαίνεται έτοιμη να δώσει το «πράσινο φως» στην Τουρκία για έρευνες πετρελαίου και φυσικού αερίου σε θαλάσσιες ζώνες της χώρας, ανατρέποντας προηγούμενες ενστάσεις και ανοίγοντας νέο κεφάλαιο στις γεωπολιτικές σχέσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η Βουλή των Αντιπροσώπων στη Βεγγάζη αναμένεται να ψηφίσει τις επόμενες εβδομάδες υπέρ της επικύρωσης του τουρκολιβυκού συμφώνου του 2019, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Bloomberg. Το σύμφωνο ορίζει τους όρους συνεργασίας για έρευνες υδρογονανθράκων από τουρκικά πλοία, ενώ οι περισσότερες αντιρρήσεις από την ανατολική πλευρά έχουν πλέον αρθεί.

Η Λιβύη παραμένει χωρισμένη μεταξύ των διοικήσεων της Βεγγάζης και της Τρίπολης. Η κυβέρνηση της πρωτεύουσας, που διατηρεί στενές σχέσεις με την Τουρκία, ήδη στηρίζει τη συμφωνία. Αντίθετα, η ανατολική πλευρά υπό τον στρατάρχη Χαλίφα Χάφταρ είχε μέχρι πρόσφατα εμποδίσει την εφαρμογή της.

Η επικείμενη επικύρωση του συμφώνου ανοίγει τον δρόμο για τουρκικές έρευνες σε θαλάσσια περιοχή μεταξύ Κρήτης και Τουρκίας, ενισχύοντας τις διεκδικήσεις της Άγκυρας στην ανατολική Μεσόγειο. Η κίνηση αυτή μπορεί να εντείνει τη διαμάχη με την Ελλάδα και την Κύπρο, οι οποίες θεωρούν τα ύδατα αμφισβητούμενα.

Η αλλαγή στάσης της Βεγγάζης αντανακλά τη νέα προσέγγιση Άγκυρας–Χαφτάρ, αντίθετη σε σχέση με τη σύγκρουση του 2019–2020 για την Τρίπολη, όταν η Τουρκία υποστήριζε στρατιωτικά την προηγούμενη κυβέρνηση και ο Χάφταρ, με τη στήριξη ΗΑΕ, Αιγύπτου και Ρωσίας, προσπάθησε ανεπιτυχώς να την ανατρέψει.

Η Τουρκία ενισχύει διαρκώς τις διπλωματικές σχέσεις με τον Χάφταρ, ακολουθώντας την προσέγγισή της με την Αίγυπτο. Συνεργάστηκαν πέρυσι για τη διευθέτηση κρίσης γύρω από τον έλεγχο της κεντρικής τράπεζας, αποφεύγοντας ενδεχόμενο νέο εμφύλιο. Παράλληλα, η Άγκυρα προωθεί στρατιωτική παρουσία και επενδύσεις στη Βεγγάζη, με απευθείας πτήσεις, κατασκευαστικά έργα και πιθανή αποστολή στρατιωτικών συμβούλων.

Η αναθέρμανση των σχέσεων συμβαδίζει με τις αυξανόμενες εντάσεις για την Ανατολική Μεσόγειο, μετά τον πρόσφατο διαγωνισμό έρευνας οικοπέδων νότια της Κρήτης από την Ελλάδα. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη δηλώσει ότι η συμφωνία Λιβύης–Τουρκίας παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας του ΟΗΕ.