Η ζήτηση για δανεισμό από τα νοικοκυριά παρέμεινε ανθεκτική κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, παρά την αβεβαιότητα που προκάλεσαν οι γεωπολιτικές εξελίξεις. Σύμφωνα με τραπεζικές πηγές, οι πολίτες δεν ανέστειλαν τα σχέδιά τους για χρηματοδότηση, είτε πρόκειται για την αγορά κατοικίας είτε για την κάλυψη καταναλωτικών αναγκών μέσω δανείων.
Τραπεζικά στελέχη επισημαίνουν ότι στο ξεκίνημα της χρονιάς συνεχίστηκε η ανάκαμψη στη στεγαστική πίστη. Τα παραδοσιακά στεγαστικά δάνεια κατέγραψαν αύξηση της τάξης του 5%, ενώ ιδιαίτερα έντονη ήταν η άνοδος στις εκταμιεύσεις δανείων μέσω του προγράμματος «Σπίτι μου ΙΙ», οι οποίες έφτασαν έως και 90% υψηλότερα σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται, σε σημαντικό βαθμό, στην υλοποίηση εγκρίσεων που είχαν δοθεί την προηγούμενη χρονιά. Την ίδια στιγμή, η καταναλωτική πίστη κινήθηκε με ακόμη ταχύτερους ρυθμούς, με τις αιτήσεις για καταναλωτικά δάνεια να αυξάνονται κατά 17%, ένδειξη ότι η συγκεκριμένη αγορά εξακολουθεί να διαθέτει περιθώρια ανάπτυξης.
Οι προοπτικές για το σύνολο του 2026 παραμένουν θετικές, αν και αναμένεται ηπιότερη άνοδος. Εκτιμήσεις της Τράπεζα της Ελλάδος συγκλίνουν στο ότι τα σχετικά χαμηλότερα επιτόκια θα συνεχίσουν να στηρίζουν τη ζήτηση, ιδιαίτερα στα στεγαστικά δάνεια. Παράλληλα, η συνέχιση της εκταμίευσης πόρων από το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ» εκτιμάται ότι θα ενισχύσει περαιτέρω τις καθαρές ροές. Ωστόσο, ενδεχόμενες αυξήσεις επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εντός του έτους θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ανασταλτικά για την πιστωτική επέκταση.
Αξιοσημείωτο είναι ότι η πιστωτική επέκταση προς τα νοικοκυριά πέρασε σε θετικό έδαφος μόλις το 2025, για πρώτη φορά από το 2011. Ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής των δανείων διαμορφώθηκε στο 2,2% τον Δεκέμβριο του 2025, έναντι -0,5% έναν χρόνο νωρίτερα. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται κυρίως στη βελτίωση της στεγαστικής πίστης, η οποία, μετά από σχεδόν 15 χρόνια, εμφάνισε οριακή αύξηση. Συγκεκριμένα, ο ρυθμός μεταβολής των στεγαστικών δανείων ανήλθε στο +0,7% από -2,6% το 2024. Την ίδια περίοδο, η καταναλωτική πίστη επιτάχυνε περαιτέρω, φτάνοντας σε ετήσια αύξηση 7%.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζα της Ελλάδος, η μέση μηνιαία καθαρή ροή καταναλωτικών δανείων αυξήθηκε το 2025 στα 50 εκατ. ευρώ, από 44 εκατ. ευρώ το 2024. Στα στεγαστικά δάνεια, καταγράφηκε επίσης βελτίωση, με θετική μηνιαία ροή 15 εκατ. ευρώ, έναντι αρνητικής 61 εκατ. ευρώ την προηγούμενη χρονιά.
Η ενίσχυση της καταναλωτικής πίστης αποδίδεται κυρίως στην άνοδο της ιδιωτικής κατανάλωσης και των δαπανών για διαρκή αγαθά. Από την άλλη πλευρά, η αύξηση της ζήτησης για στεγαστικά δάνεια συνδέεται τόσο με την άνοδο των τιμών των ακινήτων όσο και με τη μείωση των επιτοκίων το 2025, παράγοντες που λειτούργησαν υποστηρικτικά.
Καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση της στεγαστικής πίστης διαδραμάτισε το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ», μέσω του οποίου διοχετεύθηκαν σημαντικά κεφάλαια υπό τη διαχείριση της Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα. Το πρόγραμμα προβλέπει συγχρηματοδοτούμενα δάνεια έως 1 δισ. ευρώ από τις τράπεζες, τα οποία λειτουργούν συμπληρωματικά με ισόποσα δάνεια από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι η συμβολή των τραπεζών στα νέα στεγαστικά δάνεια μέσω του προγράμματος υπερέβη κατά πολύ τη συνολική καθαρή ροή στεγαστικών δανείων για το 2025. Με άλλα λόγια, χωρίς την επίδραση του «Σπίτι μου ΙΙ», η στεγαστική πίστη θα είχε παραμείνει σε αρνητική τροχιά.
Διαβάστε επίσης: Πώς οι τράπεζες «χρυσώνουν» τους μετόχους – Μερίσματα €2,8 δισ.
Μ.Η.Τ. 242183